Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված
· Էջ 349 / 466
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՃԻՐ
(օճիր, ոճիռ, օճիռ)
«չարագործություն, չարիք, եղեռն, չար, եղեռնական»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոճրագործ,
ոճրագործութիւն,
ոճրապարտ
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՅԺ
(-ոյ, ուշ՝ -ի, -ից)
«ուժ, զորություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պրթ. օž
Աղբյուր՝ մ. պ. օž
իրանական աղբյուրից. հմմտ. պրթ., մ. պ. օž (ուժգին < օžgin):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուժգին,
ուժեղ,
ուժողի,
վատուժ,
վատուժել,
հաստոյժ,
շատոյժ,
հուժկու,
հուժգոյ,
ժուժկալ,
ժուժկալել,
անժոյժ,
անժուժիլ,
դժուարաժուժալի,
ժուժակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրթ.
օž «ուժ»
Մատենագիտություն
H. AG 518;
Աճ. ՀԱԲ 560;
Ջահ. ՀԼՊ 538
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՅՑ
(ույժ)
«սառը»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *oug'-
«սառը»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուժանալ,
ուժակեր,
ուժութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ocht (<*ougt) «ցուրտ, սառնություն»
լիտվ.
ausz-tu «ցրտել»
լատվ.
auksts «սառը, ցուրտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 561;
Pok. IEW 783
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՉ
(-ով, չ-)
«ոչ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kue-
(անմիջական նախաձեւ՝ n- (<*kuo-))
դերանվանական հիմք
Կազմված է բնիկ հնդեւրոպական n- եւ չ տարրերից, որոնցից երկրորդը գալիս է վերջահար *-k’- մասնիկից (հմմտ. ո-ք, ին-չ, այլեւ հ. հնդկ. ca, ավ. ča հուն. τέ, լատ. -ex), իսկ առաջինի հարցը լիովին պարզ չէ։ Ճիշտ է, այն կարծես համընկնում է n- (<*kuo-) դերանվանական հիմքի հետ, բայց այդ դեպքում ո՞րն է ժխտական տարրը (*kuo-kue- պիտի նշանակեր «ով որ», «ով է », որի անցումը ոչ-ի դժվար է բացատրել)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոչինչ,
չժողովուրդ,
ոչնչութիւն,
չիք,
ոչնչանալ,
չմեղ,
ոչէութիւն,
չբոտի,
չախորժութիւն,
չբոտիլ,
չագահութիւն,
չքատորիլ,
չահագին,
չքանալ,
չանձնաւոր,
չնաշխարհիկ,
չանսական,
չնչին,
չաստուած,
ոչնչին,
չեւ
Նոր՝
ոչնչական, չէական, չբմեղանք, չբմեղութիւն
ոչնչական, չէական, չբմեղանք, չբմեղութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ca
ավ.
ča
հուն.
τέ
լատ.
-ex
Էջ 603, սյունակ 1
ՈՉԽԱՐ
(-ի, -աց)
«ոչխար, մի ձայնանիշ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ քարթվելական (զանյան) cxovari
Փոխառություն քարթվելական (զանյան) աղբյուրից՝ cxovari։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոչխարակ,
ոչխարավաճառ,
ոչխարութիւն,
ոչխարենի,
ոչխարազգի
Նոր՝
ոչխարաբուծութիւն, ոչխարապահ, ոչխարային
ոչխարաբուծութիւն, ոչխարապահ, ոչխարային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ճան.
šxuri
վրաց.
cxovari
հ. վրաց.
cxuari
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 562
Էջ 603, սյունակ 1
ՈՋԻԼ
ուջ՝ -ոյ, -ի, -աց
((որջիլ), ուջ)
«ոջիլ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *er(e)k/gh-
«ոջիլ, տիզ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *orghilo-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *orghilo-` *er(e)k/gh- «ոջիլ, տիզ» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որջլալից
Նոր՝
ոջլոտ, ոջլոտիլ, փայտոջիլ
ոջլոտ, ոջլոտիլ, փայտոջիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
liksá «անիծ»
ալբ.
ergjiz «մանր ոջիլ, անիծ»
լիտվ.
erke «տիզ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 335;
Աճ. ՀԱԲ 564
Էջ 603, սյունակ 1
ՈՌ
«ոռ, հետույք, տակ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ors-
«նույնիմաստ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *orsos)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *orsos նույնիմաստ նախաձեւից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոռճան,
բրդոռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ὄρρος
հ. վ. գ.
ars
հ. անգլ.
ears
խեթ.
arra
Մատենագիտություն
H. AG 482;
Աճ. ՀԱԲ 564
Էջ 603, սյունակ 1
Էջ 603, սյունակ 1
ՈՌՆ
I
«պորտաքար, կամարի միջնաքար»
Ծագումն անհայտ է
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *persna- հիմքի հետ, որի իմաստը վերականգնում են «կրունկ, գարշապար», բայց որը կարող է մարմնի մասի լայն ըմբռնում ունենալ, նշանակել, օրինակ, «պորտ»։
Էջ 603, սյունակ 1
ՈՌՆԱԼ
«ոռնալ ձայն հանել (անասունների մասին)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *rēu-
«բնաձայնական»
(անմիջական նախաձեւ՝ *rū-n-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *rū-n-` *rēu- բնաձայնական արմատից։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ruvati «ոռնում է, մռնչում է»
հուն.
ὠρύομαι «ոռնալ, մռնչալ»
հ. անգլ.
ryn
ռուս.
реветь «ոռնալ, մռնչալ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 565
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։