Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 392, սյունակ 1
ԿԱՐԾ
«կարծիք, ենթադրություն, կասկած»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *garəg-
«սարսափելի, ահեղ, սարսափ»
իմաստի վերականգնումը պայմանական է
բնիկ հնդեւրոպական՝ *garəg- «սարսափելի, ահեղ, սարսափ» արմատից (իմաստի վերականգնումը պայմանական է):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարծել,
կարծեցյալ,
կարծական,
կարծեխյուս,
կարծիք,
կարծոտ,
յանկարծ,
յանկարծակի,
յանկարծուստ,
յեղակարծ,
յայլակարծուց,
կաղակարծ,
կեղակարծ,
ընդունայնակարծ,
դժուարակարծելի,
իմաստակարծ,
տարակարծ
Նոր՝
կարծեկից, տարակարծիք
կարծեկից, տարակարծիք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γοργος «սարսափելի, ահեղ, ահավոր»
հ. խըլ.
garg(g) «դաժան, վայրի, վայրենի»
կիմր.
graen «տխրություն, թախիծ, վիշտ»
լիտվ.
grazóti «սպառնալ»
լատվ.
grižuot «կամակորել, քմահաճել, համառել»
հ. սլ.
groziti «սպառնալ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 352
Էջ 394, սյունակ 1
ԿԱՐՃԻՆ
(կաճին)
«արմատ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *grdio-t-)
*-d ածականով տարբերակից՝ -ին ածանցով
ծագի հնդեւրոպական *ger- «պտտել, ոլորել» արմատի *-d ածականով տարբերակից՝ *grdio-t-՝ -ին ածանցով. հմմտ. հ. իռլ. grinne (<*grend-n-io) «կապոց», նորվ. kart «չհասած պտուղ, կոստող»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարճնովին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ.
grinne «կապոց» (<*grend-n-io)
նորվ.
kart «չհասած պտուղ, կոստող»
Էջ 396, սյունակ 1
ԿԱՓ-
(կափ «թակ»)
«փակում, խփում, զարկում, կպչում, բռնում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gabh-
«բռնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gaph-)
բնաձայնական երանգի
հ.-ե. արմատ՝ *kap-
«բռնել»
բնաձայնական երանգի *gaph- *gabh- «բռնել» եւ *kap- «բռնել» տարբերակների կողքին: *gab- տարբերակից է հայ. կապ: Աճառյանը կապում է խափ, խուփ ձեւերի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կափել,
կափատր,
կափացումն,
կափշիլ,
կափումն,
կափիոն,
կափատել,
կափուլ,
կափկափել,
կափկափումն,
կափարիչ,
կափիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
կոռն.
gavel «բռնում, պահում»
ալբ.
kap «բռնել»
հուն.
καπτω «կլանել»
լատ.
capiō «բռնել»
Մատենագիտություն
Աճառյանը (ՀԱԲ) 562
Տե՛ս նաեւ
Էջ 396, սյունակ 1
ԿԱՓԱՐ-Ք
(ձեռ. տարբերակ` կիր-ք)
«?»
Փոխառություն (՞)
Փոխառության աղբյուր՝ արաբ. kafāre (՞)
(արդյոք... չէ՞)
«ապաշխարանք»
Արդյոք արաբ. kafāre «ապաշխարանք» բառը չէ՞:
Էջ 398, սյունակ 1
Էջ 398, սյունակ 1
ԿԵՂԵՒ
(-ոյ)
«կեղեւ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kel-
«կտրել, անջատել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *keleb- կամ *kel-ep-)
կ/խ հերթագայությամբ կամ ք > կ անցմամբ
կ/խ հերթագայությամբ կամ ք > կ անցմամբ ծագում է հնդեւրոպական *(s)kel- «կտրել, անջատել» արմատից՝ *keleb- կամ *kel-ep-, մանավանդ որ բարբառներում կան կ-ի փոխարեն ք-ով, փ-ով, բ-ով եւ լ-ի փոխարեն պ-ով, փ-ով, բ-ով տարբերակներ. սրանց հիման վրա կարող են վերականգնվել *քեղեւ/փ/բ հայկական բարբառային սկզբնաձեւերը եւ վերականգնել *kel-eb(h)/p(h)- նախաձեւերը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կեղեւել,
անկեղեւ,
կարծրակեղեւ,
ողորկակեղեւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
scelifa «կճեպ, թաղանթ»
մ. վ. գ.
schelfe «կճեպ, թաղանթ»
ն. վ. գ. բրբ.
schelfe «կճեպ, թաղանթ»
մ. ն. գ.
shulpe, stholpe «թեփուկ. պատյան» (from *skeleb-)
դան.
kulp(e) «պատիճ, պատյան»
Մատենագիտություն
AG 307;
ՀԱԲ 568
Էջ 398, սյունակ 1
ԿԵՂԹ
(կաղթ բրբ. կաղաթ, կալաթ, կղաթ)
«կողով, տարողության մի չափ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. κάλαθος
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 569
Էջ 399, սյունակ 1
ԿԵՄ
(-ոյ)
(կետմ)
«կեմ, խոտե բոկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gem-
«բռնել, սեղմել, ճնշել, բոկ, շղթա»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gemos-)
որովհետեւ 1) *e-ն չի փոխվում ե-ի, եւ 2) *g-ն տալիս է կրկնակի արտացոլում` ճեմ, ճիմ եւ կեմ (հմմտ. *gʷenā->կին): Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 571) համարում է փոխառություն` հուն. κημός «սանձ» բառից, որ իմաստով հեռու է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կետմատարագ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 571
Էջ 399, սյունակ 1
ԿԵՆԴԻՂԻՈՆ
(կենդիռիոն ?)
«հրամանատար, հարյուրապետ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. κεντυρίων
Փոխառության աղբյուր՝ լատ. centurio
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 572
Էջ 399, սյունակ 1
ԿԵՆԴԻՆԱՐ
(կենտար)
«ծանրության մի չափ` հարյուր լիտրանոց, հարյուրանոց (դրամ)»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. κεντηνάριον
Փոխառության աղբյուր՝ լատ. centenarium
Մատենագիտություն
H. AG 356;
Աճ. ՀԱԲ 572
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։