Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 397, սյունակ 1
ԿԵԴԻՈՆ
(կեդրոն)
«մխիթարություն»
(ԲՀ)
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ եբրայերեն (՞)
(բուն աղբիւրը չի հաւաստւած)
Էջ 397, սյունակ 1
Էջ 401, սյունակ 1
ԿԵՐԱՆ
(-ի, -աց)
«եղջիւր, եղջիւրակերպ անօթ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. κέραν
«κέρας-ի հայց.»
հուն. κέρας-ի հայց.
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 577
Էջ 401, սյունակ 1
ԿԵՐՊ
(-ի, -ից)
«կերպ, եղանակ, դէմք, տեսակ, տեսիլ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ մ. պ. kerp
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կերպակերպ,
կերպարան(-ք),
կերպարանակից,
կերպարանաւոր,
կերպարանափոխ,
կերպարանել,
լուսակերպ,
իգակերպ,
գիշերակերպ,
գազանակերպ,
կայսերակերպ,
սքանչելակերպ,
կենդանակերպ,
բիւրակերպ,
բազմակերպ,
անկերպարան
Նոր՝
կերպարանափոխել, կերպարանափոխութիւն, փոխակերպութիւն, փոխակերպումն
կերպարանափոխել, կերպարանափոխութիւն, փոխակերպութիւն, փոխակերպումն
Մատենագիտություն
H. AG 168;
Աճ. ՀԱԲ 578;
Pok. IEW 620
Էջ 401, սյունակ 1
ԿԵՐՊԱՍ
(-ոյ, -ու, ուջ՝ նաեւ -ի, -ից)
«նուրբ գործուածք, կերպաս, մետաքս»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պ. karpās (karbās)
Փոխառության աղբյուր՝ թելուգ. karpās
«բամբակ»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կերպասաբեր,
կերպասագործ,
կերպասի,
կերպասեայ
Նոր՝
կերպասավաճառ
կերպասավաճառ
Մատենագիտություն
H. AG 168;
Աճ. ՀԱԲ 579
Էջ 402, սյունակ 1
ԿԶԱԿ
(-ի, -աց)
«կզակ, ներքին ծնոտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gu-g(h)-)
*-ակ ածանցով
հ.-ե. զուգահեռները *g-ով են, թեեւ իրանական, բալթիական, սլաւոնական խմբերում *g(h)-ի եւ *g(')-ի արտացոլումները չեն տարբերւում, հայերենում էլ *-ugh- եւ *ugh- տալիս են -ուզ: Սակայն հնարաւոր է ամբողջական փոխառութիւն իրանական աղբիւրից (հնդեւրոպական *kug- *keu- «ծռել» արմատից), թեեւ այդպիսին չի հաւաստւած:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կզակահաց
Նոր՝
կզակակալ, կզակային
կզակակալ, կզակային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ն. վ. գ.
kugel «գնդակ»
գ.
kogal «կլոր լեռնագագաթ»
նորվ.
kjūka «գունդ»
խոլ.
kjūka «մատնակոճ»
լիտվ.
guga «(փոքր) սապատ»
ռուս.
гугля «ելունդ»
պ.
güzak «ոտքի կոճ»
լիտվ.
gùžus
լեհ.
guz «ելունդ»
Մատենագիտություն
ն. վ. գ. None
Էջ 402, սյունակ 1
ԿԷԶ
(կիզ-)
«կիզում, այրում»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
թերեւս պատահական է նմանութիւնը թիւրք.-թաթար. գəz «վառւել, բոցավառւել, կարմրել» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կիզող,
կիզելի,
կիզուց,
արեգնակէզ,
հրկէզ,
հրկիզել,
ածխակէզ,
արեւակէզ,
անկէզ,
դժոխակէզ,
ցրտակէզ,
երկնակէզ,
դիւրակէզ,
ողջակէզ,
ողջակիրել
Էջ 406, սյունակ 1
ԿԻՌ
(կիռ, կիւրիոս)
«տեր (գործածված որպես տիտղոս)»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. κύριος
Փոխառության աղբյուր՝ մ. եւ ն. հուն. κύρ
Մատենագիտություն
H. AG 357;
Աճ. ՀԱԲ 592
Էջ 407, սյունակ 1
ԿԻՑ
«մոտ, կպած, միասին, ճանապարհների կցատեղ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *geit-
«հարեւան կամ կից լինել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *geit-so- կամ *geit-sk-)
արմատի վերականգնումը հեղինակինն է
Ավելի քիչ հավանական է փոխառություն լինելը արեւելակովկասյան աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կցեմ,
կցան,
կցորդ,
կցորդող,
կցուած,
կցկտուր,
կցկցութիւն,
կցխանի,
կցղաք,
կցիր,
ձայնակից,
գոռակից,
գործակից,
ժամանակակից,
ժառանգակից,
իւրակից,
լծակից,
խաչակից,
ծառայակից,
կենակից,
նիզակակից,
հանցակից,
գաղափարակից,
մեղսակից,
կիցք,
կիցսընկեց,
կցուտող,
կցածեմ,
կցարկեմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γείτων «հարեւան, դրկից»
հուն.
γειτόσυνος «հարեւան» (հայ-հունական զուգաբանություն)
տինդ.
kicv «հանգույց»
Էջ 408, սյունակ 1
ԿԻՒՐԱԿԷ
(կիրակէ, կիրակի, կիւրիակէ, -եայք)
«կիրակի»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. κυριακή
«կիրակի»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կիրակամուտ,
կիրակէմուտ,
կիրակմուտ
Նոր՝
կիրակնօրեայ
կիրակնօրեայ
Մատենագիտություն
H. AG 357;
Աճ. ՀԱԲ 598
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։