Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված · Էջ 338 / 411
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՆՏԱՏՈՐ (ճշտել՝ մանտատոր) (մատատոր, մանդատոր, մանգատոր) «արքունի սուրհանդակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. μανδάτωρ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 174
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՆՏՐ (-երի, -ով, -ի-է) (սանդր, այլեւ ն. գր. սանր) «սանր»
Անստույգ
Հնդեւրոպական ծագման վարկածները, այդ թվում՝ հուն. ξαντροη = հայ. սանտր, հավաստի չեն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանտրել, սանտրաբարձ, օձասանտր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ξαντροη
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՊԱՊԵԼ «հաստատել, կրթել, սեղմել» (ԲՀ)
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ արաբ. sabab (հավանաբար) «իմաստի ազատ մեկնաբանությամբ»
իմաստի ազատ մեկնաբանությամբ
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՊԵՆԵԹ «անվավերական գործք առաքելոց», «պրակասսաբագիր»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՊՈՆ (սապուն) «օճառ, օշնան»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. σάπων
Աղբյուր՝ արաբ. sābūn
Աղբյուր՝ թրք. sābūn
սապոն ձեւը՝ արաբ., թրք. sābūn
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սապոնել, սապոնած
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 175; Ղազ.-Ավ. ՄՀԲ 312
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՌՆ (-ին, -անց) «սառույց, սառը»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k'er- «սառչել, ցրտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'ar-n-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սառնակերպ, սառնանալ, սառույց, սառչել, սառնամանիք, նախասառույց, մշտասառույց, սառնասառույց, թերասառույց, սառնաշաքար, սառնասրտութիւն, սառնարան, սառնարիւն, սառցադաշտ, սառցակալել, սառցային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ. hjarn «սառած ձյուն»
լիտվ. šerkšnas «եղյամ»
Մատենագիտություն
H. AG 488; Աճ. ՀԱԲ 176-178
Էջ 669, սյունակ 1 Էջ 669
ՍԱՍԱՆԵԼ (սասանիլ) ««սասանել, տատանել» («դողալ»)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kan- «տատանվել» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'enk-) առանց *-k- ածակաանի ձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սասանութիւն, սասանումն, սասանական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ. hākan «կախել, կախած թողնել»
Էջ 669, սյունակ 1 Էջ 669
ՍԱՍՏ (-ի, -ից) «սաստում, հանդիմանութիւն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k'ās- «հանդիմանել» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'ǝsti-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սաստել, սաստիկ, սաստիլ, սաստկանալ, սաստկութիւն, անսաստ, անսաստել, մեծասաստ, հեղեղասաստ, իշխանասաստ, թագաւորասաստ
Նոր՝
սաստկացուցիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. śisti- «պատիժ, հրաման» ((ավելի նոր՝ śasti-))
Մատենագիտություն
H. AG 488; Աճ. ՀԱԲ 178
Էջ 669, սյունակ 1 Էջ 669
ՍԱՏԱԿ II «դի, դիակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *k'ad- «ընկնել» -ակ վերջածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սատակել, սատակամահ, սատակիչ, սատակումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. cadaver «դի, դիակ» ((*cadā-ves) (*«ընկած») (ըստ Տերվիշեանի եւ Müller-ի))
Էջ 669, սյունակ 1 Էջ 669
ՍԱՏԱՐ «մշակ, ոստայնանկ, օգնական»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *sam- «չարչարվել, հոգնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sam-tar)
Աղբյուր՝ իրանական sātar (թերեւս) «իշխող»
Աղբյուր՝ իրանական *sātar (թերեւս)
բայց առաջարկված ստուգաբանությունները լիովին հավաստի չեն, ըստ Բեյլիի (DKS 123)՝ sātar «իշխող», ըստ Փերիխանյանի՝ *sātar, *sam-tar (*sam - «չարչարվել, հոգնել»): Քիչ հավանական է նաեւ սեմական ծագման վարկածը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սատարել, սատարութիւն, անսատար
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 472