Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«գի» որոնման արդյունք՝ 783 բառահոդված · Էջ 33 / 79
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 295, սյունակ 1 Էջ 295
ԼԻ (-ոյ) «լի, լեցուն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pel- «լցնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *plē-) լի < plētos- կամ plēios-, լնում < *plēnumi-, լիր < *plēro-
եւ լնուլ «լցնել»։ Բնիկ հնդեւրոպական` *pel- *pelə-, *plē- «լցնել» արմատից` լի < plētos- կամ plēios-, լնում < *plēnumi-, լիր < *plēro-:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լիաբերան, ծայրալիր, լիաձիգ, բերանալիր, լիագիրկ, բռնալիր, լիակատար, լիամագիլ, լիելի (լիուլի), լիութիւն, լիանալ, լեռգալի, պտղալի, դառնալի, թիւնալի, լմնել
Նոր՝
լիազօր, լիազօրագիր, լիազօրութիւն, լիազօրել, լիաթոք, լիայոյս, լիահոգի, լիասիրտ, արկածալի, լցուցանել, հացալից, ջրալից, բերալից, թարախալից, խոտալից, ծխալից, թշնամանալից, ժանգալից, բովանդակալից, լրութիւն, լրումն, լրանալ, լրիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. prnati «լցվել»
ալբ. plot «լի»
լատ. pleō «լցնել»
հ. իռլ. lĭnim «լցնում եմ»
գոթ. fulls
լիտվ. pilnas
հ. սլավ. plŭnŭ «լի, լեցուն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 279; Pok. IEW 799-800
Էջ 297, սյունակ 1 Էջ 297
ԼԻՆԳԻՐՈՆ (լինգրիոն, լիգրիոն, լիգիրոն, լիգրիոն, լիգրիոն, լիզիրոն, դինգիրոն, դիւնգիրոն) «մի թանկարժեք քար»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. λυγκούριον
Մատենագիտություն
H. AG 352; Աճ. ՀԱԲ 284
Էջ 300, սյունակ 1 Էջ 300
ԼՈՂՈՌԻԱՍ (լաւդատիաս) «ապրանքագին»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. λογάριασις
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 293
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐՈՒՍ (-ի, -աց) (լորի՞ստ) «երգի՞չ»
Ծագումն անհայտ է
Ըստ Մալխասեանի (ՀԲԲ 2, 209), հնարաւոր է կապը լոռիկ «գնչու, բոշա» բառի հետ։
Մատենագիտություն
Մալխ. ՀԲԲ 209
Էջ 303, սյունակ 1 Էջ 303
ԼՈՒՐ I -ոյ «լսելը, լսողություն, համբավ, քարոզ, ձայն, հնչյուն, հնազանդություն, լսելի բան, լուր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kleu- «լսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *kluro-)
որտեղից նաեւ լու, լսել, լուռ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լրտես, լրտեսել, անլուր, ականջալուր, դիւրալուր, դժւարալուր, չլուր
Նոր՝
լրաբեր, լրագիր, լրագրային, լրագրավաճառ, լրագրող, լրագրել
Մատենագիտություն
H. AG 453; Աճ. ՀԱԲ 306-307
Էջ 303, սյունակ 1 Էջ 303
ԼՈՒՐ II «հասարակ, սոսկական, լոկ, միայն, միայն թե»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *leu- «անջատել, քակել» (անմիջական նախաձեւ՝ *lu-tro-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. λυτρον «փրկագին»
հ. խլ. lauss «ազատ, արձակ»
թոխ. A lo «անջատ, բաժան»
թոխ. B lau «անջատ, բաժան»
Էջ 303, սյունակ 1 Էջ 303
ԼՈՒՖ «դդմազգի մի բույս»
Ստուգաբանություն
Էջ 304, սյունակ 1 Էջ 304
ԼՈՒՖԱՃ «մորմազգի մի բույս, մանրագոր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. luffāh
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 305
Էջ 307, սյունակ 1 Էջ 307
ԽԱԶ II (-ի) «գիծ, գիր, ձայնագրական նշան, նետի սայրի ճեղք»
Փոխառություն (թերեւս)
կովկասյան փոխառություն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խազել, խազած
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց. xazi «գիծ, շարք»
ուդ. xaz «գիծ»
լազ. xaz «գծել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 310
Էջ 307, սյունակ 1 Էջ 307
ԽԱԶ III «մոլեգնորեն ցանկացող»
Փոխառություն
Ծագում է իրանական աղբյուրից եւ փոխառված է դատախազ, մատակախազ բառերի կազմում։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 311) նույնացնում է խանձ արմատի հետ՝ նձ/զ հերթագայությամբ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գինեխազութիւն, իգախազութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ. xvāstan (xvāz)
սողդ. juz «ուզել, խնդրել, պահանջել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 522; Ջահ. ՀԼՊ 526; Ջահ. ՀԼՊ 533; Աճ. ՀԱԲ 311