Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«եւ» որոնման արդյունք՝ 4539 բառահոդված · Էջ 328 / 454
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԱԹԻ (անաթի, նօթի, անօթի) «քաղցած, անօթի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *nag- (անմիջական նախաձեւ՝ *nagh-ti-) հայ-հունական զուգաբանութիւն
(հայ-հունական զուգաբանութիւն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
(ա)նաթութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. νήφω «զգաստ լինել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 754
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԱԹՃԵԼ «հիմնել, հայթայթել, հորինել տեղեկացնել, աւետել»
Անստույգ (թերեւս)
թերեւս *նաւթիճ հիմքից, որի նաւթ-ը կարող է կազմուած լինել նիւթ բառի նման (նի+հիւթ, վերջինս էլ՝ *sipto-` *sep-ից) *sap-ից՝ *sapt > նաւթ։
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԱՓՈՐՏՆ (-ան, -ունք) «նափորտ, շուրջառ, կրօնաւորի վերարկու»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ἀναφορά
(առանց բուն նախաձեւի վերականգնման)։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 437
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԳՈՅՐ «կոճք»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ իրանական (՞) (թերեւս)
Ըստ Աճառեանի (ՀԱԲ 3, 438), նոյնն է նբոյր բառի հետ, որ Աճառեանը բխեցնում է հնդեւրոպական *neik- «հացահատիկը թափահարելով մաքրել, տեփրել» արմատից։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 438
Տե՛ս նաեւ
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԳՈՏԻԼ «մգլոտել, բորբոսնել»
Ստուգաբանություն
Ստուգաբանական կապ ունի մգլիլ բառի հետ (ն > մ անցման համար հմմտ. հնդեւրոպական *neg-ro > հայ. մերկ)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդեւրոպական *neg-ro «մերկ» (հմմտ. հայ. մերկ)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԵԱՐԴ (-ի, -ից, նաեւ -աց) (նիարդ, նեարդ, նարդ, ներտ) «նեարդ, ներվ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)neu- «թելեր ոլորել, հիւսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sneurt-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *sneurt-` *(s)neu- «թելեր ոլորել, հիւսել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նեարդապատ, նեարդատեսակ
Նոր՝
նեարդային, նեարդայնութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. snāvan «կապ, լար»
աւ. snāvarə «լար ջիղ»
հուն. νευρά «պարան, լար. նեարդ»
Մատենագիտություն
H. AG 478; Աճ. ՀԱԲ 438
Էջ 564, սյունակ 1 Էջ 564
ՆԵԽ (-ոյ) «նեխում նեխած»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *nek- «մարմնական մահացում» (անմիջական նախաձեւ՝ *nekh-)
Քիչ հաւանական է ենթադրել հնդեւրոպական *nek- «մարմնական մահացում» արմատի *nekh-ով տարբերակ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նեխել, նեխած, նեխական, նեխութիւն, նեխավայր, նեխուտ
Նոր՝
հականեխել, հաւանեխական, հականեխում
Էջ 565, սյունակ 1 Էջ 565
ՆԵՂ «նեղ, տառապյալ, ձերպ, նեղություն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *sner- «պտտել, ոլորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sner-lo-)
(*sner-lo նախաձեւի վերականգնումը հեղինակինն է):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նեղել, նեղիչ, նեղութիւն, նեղածերպ, նեղսրտութիւն, նեղուց, նեղանձուկ, նեղանցուկ, սրտնեղիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. անգլ. nearu
անգլ. narrow «նեղ»
Մատենագիտություն
H. AG 478
Էջ 565, սյունակ 1 Էջ 565
ՆԵՊԱԿ (-ի, -աց) «մի հարկ»
Փոխառություն (թերեւս)
բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 565, սյունակ 1 Էջ 565
ՆԵՊՈՒԿ «գիշածիճ, պապուկ»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
-ուկ վերջածանցով կազմություն, բայց այս դեպքում անհայտ է նեպ-ը: