Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«աղ» որոնման արդյունք՝ 5731 բառահոդված
· Էջ 326 / 574
Էջ 473, սյունակ 1
ՁԱՂԿ
(-ի, -աց, ուշ՝ -ից, -ոյ)
«փայտ, ճիպոտ, ճիւղ, ծեծ, ձաղկ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'halg(h)-
«ճյուղ, ձող»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձաղկել,
ձաղկահեր,
ձաղկամազ,
ձաղկանք,
ձաղկուն,
բարձրաձաղկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
galga «ցից, խաչ»
լիտվ.
žalgas «ձող»
Մատենագիտություն
H. AG 469;
Աճ. ՀԱԲ 143
Էջ 473, սյունակ 1
ՁԱՄԱԳՈՒՐ
(ձամաքուր, ցամաքուր)
«անօթի, շատ քաղցած»
Անստույգ
Ծագումն անյայտ է։
Էջ 473, սյունակ 1
ՁԱՅՆ
(-ի, -ից)
«ձայն, եղանակ, բառ, լեզու, խօսք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g'huen-
«հնչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'hunii-)
արմատից
Աճ. ՀԱԲ 3, 144 (կասկածելի է համարում)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձայնել,
ձայնակից,
բարձրաձայն,
ձայնաւոր,
ձայնատու,
ձայնատուր,
ձայնարկու,
ձայնալար,
ձայնագիր,
ձայնագրութիւն,
ձայնաւոր,
բառաձայն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
ze «ձայն»
հ. սլ.
zvaneti «հնչել»
ռուս.
звенеть «հնչել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 490;
Ջահ. ՀԼՊ 129;
Աճ. ՀԱԲ 144
Էջ 474, սյունակ 1
ՁԱՆՁԻՐ
«ձանձրալի, ձանձրույթ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *g’her(s)-
«հառել, սեւեռել»
կրկնավոր
Հազիվ թե բնիկ հնդեւրոպական կրկնավոր *g’her(s)- «հառել, սեւեռել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձաձրանալ,
ձանձրալի,
ձանձրանալի,
ձանձրույթ,
ձանձրացկոտ,
ձանձրամիտ
Էջ 474, սյունակ 1
ՁԱՌ
«կոշտ ու կոպիտ, անշնորհք, խնժոռ, տգեղ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g’her(s)-
«հառել, սեւեռել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձառադեմ,
ձառմուկն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հո.
garb «կոշտ, կոպիտ»
կիմր.
garw «կոշտ, կոպիտ»
Մատենագիտություն
Աճ ՀԱԲ 146
Էջ 474, սյունակ 1
ՁԱՐ
I
«(կոշտ) մազ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g’her(s)-
«հառել, սեւեռել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձարաձեւ,
ձարի,
ձարմաղ,
ձարխոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
ձառ
լատ.
horreo «սառչել, փշաքաղվել, սարսափել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 445;
Ջահ. ՀԼՊ 128
Էջ 474, սյունակ 1
ՁԱՒԱՐ
«կորկոտ, աղացած հացահատիկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ieu-
«հացահատիկ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *iuo-, *ieuo-)
հիմքից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զարեձաւար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
yava- «հացահատիկ, գարի, կորեկ»
լիտվ.
javai «հացահատիկ» (*i > *j > ձ անցման համար հմմտ. ձեզ, ձու)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 147
Էջ 474, սյունակ 1
ՁԱՒՆ
(ձօն)
«ընծա, նվեր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g’ha-
«կանչել»
հ.-ե. արմատ՝ *g’hu-
«լցնել, թափել»
Աճառյանի կարծիքով
Աճառյանը բխեցնում է հնդեւրոպական *g’hu- «լցնել, թափել» արմատից՝ -աւն մասնիկով (ածանցով), որ հնչյունապես պակաս հավանական է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձաւնել,
ձօնել,
ձաւնարան,
դիւաձաւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
havati «կանչում է»
ավ.
zavaiti «կանչում է, նզովում է»
լիտվ.
žaveti «կախարդել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 413;
Աճառյան (ՀԱԲ) 161
Էջ 474, սյունակ 1
ՁԳԵՌՏ
«զգայռում, որձկալը»
Բնաձայն (թերեւս)
Թերեւս զգայռ (զ+գայռ) ձեւի բարբառային տարբերակը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձգռտալ,
զկռտալ,
ձկռտել,
ձռկտել,
կձռտալ,
զկրկտանք
Էջ 474, սյունակ 1
ՁԵՂՈՒՆ
-ուան
«ձեղուն, առաստաղ, քիմք»
Բնիկ հնդեւրոպական
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 148) սրան միացնում է ձողունք «առաստաղ, կտուր» բառը (որպէս ձայնդարձային ձեւ), որ ՆԿԲ-ն դիտում է ձող բառի հոգնակի (հաւաքական) ձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձեղունանալ,
դուն,
ձեղունահանբ,
բարձրաձեղուն,
հաստաձեղուն,
եռաձեղուն,
հրաձեղուն,
երեքձեղեայ,
չորեքձեղունեայ,
երկնաձեղուն,
սրահաձեղուն,
կարծրաձեղուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
χείλος «շրթունք»
հ. յուլ.
giolnar «ծնոտ»
Մատենագիտություն
Pok IEW 436;
Աճ. ՀԱԲ 148
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։