Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 415, սյունակ 1
ԿՈԿՈՎ
I
(-անք)
(բրբ. կոկլվին)
«ամորձի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gou-)
*-g- աճականով ձեւերը (*gu-g-)
Կրկնավոր կազմություն՝ հնդեւրոպական *gou-ից՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» արմատից: հմմտ. *-g- աճականով ձեւերը (*gu-g-)՝ մ. վ. գերմ. kugel(e), գերմ. kugel «գնդակ», նորվ. kjuka «գունձ», լիտվ. gùgà «կոճակ, սապատ, բլուր», ռուս. гугля «ուռուցք, ելունդ, խույլ»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. վ. գերմ.
kugel(e)
գերմ.
kugel
«գնդակ»
նորվ.
kjuka
«գունձ»
լիտվ.
gùgà
«կոճակ, սապատ, բլուր»
ռուս.
гугля
«ուռուցք, ելունդ, խույլ»
Էջ 416, սյունակ 1
ԿՈՀԱԿ
(-ի, -աց)
(կոխակ)
«կոհակ, մեծ ալիք, լեռնակ, բլուր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական kōhak
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոհակակիր,
կոհակաւէտ,
կոհակումն,
կոհականք,
յոգնակոհակ,
բազնակոհակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. պ.
kaufa
ավ.
kaofa-
մ. պ.
kōf
«լեռ»
պ.
kōha
«թումբի բարձրամաս. կենդանու սապատ»
Մատենագիտություն
H. AG 173;
Աճ. ՀԱԲ 620
Էջ 416, սյունակ 1
ԿՈՂ
(-ի, -ից, -աց)
(կողն, -ան)
«կող, կողք, կողմ, կողակից, կին»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gol-
«ճյուղ»
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 621), հետեւելով Մեյեին, համեմատում է բոխս. Ա källyme, Բ källymiye «կողմ» բառերի հետ, սակայն այս բառերի բուն իմաստն է «ուղղություն, աշխարհի կողմ», եւ նրանց համեմատությունը հուն. κλίμα «աշխարհամաս. աշխարհի կողմ» բառի հետ ավելի հավանական է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կողակից,
կողաբաղ,
կողահերձ,
կողահոս,
կողամայր,
կողնիլ,
զառիկող,
զառիկողի,
հարստակող,
միջակող,
պատկողանդոց,
անկողին,
ընկողին,
անգողին,
ընգողին,
ընկողնիլ,
գետնանկողին,
կողոսկր,
կողիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կողր
«ճյուղ»
ռուս.
голья
«ճյուղ»
Մատենագիտություն
Աճառյան 621
Տե՛ս նաեւ
Էջ 417, սյունակ 1
ԿՈՂՈՊՈՒՏ
-ոյ, -ի, -ից
«ավար, թալան, մեռելի թողած գույք, կողոպտված»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gel-b-
«սեղմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gleb-)
կապ ունենայ հնդեւրոպական *gel-b-/*gleb- «սեղմել» արմատի հետ, որից անգլ. dasp (<*glaps-) «սեղմել», լիտվ. glėbti «գրկել, շրջապատել, բռնել»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կողոպտել,
կողոպտիչ,
կողոպտած,
դիակողոպուտ,
դիրակողոպուտ,
դժվարակողոպուտ,
գանձակողոպուտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
անգլ.
dasp (<*glaps-)
«սեղմել»
լիտվ.
glėbti
«գրկել, շրջապատել, բռնել»
Էջ 418, սյունակ 1
ԿՈՅՍ
I
-ի, -աց
«կողմ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական kōs
«կողմ»
աղբիւրից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կուսակալ,
կուսակալել,
կուսակալութիւն,
յայսկոյս,
յայնկոյս,
յետ(ս)կոյս,
աստուածակոյս,
մեկուսի,
մեկուսանալ,
չորեքկուսի,
քառակուսի,
երեքկուսի,
ծովակոյս,
կուսանկեա,
կուսանկատ,
կուսակից,
կուսակցական,
կուսակցութիւն,
անկուսակցական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ.
kōs
«կողմ»
մ. պրթ.
kōs (kws)
«կողմ»
(Թուրֆան)
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 64;
Ջահ. ՊԲՀ 184
Տե՛ս նաեւ
Էջ 419, սյունակ 1
ԿՈՆԱՔՈՂ
««պատկերահան» (կամ «ամենակալ»?)»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. εἰκών
«պատկեր»
աղավաղված, որի կոն- բաղադրիչը հուն. εἰκών (οἰκος-ի հայց. ձեւ) «պատկեր» բառն է
Էջ 421, սյունակ 1
ԿՈՍՏՂ
(կոստղի (°))
«սոսնձապատ ոստ (թռչուն բռնելու համար)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷes-
«ճյուղեր, սաղարթ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷozodo- (+ *-l-))
Տե՛ս նաեւ ոստ, որ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 639) նույնացնում է կոստղ-ի հետ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ. (տոսկ.)
gjethe (հգն.)
«ճյուղեր. սաղարթ, տերեւներ»
նորվ.
kost
«ցախավել»
դան.
kost
«ցախավել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 639
Տե՛ս նաեւ
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԴ
(-ոյ)
««խոպան, անմշակ» (բ. «պինդ, կարծր, կոշտ, կոպիտ»)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ուրարտ. quldini
l > ր անցմամբ, որ անցել է նաեւ քարթվելական լեզուներին՝ վրաց. kordi «խոպան հող», ճան. kordi «գուղձ, հողակոշտ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորդանալ,
կորդել,
կորդան,
կորդապատառութիւն,
կորդափլուրք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
kordi
«խոպան հող»
ճան.
kordi
«գուղձ, հողակոշտ»
Էջ 425, սյունակ 1
ԿՈՒԶ
II
«կուզիկ, սապատավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. kūz
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կզութիւն,
կզանալ
Մատենագիտություն
H. AG 269;
Աճ. ՀԱԲ 653
Էջ 425, սյունակ 1
ԿՈՒԷ
«գլխավոր»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն ()
Աստուածաշնչային յատուկ անուն՝ համապատասխան մեկնութեամբ:
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։