Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 270, սյունակ 1
ԹՈԿՈՄ
«ջերմություն»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն
Փոխառության աղբյուր՝ եբրայական xom
Ամալյանը (ԲՀ 373) առնված է համարում «Բառք եբրայեցւոց» բառարանից եւ համարում եբրայական բառ, բայց տալիս է xom սկզբնաղբյուրը։
Մատենագիտություն
Ամալյան, ԲՀ 373
Էջ 270, սյունակ 1
ԹՈՀ(ԵՒ)ԲՈՀ
(թոխ(եւ)բոխ)
«ամայի, անմարդաբնակ, քաոս, խառնաշփոթություն»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ եբր. tōhū wa bohū
Փոխառության աղբյուր՝ ասոր. tōh wə boh
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 194
Էջ 270, սյունակ 1
ԹՈՂ-
«թողնել, թույլ տալը, ներելը»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tel-
«բարձրացնել, կրել, տանել, համբերել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tolu-)
արմատից. հմմտ. հ. հնդկ. tolayat «բարձրացնում է, կշռում է», հուն. ταλασσω «համբերել, տանել, համարձակվել», հ. իռլ. tol «կամք», գոթ. pulan «կրել, տանել, համբերել», բոխս. AB täl «բարձրացնել, տանել»։ - Pok. IEW 1, 1060։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 195) այս ստուգաբանությունը դնում է կասկածելիների շարքում, որովհետեւ հայերեն արմատի իմաստը զգալիորեն շեղվում է։ Հմմտ. նաեւ թույլ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թողուլ,
թողութիւն,
թողարան,
անթող,
հարութող,
կնաթող,
կարգաթող,
դժուարաթող
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
tolayat «բարձրացնում է, կշռում է»
հուն.
ταλασσω «համբերել, տանել, համարձակվել»
հ. իռլ.
tol «կամք»
գոթ.
pulan «կրել, տանել, համբերել»
բոխս. AB
täl «բարձրացնել, տանել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1060;
Աճ. ՀԱԲ 195
Տե՛ս նաեւ
Էջ 274, սյունակ 1
ԹՈՒԽՄԱՅ
«դժվարամարսություն»
(բժշկ.)
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պ. tuxma
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թուխմայութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 204
Էջ 274, սյունակ 1
ԹՈՒԽՄԱՐ
«մի ծաղիկ»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 275, սյունակ 1
ԹՈՒՆԴ
I
(թնդո, -ի, -ից), ուշ` -ոյ
««թնդյուն» (թունդ- «ցնցում, բախում»)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ * (s)teu-
«հրել, խփել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)tund-)
*(s)teu-d- ա-ծականով եւ *-n ռնգային ձեւից
*(s)teu-d- ա-ծականով եւ *-n ռնգային ձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թնդիւն,
դնդիւն,
թնդումն,
թնդել,
թնդական,
թնդոց,
թնթոց,
անթունդ,
սրտաթունդ,
թնդանոթ,
թնդանոթաձիգ,
թնդանոթամարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
tundatē «հրում է, խթանում է»
հ. հնդկ.
tudati «հրում է, խթանում է»
լատ.
tundō «խփել, հրել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 207;
Pok. IEW 1033
Էջ 275, սյունակ 1
ԹՈՒՐ
(թոյր), -ոյ
«թուր, սուր (զենք)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ter(ə)-
«տորորել, շփել, շփելով մաշեցնել, ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tōr-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թրաթափ,
թրածեծ,
կիսաթուր,
թրաձեւ,
թրաձուկ,
թրամարտ,
թրամերկ,
թրասուր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τείρω «մաշեցնել, ուժասպառել»
հուն.
τορέω «ծակել, կտրել»
հուն.
τόρος «դուր»
լատ.
terō «տորորել, փշրել, աղալ»
ռուս.
тереть «տորորել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 208
Էջ 276, սյունակ 1
ԹՈՒՐԾ
I
«թուշ, այտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tēu-
«ուռչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *turg- (°))
Լիդենը բխեցնում է trōg- ձեւից՝ *ter- «տորորել, մաշեցնել» արմատից՝ հայ. արածել, հուն. τρωφω «կրծել, ուտել» բայերի հետ միասին. սա ընդունում է Pok. IEW 1, 1073 (թուրծ-ի համար տրվում է նաեւ «ծնոտ» իմաստը)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թուռ «այտ, թուշ»
հայ.
թուշ
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1073
Էջ 277, սյունակ 1
ԹՐՈՒ
(բբ)
«անօգուտ, անպիտան»
Անստույգ
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 216) հնարավոր է համարում, որ «ենթադրությամբ շինված» լինի թրուշայ բառից (տե՛ս):
Մատենագիտություն
Աճառյանը (ՀԱԲ 216
Տե՛ս նաեւ
Էջ 278, սյունակ 1
ԹՌՈՒՇԱՅ
(-ի)
(թրուշակ, թրօշակ, թրուանշա(յ))
«անօգուտ, անպիտան, անարգ»
Ծագումն անհայտ է (՞)
կեղծ մարգարիտ (՞)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 216-217
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։