Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈԼ
«գոլ տաքություն, շոգի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«գոլ, տաք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uolo-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոլախառն,
գոլանալ,
գոլո(ր)շի,
գոլոշիկ,
գոլոշանալ,
գոլատր,
ջերմագոլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
walī
«տաքություն»
լիտ.
vildyti
«զովացնել»
հայ-գերմանա-բալթիական զուգաբանություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 571;
Solta, DAKIS 298-299
Տե՛ս նաեւ
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՂՏՐ
«փափուկ, քնքուշ, դուրեկան, ախորժելի, լույծ, հեղուկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uol-d-ur-)
«փափուկ» իմաստային անցումով. «լույծ, հեղուկ» իմաստի համար հմմտ. նույն արմատից ռուս. вал «կոհակ, ալիք» տիպի իմաստները. հնարավոր է բաղարկություն քաղցր բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գողտրիկ,
գողտրաբարբառ,
գողտրական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
вал
«կոհակ, ալիք»
Էջ 167, սյունակ 1
ԳՈՄ
(-ոյ, -ի, -աց)
«գոմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ghom-
«գոմ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ghomo-)
Կասկածելի է դարձնում *-om > -ոմ անցումը փոխանակ -ում-ի, թեեւ Աճառյանը տալիս է նաեւ *dhōnā > դոն «մի տեսակ հաց, պաքսիմատ» անցումը, որ նույնպես կասկածելի է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոմամուտ,
գոմահանդ,
գոմահոր,
գոմաղբ,
անասնագոմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
դան.
gamme
«փարախ»
շվեդ. բրբ.
gamme
«մսուր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 574;
Pok. IEW 452
Էջ 168, սյունակ 1
ԳՈՆԳ
«մի բոյս՝ ուտելի արմատով»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. γόγγη, γόγγος
Մատենագիտություն
H. AG 345;
Աճ. ՀԱԲ 578
Էջ 168, սյունակ 1
ԳՈՌ
II
«խրոխտ, հպարտ, ահավոր, սարսափելի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ սողդ. vure (γwrk)
«խրոխտ, հպարտ, մեծամիտ»
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 580-581) միացնում է գոռ «գոչյուն» բառի հետ։ Կապ ունի՞ արդյոք սրա հետ գոռոզ «խրոխտ, հպարտ, ամբարտավան» բառը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոռալ,
գոռական,
գոռումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
garkha
«ծանր. պատվարժան, ակնածելի»
ավ.
geura
հ. հնդկ.
gurú
«ծանր»
Մատենագիտություն
Ջահ. None;
ՀԱԲ 580-581
Էջ 169, սյունակ 1
ԳՈՎ
(-ի, -ից)
«գովեստ, գովասանք, ներբող, հռչակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական gōv
Փոխառություն իրանական աղբյուրից՝ gōv.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գովել,
գովելի,
գովեստ,
գովութիւն,
գովասան,
ապագովել,
ապիգովել,
բազմագով,
գերագով,
մշտնջենագով,
պատմագով,
գովք,
գովական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ.
γωβ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 582
Էջ 169, սյունակ 1
ԳՈՐԳ
«գորգ, խալի»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *uer-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uorgh- կամ *uork-)
փոխատու լեզու՝ խեթ. kurka
«ծածկոց (՞)»
Կապ ունի՞ արդյոք խեթ. kurka «ծածկոց (՞)» բառի հետ որպես փոխառություն: Քիչ հավանական է բխեցումը հնդեւրոպական *uer- «պտտել, ոլորել» արմատից (*uorgh- կամ *uork- > գորգ ՞՝ որպես «հյուսվածք, գործվածք»):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գորգագործ,
գորգագործարան,
գորգավաճառ,
ուղեգորգ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 313
Էջ 169, սյունակ 1
ԳՈՐԾ
(-ոյ)
«գործ, աշխատանք, զբաղմունք, գործվածք, բանվածք, վարք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uerg-
«գործել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uorgo-/*uerg'o-)
հետադարձ առնմանությամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գործած,
զուրկ,
գործակալ,
գործարան,
գործակից,
գործարանային,
գործավար,
գործարանատեր,
գործատեաց,
գործելակերպ,
գործաւոր,
գործելի,
գործելախառն,
գործի,
գործութիւն,
գործունակ,
գործուն,
գործունն,
գործունեայ,
գիշագործ,
բարեգործ,
գաղտնագործ,
զբագործ,
կաւագործ,
ձեռագործ,
երկաթագործ,
գործադիր,
գործադրութիւն,
գործադրել,
գործադուլաւոր,
գործադ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
varəza-
հուն.
έργον
հ. վ. գ.
werk
«գործ»
Մատենագիտություն
H. AG 436;
Աճ. ՀԱԲ 584;
Pok. IEW 1168
Էջ 170, սյունակ 1
ԳՈՐՈՎ
(-ոյ)
«գորով, սեր, խանդաղատանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *guher-
«ջերմ, տաք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *guhor-ou-i-, *guher-ou-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գորովալիր,
գորովեմ,
գորովագին,
գորովանք,
դյուրագորով,
մաքրագորով,
հոգիագորով,
քաղցրագորով,
մայրագորով
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրուս.
garrewingi
«կրքոտ, ջերմ»
հ. խոլ.
gor (garwa)
«պատրաստ, կատարյալ»
հ. սլավ.
žezavyj
«ջերմ, տաք»
լիտվ.
garas
«շոգի, ուժեղ ցանկություն»
լիտվ.
garuoti
«շոգիանալ. ուժգին ցանկանալ»
ռուս.
горевать
«վշտանալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ԲԷՀ 90-91
Էջ 170, սյունակ 1
ԳՈՐՏ
(-ի, -ից, -ոյ, ուշ՝ նաեւ -ու)
(այլեւ՝ գորտն, -ան)
«գորտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uordo-
չկա Pok. IEW-ում
հայ-բալթիական զուգաբանություն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
varle
լատվ.
-varde
«գորտ»
Մատենագիտություն
H. AG 437;
Աճ. ՀԱԲ 585
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։