Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 5731 բառահոդված (էջ 32/574)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԿ- (անգ-) «ընկնելը, անկում, պատահմամբ հայտնվելը, հասնելը, ապավինում, վերջ, ավարտ, հարում, պատշաճություն, հյուսում, գործում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sengu- «ընկնել, իջնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sngu-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անկանիլ, անկած, անկածութիւն, անկումն, անկաստեղ, անկաւոր, անկելանոց, անկիչ, անկուած, անկուածոյ, տնանկ, ոստայնանկ, սարդանկոյ, ստորանկիլ, վայրակեալ, անզատոյլ, անզուրդ, յանգիլ, յանգակից, յանգաւոր, յանգատրիլ, յանգել, ցանկ, ցանկել, ցանկորդել, ցանկութիւն, զանգել, զանգուած, արիւնազանգ, զանգութիւն, անզանգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
sigqan
հ. անգլ.
sincan
հ. վ. գ.
sinkan, sinken
հուն.
εάφθη
«ընկավ»
Մատենագիտություն
H. AG 419; Աճ. ՀԱԲ 198-199
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԿԵՍ «թյուրություն» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ եբր. agaš «աղճատել, աղավաղել, թյուրել»
Մատենագիտություն
ԲՀ 348
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆԿԻՂ ««մանգաղ» (բբ)» (բարբառային)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀγκύλη
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀγκύλος
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆԿԻՒՆ I (անգիւն), -եան, յ-է, -ք, -եանց «անկիւն, եզր, խորշ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ang- «ծռել, թեքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ang/k-) -իւն ածանցով
«ծռել, թեքել» արմատից՝ -իւն ածանցով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անկիւնահատ, անկիւնակալ, անկիւնաւոր, անկիւնաքար, երեքանկիւն, չորեքանկիւն, վեցանկիւն, եռանկիւն, եռանկիւնի, քառանկիւն, քառանկիւնի, բազմանկիւն, ուղղանկիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
anka
«անկիւն, ծռուածք»
հուն.
αγκών
«արմունկ»
լատ.
angulus
«անկիւն, խորշ, ծայրաւմաս»
հ. վ. գ.
ango
«կարթ, խայթ»
հ. վ. գ.
angul
«կարթ, խայթ»
Մատենագիտություն
H. AG 419; Աճ. ՀԱԲ 200
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆԿԻՒՆ II «աթոռի կամ բազկաթոռի թեւ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀγκών
հունական բառը հայերենում նախ դարձել է *անկո(վ)ն, ապա անկիւն բառի հետ բաղարկվելով՝ անկիւն։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 200
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆՀ գրծ. -իւ «ահ (°)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
ահ բառի աղավաղված ձեւ։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 202
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆՁԱՒ -ի, -աց «(քար)այր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ang'h- «նեղ, նեղացնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ang'hewā-) որպես «նեղ տարածություն»
(որպես «նեղ տարածություն») *ang'h- «նեղ, նեղացնել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քարանձաւ, քարանձաւամուտ, անձաւախիտ, անձաւախոռ, պաղանձաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
անձուկ
հ. վ. գ.
angi
«նեղ, անձուկ»
մ. կիմր.
einggaw
«զետեղված լինել, պարունակվել»
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆՁՆ -ին, -ինք, -անց «ինքը, անձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ang'hen- «շունչ, անձ»
«շունչ, անձ» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անձնազով, անձնական, անձնակից, անձնասպան, անձնատուր, անձնգովութիւն, անձնահաճոյ, անձնսիրութիւն, անձնընտիր, անձնիշխան, առանձնել, ստանձնել, յանձանել, անձնիւր, անցնիւր, դատարկանձն, միանձն, մեծանձն, վեհանձն, յանձնձել, անձնուէր, անձնուիրութիւն, առանձին(ն), անձնականութիւն, անձնավստահ, անձնատուութիւն, անձնազոհ
Էջ 60, սյունակ 1 Էջ 60
ԱՆՁՈՒԿ (անձուկ), -ոյ, -ի, -աց «նեղ, դժվարին, նեղ անցք, կիրճ, կարոտ, փափագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *anghu- «նեղ» +կ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անձկ(ան)ալ, անձկաբեկ, անձկայլեաց, անձկալի, անձկութիւն, անանձուկ, բազմանձուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
anhú
«նեղ»
գոթ.
aggwus
հ. սլ.
azŭkŭ
«նեղ»
Մատենագիտություն
H. AG 420; Աճ. ՀԱԲ 204; Pok. IEW 42
Էջ 60, սյունակ 1 Էջ 60
ԱՆՁՐԵՒ -ոյ, -ի, -աց «անձրեւ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունենա հ.-ե. *g’heu- «թափել, լցնել, գոհել» արմատի հետ` *-ro կամ *-tro ածանցներով. պատահական պետք է համարել նմանութիւնը սեմական (եբր.) եւ քուշական (սոմալի) համանիշ ձեւերի հետ (հմմտ. Ջահ. ՀԼՊ 466):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անձրեւաբախ, անձրեւածին, անձրեւել, երկնանձրեւ, անձրեւաբեր, անձրեւային, անձրեւանոց, անձրեւաչափ, անձրեւոտ