Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված · Էջ 318 / 466
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 549, սյունակ 1 Էջ 549
ՅԱՐՄԱՐ «հարմար, պատշաճ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ar- «միացնել, հարմարեցնել, հարմարվել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ar-m-)
արմատից, որից նաեւ յար (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յարմարիլ, յարմարումն, յարմարական, անյարմար, երեքյարմար, բազմայարմար, գեղայարմար, գեղեցկայարմար, դյուրայարմար, զուգայարմար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 549, սյունակ 1 Էջ 549
ՅԱՒ «վերջ, ծայր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *paus- «թողնել, բաց թողնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւակն, յաւակնիլ, անյաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. հաւ «սկիզբ»
հուն. παύω «պահել, դադարեցնել, վերջացնել»
լատ. pausa «դադար» (< հուն.)
հ. սլ. pustiti «թողնել, բաց թողնել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 390
Էջ 549, սյունակ 1 Էջ 549
ՅԱՒԱՆԱԿ (յովանակ, ովանակ) «ձագ, (էշի, ձիու, եղնիկի)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *yavanak
Աղբյուր՝ ավ. yavan-
աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւանակական, յովանակական, յոաւանակեան, յովանական, յովանակաճեմ, յովանակաշու
Մատենագիտություն
H. AG 198; Աճ. ՀԱԲ 390
Էջ 549, սյունակ 1 Էջ 549
ՅԱՒԴ (-ի, -ից) (յօդ, օդ) «հոդ, կապ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *au- «հիւսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *audh-)
Կազմուած է յ- նախածանցով՝ հնդեւրոպական *audh- նախաձեւից՝ *au- «հիւսել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւդել, յաւդուած, յաւդակապ, յաւդապատ, բարեյաւդ, գեղեցկայաւդութիւն, կապարայաւդ, բազմայաւդ, զաւդել, զաւդուած, զաւդած, զաւդամանել, յօդացաւ, յօդուածագիր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. aũtas «ոտքի փաթաթան»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 75; Աճ. ՀԱԲ 412
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒԷԺ (-ի, -ից) (յաւէրժ) «հաւերժ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. *yāvēž
Փոխառութիւն՝ իրանական աղբիւրից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւէժանալ, յաւէժութիւն, յաւէժակայ, յաւէժաբար, յաւերժահարսն, յաւերժաձիգ
Նոր՝
յաւերժահիշատակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ. yavaējī «յաւերժակեաց»
Մատենագիտություն
H. AG 198; Աճ. ՀԱԲ 392
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒԷՏ «աւելի, շատ, միշտ, հաւիտեան»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. yāvēt
Աղբյուր՝ պ. jāvēd
Իրանական փոխառութիւն։
Մատենագիտություն
H. AG 198; Աճ. ՀԱԲ 392
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒԺԱՐ (յօժար, յուժար) «հոժար»
Փոխառություն
հ.-ե. արմատ՝ *au- «բարյացակամ լինել, նպաստել, ցանկանալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *au-gh-) -gh- ածանցով
Աղբյուր՝ իրանական (՞) (Աւելի հնարաւոր է)
Հազիվ թե ծագի հնդեւրոպական *au- «բարյացակամ լինել, նպաստել, ցանկանալ» արմատից՝ *-gh- ածանցով (*au-gh-)։ Աւելի հնարաւոր է փոխառութիւն լինել (իրանական աղբիւրից)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւժարիլ, յաւժարութիւն, չարայաւժար, մտայաւժարութիւն, меծայաւժար, յաւժարակամ, սիրայաւժար
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒՆ (-ի, աց, ուշ՝ նաեւ -ից) (յուն, օն) «հոնք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *au- «հիւսել» «թել» իմաստի միջնորդութեամբ
Հազիվ թե բնիկ հնդեւրոպական *au- «հիւսել» արմատից (հմմտ. յաւղ)՝ «թել» իմաստի միջնորդութեամբ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւնեղ, յաւնակից, յաւնաճաճ, քաւայաւն, բարձրայաւն, ընդվայրայաւն, կցայաւն, մրայաւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒՄՆԵԼ (յօսնել, յաւսնուլ, յաւսուլ, յուսնուլ) «պղծել, պոռնկութիւն անել»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւսնական
Էջ 550, սյունակ 1 Էջ 550
ՅԱՒՐԱՅ (-ի) (յօրայ) «հորու, խորթ հայր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pəter «հայր»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *pəter «հայր» ձեւից, որից նաեւ հաւրու, հայր։
Մատենագիտություն
H. AG 477; Աճ. ՀԱԲ 414
Տե՛ս նաեւ