Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«առ» որոնման արդյունք՝ 7635 բառահոդված
· Էջ 305 / 764
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՈՒՑ
(-ի)
«խուց, փոքր սենյակ, մենարան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu-
«ծածկել, փաթաթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khusko (ըստ Օլտենիի՝ *khatio-))
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խցարգել,
խցատոր,
խցիկ,
խառնախուց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
խոտ
հ. խլ.
skjōl «ապաստան»
գոթ.
hūs «տուն»
հ. անգլ.
hūs «տուն»
հ. վ. գ.
hūs «տուն»
շվեդ.
hydta «խրճիթ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 951;
ՀԱԲ 422-423
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՈՒՓՆ
(խուփ «փակ»)
«խուփ, կափարիչ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu-
«ծածկել, փաթաթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khu-ph-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խփ(ան)ել (-նուլ),
խփրնկեց,
բացխփ(ն)իկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
skāuti, skunāti «ծածկում է»
հայ.
ցիւ
հուն.
σκυνια «հոնքեր»
լատ.
cucullus «գլխադիր, գլխանոց»
հ. վ. գ.
scūr «ծածկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 951;
ՀԱԲ 423
Տե՛ս նաեւ
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՈՓ
-ոյ
(խոբ)
«խոփ, գութանի կամ արորի երկաթյա մաս»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ (s)kep-, *(s)kap-
«սուր գործիքով կտրել, ճեղքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khopho-)
խ/կ հերթագայությունը թերեւս առկա է խոփ/կոփել ձեւերի մեջ: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 423-424) հնարավոր է համարում բխեցնել կովկասյան աղբյուրից՝ նշելով վրաց. xopi, xophi, մեգր. xopi, xobi, xophi «թի», կուր. hob «բահ» զուգահեռները:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խոփակալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
kāf «ճեղք»
ալբ.
kep «տաշել, փորել»
հուն.
κοπτω «խփել, կոփել, կտրել, փշրել»
հուն.
κοπευς «հատիչ, դուր»
ռուս.
копать «փորել»
ռուս.
копье «նիզակ»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 423-424
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՉԼԻԿ
հգն. -եր
««խաղողի ուռ» (ողկույզներով եւ տերեւներով հանդերձ)»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ թուրք. -lik
(թերեւս)
«ածանց»
թուրքերենից փոխառված -lik ածանցով կազմություն:
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԲՈՒ
«տափոլոռ մշակովի»
Անստույգ (թերեւս)
խրբուկ «խոլավարսակ, պոչուկ» բուսանվան բարբառային տարիմաստ տարբերակը
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԻՒ
-ոյ (բ. խռիկ)
«խռիվ, վառելու չոր ճյուղեր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kerbh-
«ծռել, ծռվել, կուչ գալ, կծկվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)krebh-)
*k > *kh անցմամբ
բնիկ հնդեւրոպական՝ *(s)kerbh-` *(s)krebh- «ծռել, ծռվել, կուչ գալ, կծկվել» արմատից՝ *k > *kh անցմամբ (ըստ Բուգգեի)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խռռանալ,
խռռացեալ,
խռռական,
խռռատեսակ,
խռռեղեն,
խռռել,
խռռեալ,
խառնախռիւ,
գիսախռիւ,
բազմախռիւ,
մանրախռիւ,
եղեգնախռիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
καρφος «չոր տաշեղ, չոր փայտ, չոր ճյուղ»
հ. իսլ.
skorpinn «կուչ եկած, կնճռոտված»
ն. վ.
schrumpfen «կնճռոտվել, կուչ գալ»
ռուս.
коробить «ծռել, ծռմռել»
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌՆՆԴՈՒԿ
«կերբելուկ, խնդատերեւ»
Անստույգ (թերեւս)
Կազմված է -ուկ բուսանվանակազմ ածանցով՝ խռ- եւ -խնդ- բաղադրիչներից, որոնցից երկրորդը թերեւս խնդատերեւ-ի խնդ արմատն է: Հնարավոր է նաեւ բառի կրկնավորությունը:
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԿԵԼ
«խառնիխուռն դիզել, շփոթեցնել, շշկլացնել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«պտտել, ծռել»
*k > *kh անցմամբ եւ *-ց ածականով կազմված
բնիկ հնդեւրոպական՝ *(s)ker- «պտտել, ծռել» արմատից՝ *k > *kh անցմամբ եւ *-ց ածականով կազմված
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
խոլ.
crūach «կույտ, դեզ, բլուր»
հ. իսլ.
hruga «կույտ»
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌՇՏԱՄՆ
«փափուկ, կակուղ (ոսկորի մասին)»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կնճռոտվել, կուչ գալ»
*k > *kh անցմամբ
Կասկածելի են ինչպես հնդեւրոպական *(s)ker- «կնճռոտվել, կուչ գալ» արմատի *k > *kh անցումով, այնպես էլ կոճիկ եւ կրճտալ բառերի հետ կապելու փորձերը (անբացատրելի է մնում -ամն-ը):
Էջ 352, սյունակ 1
ԽՈՒՇՈՓ
«կուչ գալը, կծկում, քառամում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կնճռոտվել, կուչ գալ»
*k > *kh անցումով
Թերեւս կապ ունենա հնդեւրոպական *(s)ker- «կնճռոտվել, կուչ գալ» արմատի հետ՝ *k > *kh անցումով:
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։