Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված · Էջ 303 / 411
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՐԹԵԼ «հափշտակել, խլել կորզել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-t- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhort-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. karta- «բաժանում, տարբերություն»
հայ. քերթել
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՐՈՄ ««շերեփ» (°)»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)krem-)
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *(s)krem- հիմքի հետ՝ *(s)ker- «կտրել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շորոմաձեւ
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՒԱՐ (շուայր, շիայր, շիար) «շվար, շվարանք, շվարում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *skeu- «ուշադրություն դարձնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շուարիլ, շուարումն, շատաշուար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. caveo «զգուշանալ»
լատվ. kavek «դանդաղեցնել, հապաղեցնել»
գոթ. ur-skaws «զգույշ, շրջահայաց»
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՒԹԱՓ «արագաշարժ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ իրանական šitāb (թերեւս)
Թերեւս փոխառություն իրանական աղբյուրից՝ շտապ-ի (<պ. šitāb) տարբերակը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շութափել, շութափութիւն, շուտափութութիւն
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՒԻ (բ. շվի) «սուլիչ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *k'er- «սուլել»
այստեղից է բխեցվում (Pok. IEW 1, 628) շչել բայի արմատը:
Մատենագիտություն
Pok. IEW 628
Տե՛ս նաեւ
Էջ 594, սյունակ 1 Էջ 594
ՇՈՒՆՉ (-ոյ) «շունչ, շնչառություն, հոգի, անձ, օդի շունչ, քամի»
Բնաձայն (թերեւս)
Թերեւս բնաձայնական կազմություն։ Պոկոռնին (Pok. 1, 632) բխեցնում է *k’uonk’ - նախաձեւից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շնչել, շնչական, շնչակեաց, շնչաւոր, շնչապահ, միաշունչ, համաշունչ, անշունչ, բոցաշունչ, բռնաշունչ, դառնաշունչ, խստաշունչ, հողմաշունչ, հրաշունչ, մահաշունչ, յորդաշունչ
Նոր՝
շնչառություն, շնչահեղձ, շնչարգելություն, մեղմաշունչ, ներշնչանք, ներշնչում
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 535; Pok. 632
Էջ 594, սյունակ 1 Էջ 594
ՇՈՒՇԱԿԵԼ «շարժել» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 594, սյունակ 1 Էջ 594
ՇՈՒՇԵԼ «ծուլանալ, անհոգ լինել»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 594, սյունակ 1 Էջ 594
ՇՈՒՇՏ I «տարակուսող, երկբայող»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *skeu- «ուշադրություն դարձնել»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *skeu- «ուշադրություն դարձնել» արմատի հետ, որից, թերեւս շուար (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անշուշտ, արեւիշուշտ, շուշտել, շուշտիկ, շուշտակ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 594, սյունակ 1 Էջ 594
ՇՈՒՊ «նուրբ կտոր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. šūb (քիչ հավանական է) «փաթթոց, թաշկինակ»
Հնչյունապես քիչ հավանական է աղբյուրը համարել արաբ. šubba-ն, որից միջնորդաբար ռուս. шуба «մուշտակ»։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
արաբ. šubba-ն
ռուս. шуба «մուշտակ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 538