Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 248, սյունակ 1
ԸՆԴ
(նախադիր) (սեռ.), (եզ. տր., հգն. հյց.), (բցռ.), (գրծ.), (նախածանց)
(ընդ-, ըն-, ըմ-)
««փոխարեն» (սեռ.), «հետ, միասին» (եզ. տր., հգն. հյց.), «մոտից» (բցռ.), «տակ» (գրծ.), ընդ- (ընդ-, ըն-, ըմ-) (նախածանց)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *anti-
«փոխարեն, միասին»
հ.-ե. արմատ՝ *ndhos-
«տակ»
իմաստների համար եւ, թերեւս, *ndhos- («տակ» իմաստի համար)։
Էջ 248, սյունակ 1
ԸՆԴ ԻՐՍ
(ընդիրանգիրս)
««անմարմինս» (ԲՀ)»
Անստույգ
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 125) ունեցել է ընդիրանգիրս տարբերակը։ Երեմիայի բառարանի քննական հրատարակության մեջ Ամալյանը բերում է ընդ իրս ձեւը։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 125
Էջ 250, սյունակ 1
ԸՆԿՈՅԶ
(-ոյ)
(ընգոյզ, անկոյզ)
«ընկոյզ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կորացնել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *geugho-)
ըն(դ) նախածանցով եւ *-g'(h) ածականով
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 130) հնարավոր է համարում որպես աղբյուր դիտել ուրարտերենը, որից տարածվել է Առաջավոր Ասիայում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ընկուզազարդ,
ընկուզի,
ընկուզաստան,
ընկուզուտ
Նոր՝
ընկուզենի, հնդկընկույզ, մշկընկույզ
ընկուզենի, հնդկընկույզ, մշկընկույզ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
gūzak
«ոտքի կոճ»
?
լիտվ.
gùžas
«կոճ, կոնգոմ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 130
Տե՛ս նաեւ
Էջ 250, սյունակ 1
ԸՆՁՈՒԻԼ
(ընձուիլ)
«ծագել, բխել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'el-
«բողբոջել, ընձյուղել»
ըն(դ)- ածանցով, *-ս ածականով
Այստեղ է պատկանում նաեւ ընձիւղ (ընձիւղ): Կազմված է ըն(դ)- ածանցով՝ բնիկ հնդեւրոպական *g'el- արմատից՝ *-ս ածականով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ընձիւղ,
ընձիւղ
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 69-70;
Pok. IEW 355
Էջ 251, սյունակ 1
ԸՍՏԲԱՐ
«՞»
Ստուգաբանություն (հավանաբար)
կազմված է ըստ եւ բար բաղադրիչներից. ԲՀ-ի բացատրությունները աղավաղված են՝ «քեշեղք նասր կամ ընթերք մարմնոյն կամ խստոց (խտրոց)»
Էջ 253, սյունակ 1
ԹԱԹԱԽ
«թաթախված»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *tā-
«հալչել, լուծվել»
*-kh ածականով
Կրկնավոր կազմություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թաթախել,
ջրաթաթախ,
արյունաթաթախ,
մայրաթաթախ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τηκω (դոր. τακω)
«հալեցնել, լուծել, քայքայել, հյուծել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 152
Էջ 256, սյունակ 1
ԹԱՂԻ
«բուսանուն (°) կամ թաղիք (°)»
Անստույգ
Անստույգ իմաստով բառ: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 147) հնարավոր է համարում նույնացնել թաղիք բառի հետ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 147
Տե՛ս նաեւ
Էջ 257, սյունակ 1
ԹԱՄԱՐԻՄ
«օրհնություն»
(ԲՀ)
Փոխառություն (թերեւս)
Փոխառության աղբյուր՝ եբր. (՞)
(թերեւս, բուն աղբյուրը չի հավաստված)
եբրայական աղբյուրից (հմմտ. հգն. -իմ վերջավորությունը)
Էջ 257, սյունակ 1
ԹԱՄՈՒԶ
«կուժկոտրուկ, ադոնիս»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ փյունիկ. Tammuz
«դիցանուն»
նոր ժամանակներում հարմարեցված է Tammuz փյունիկյան դիցանունից որպես Adonis անվան համապատասխանություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 149
Էջ 258, սյունակ 1
ԹԱՆՁՐ
(-ձու, -ձունք, ուշ՝ -րու, -րոյ, -րունք)
«թանձր, խիտ, ստվար»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *tengh-
«ձգել, լարել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tnghiur-, *tng'hur-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թանձրանալ,
թանձրալեզու,
թանձրախիտ,
թանձրախուռն,
թանձրամած,
թանձրամայրի,
թանձրամարմին,
թանձրամիտ,
թանձրայատակ,
թանձրութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
tang
«ձգել, լարել»
լիտվ.
tingùs
«ծույլ, մեղկ»
հ. իսլ.
tungr
«ծանր»
ռուս.
тягость
«ծանրություն»
Մատենագիտություն
H. AG 448;
Աճ. ՀԱԲ 153;
Pok. IEW 1067
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։