Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 164, սյունակ 1
ԳՆԱԿ
«ամփոփ, հավաք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Մեկ անգամ հանդիպած բառ, որ այլ տեղում բերված է գնդաձեւ գրությամբ եւ կարող է լինել գնդակ բառի սխալագրությունը:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 164, սյունակ 1
ԳՆԴԱԿ
(-ի, -աց)
(գնտակ)
«գնդակ, գնդաձեւ մարմին»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *gundak
Իրանական փոխառություն։ Աճառյանը բերում է գունդ բառի տակ, բայց սա իրանական փոխառություն է եւ ոչ գունդ բառից հայերենում կազմված։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գնդակել,
գնդակախաղ,
գնդակահարել,
գնդակահարութիւն,
խաղագնդակ
Մատենագիտություն
H. AG 130;
Աճ. ՀԱԲ 594
Տե՛ս նաեւ
Էջ 165, սյունակ 1
ԳՈԲՂԱՅ
(գոբոդայ, գոբադայ, գութդայ, գութոդայ)
«սաղմոսարանի մի բաժին»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասորերեն
բայց բուն ձեւը չի հավաստված
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գութդայաբար,
գութոդաբար
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 569
Էջ 165, սյունակ 1
ԳՈԴԻ
(գօդի, գոթի)
««քոբոտ, ուրուկ» (բրբ. «թոյլ», «ծոյլ», «տկար»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Նմանությունը թյուրք. qotur «քոբ, քոբոտություն» բառի հետ պետք է համարել պատահական:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոդություն,
գոդենոց,
գոդատուն,
գոդետուն,
գոդեստան
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՂ
-ոյ
««գող» (գող- «անհետացում, ջնջում, գրավում, զավթում»°)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«պոկել, շորթել, թալանել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uolo-)
Հ. Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 573) կապում է զատել «ծածկել» ու գոդել «ծածկել, թաքցնել» ձեւերի հետ եւ բխեցնում *uel- «խաբել» արմատից, որ քիչ հավանական է, թեեւ այն ընդունում է նաեւ Զոլտան (Solta, DAKIS 452)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գողակից,
գողություն,
գողունի,
գողանք,
գողացիկ,
գողուղի,
գողումն,
գաղտագողի,
զրգողել,
մարդագող,
գողախեժ,
գողախիժաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
vellō
«պոկել, քանդել»
գոթ.
wilwan
«թալանել»
գոթ.
vulwa
«գողություն, թալան»
խեթ.
ualh
«խփել, զարկել, կռվել, հաղթել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 573;
Solta, DAKIS 452
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՃ(Ա)ՄԱԿ
(գաճամակ, գամճակ)
«մի բույս՝ մի տեսակ դափնի՞»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
(իրանական փոխառությո՞ւն կամ հայերեն բարբառային կազմությո՞ւն կոճ-ից)
Էջ 167, սյունակ 1
ԳՈՄ
(-ոյ, -ի, -աց)
«գոմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ghom-
«գոմ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ghomo-)
Կասկածելի է դարձնում *-om > -ոմ անցումը փոխանակ -ում-ի, թեեւ Աճառյանը տալիս է նաեւ *dhōnā > դոն «մի տեսակ հաց, պաքսիմատ» անցումը, որ նույնպես կասկածելի է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոմամուտ,
գոմահանդ,
գոմահոր,
գոմաղբ,
անասնագոմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
դան.
gamme
«փարախ»
շվեդ. բրբ.
gamme
«մսուր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 574;
Pok. IEW 452
Էջ 167, սյունակ 1
ԳՈՅԺ
(-ի, -ից)
«բոթ, վատ լուր, ողբ, լացուկոծ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Թերեւս փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գուժել,
գուժկան,
գուժումն,
գուժխն,
գուժատուր,
գուժիկ,
հրապարակագոյժ,
մահագոյժ,
աշխարհագոյժ,
դառնագոյժ,
չարագոյժ
Էջ 167, սյունակ 1
ԳՈՅՆ
(-ոյ, -ի, -ից)
«գոյն, ներկ, դալկություն, դեղնախտ, երաժշտական մի խաղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. gūn
փոխատու լեզու՝ ավ. gaona
որպես վերջամասնիկ կազմում է ածականի բաղդատական, նոր գրական լեզվում` գերադրական աստիճան. -գոյն ձեւով կազմվել է -պէս-ի արժեքի բառեր` որգոյն «ինչպէս»։ Գտնվում է իրանականից փոխառված գունակ, դժգոյն, հանգոյն, հանգունակ բառերի մեջ, որոնք տրված են առանձին։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գունել,
գունաւոր,
գունաւորել,
գունատ,
գունատութիւն,
գունեան,
գունեղ,
գոյնզգոյն,
անգոյն,
բազմագոյն,
այլագոյն,
բազմագունի,
երկնագոյն,
կապուտակագոյն,
կարմրագոյն,
կանաչագոյն,
տգոյն,
տգունիլ,
գոյնզգոյն,
գոյնիկ,
որգոյն
Մատենագիտություն
H. AG 128;
Աճ. ՀԱԲ 578
Տե՛ս նաեւ
Էջ 168, սյունակ 1
ԳՈՆՁ
(գունձ, գունճ)
«խեղանդամ, հաշմանդամ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. gunj
«սապատավոր»
թերեւս իրանական աղբյուրի՞ց. հմմտ. պ. gunj «սապատավոր» (՞)։ Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 579) սրա հետ միացնում է քրդ. գոնջ(ո) «մեծ, խոշոր» բառը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոնձանալ,
գոնճանալ,
գոնձութիւն
Մատենագիտություն
Աճառյանը (ՀԱԲ 579)
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։