Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 154, սյունակ 1
ԳԵԼԱՄ
-ի
(գելած, գիլաս)
«կտավատ՝ ձեթ հանելու համար ծեծված եւ թրջված, կտավատի դիրտ»
Ստուգաբանություն ()
գելած (գելուլ «ոլորել») բայածնցից։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 531
Էջ 155, սյունակ 1
ԳԵՂԱԶԱՍՏ
(գելազաստ)
«արու ձի, հովատակ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
բարդութիւն՝ գել- (գեղ-) (գելուլ) եւ ազատ բաղադրիչներից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 533
Էջ 159, սյունակ 1
ԳԷՇ
-ոյ, -ի, -ից, -ու
««դիակ, պատառ, մարմնի պատառ», (ուշ՝ «վատ, գէջ»)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *ueis-
«հոսել, խոնավութիւն»
փոխատու լեզու՝ զնդ. vaeša
«փտել, նեխել»
Թերեւս փոխառութիւն իրանական աղբիւրից. հմմտ. զնդ. vaeša «փտել, նեխել»: (ըստ Ղափանցյանի): Աւելի քիչ հաւանական է բնիկ հնդեւրոպական ծագման վարկածը՝ *ueis- «հոսել, խոնավութիւն» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գիշակեր,
գիշախանձ,
գիշատել,
գիշահոտ,
գիշահոտութիւն,
գիշագէջ,
գազանագէջ,
հոգեգէջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
զնդ.
vaeša
«փտել, նեխել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 550;
Pok. IEW 1134
Էջ 164, սյունակ 1
ԳՆՉԵԼ
«ճղճղալ, ձայն արձակել (խոճկորի մասին), կակազել, թոթովել, թլվատ լինել»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
Բնաձայնական կազմություն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գնչու,
գնչուտ,
գնչոտ,
գնչնոտ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 568
Էջ 167, սյունակ 1
ԳՈՅԺ
(-ի, -ից)
«բոթ, վատ լուր, ողբ, լացուկոծ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Թերեւս փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գուժել,
գուժկան,
գուժումն,
գուժխն,
գուժատուր,
գուժիկ,
հրապարակագոյժ,
մահագոյժ,
աշխարհագոյժ,
դառնագոյժ,
չարագոյժ
Էջ 193, սյունակ 1
ԴԵՆ
«պարսկական կրոն, հավատ, աղանդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. dēn
փոխատու լեզու՝ պ. dīn
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դենադարձ,
դենակորույս,
պարսկադեն
Մատենագիտություն
H. AG 139;
Աճ. ՀԱԲ 653
Տե՛ս նաեւ
Էջ 197, սյունակ 1
ԴԺՆԻԿ
(-ի)
«եղջերափուշ, ալաժահրի, եղինջ, վատ, դժնդակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *duž(i)nik
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
dūžna
«մեղու, խայթոց, կնճիթ»
պ.
dūžīna
«հերյուն, բիզ»
պ.
dižīna
«հերյուն, բիզ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 663
Էջ 211, սյունակ 1
ԵԿԵՂԵՑԻ
(-ւոյ, -եաւ)
«ժողովուրդ, բազմություն, հավաքույթ, հավատացյալների հավաքույթ, տաճար, եկեղեցի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. εκκλησία
(հին) ... ησι > - եցի անցումով, որ ժողովրդական ստուգաբանության արդյունք է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եկեղեցական,
եկեղեցանալ,
եկեղեցաշեն,
եկեղեց(ե)պան,
նախեկեղեցի
Մատենագիտություն
H. AG 347;
Աճ. ՀԱԲ 12-13
Էջ 214, սյունակ 1
ԵՂԾ
«խանգարված, ապականված, ավեր, տձեւ, անկերպարան, պակասավոր, վատ, շինձու, հերքում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el-g-
«ոչնչացնել, փչացնել, ապականել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *el-)
որից, թերեւս՝ *el-g- «խեղճ, աղքատ, պակասավոր», *elk- «քաղցած, վատ»: Իմաստային առումով հեռու է հ.-ե. *selg- «արձակել, նետել, թափել» արմատը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղծ(ան)եմ,
եղծումն,
եղծանելի,
եղծագործ,
եղծագործեմ,
եղծական,
անեղծ,
անեղծական,
դյուրեղծ,
առեղծանել,
զեղծ(ան)ել,
զեղծիմ,
զեղծ(եց)ուցանեմ,
զեղծմութիւն,
շնորհազեղծ,
հայրազեղծ,
մարմնազեղծ,
ծայրազեղծ,
զեղծում,
զեղծարար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ολλυμι
«կործանել, ոչնչացնել, սպանել, քանդել. հեռացնել»
հուն.
ολεκω
«ոչնչացնել, կործանել»
բրետ.
ol
«պակասություն, կարիք»
մ. բրետ.
el
«պակասություն, կարիք»
Էջ 231, սյունակ 1
ԶԱԶԻՐ
-ի, -աց, ուշ` նաեւ -ից
«գարշելի, զզվելի, վատ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'her-
«փոքր, չնչին»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'hē-g'hēr-)
կրկնավոր
բնիկ հնդեւրոպական *g'her- «փոքր, չնչին» արմատից (*g'hē-g'hēr- > *ձազիր > զազիր ?)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զազրագործութիւն,
զազրալի,
զազրաձայն,
զազրանալ,
զազրալ,
զազրատեսիլ,
զազրութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
χείριον
«ավելի վատ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։