Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 110, սյունակ 1
ԲԱԳԻՆ
(-ի, -աց, ուշ՝ -ից, -ոյ, -եաց)
«մեհյան, տաճար, զոհասեղան, եկեղեցու խորան, սեղան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական bagin (?)
հմմտ. բագ- «աստուած» (< իրան.):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բագնասեր,
բագնապետ,
բագնագիտութիւն,
բագնաձեւ,
բագնայարկ,
յարաբագին
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 373
Տե՛ս նաեւ
Էջ 125, սյունակ 1
ԲԵՂՈՒՆ
II
«համակիր, սիրող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhili-
«համաչափ, պատշաճ, հարմար»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhilo-)
Կարծեք թե զուգահեռ ունի հուն. φίλος «սիրել, համակրելի», մ. իռլ. bil «լավ», հ. վ. գ. bila «բարի, սիրելի» բառերի մեջ (Pok. IEW 1, 153-154 *bhili-, *bhilo- «համաչափ, պատշաճ, հարմար» արմատի տակ), բայց հնչիւնաբանական յարաբերութիւնը պարզ չէ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անբեղուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φίλος
«սիրել, համակրելի»
մ. իռլ.
bil
«լավ»
հ. վ. գ.
bila
«բարի, սիրելի»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 153-154
Էջ 125, սյունակ 1
ԲԵՄ
(<i>-ի, -աց</i>)
(<i>բեմք</i>)
«գահոյք, բազմոց, նստարան, բարձր աթոռ, դատաւորական աթոռ, քարոզչական ամբիոն, տախտակամած, եկեղեցական խորանի տեղ, բեմ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. βήμα
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բեմական,
բեմասացութիւն,
բեմական,
գրամբեմք,
բեմադրել,
բեմադրութիւն,
բեմայարդար,
բեմբասաց,
բեմբասացութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 343;
Աճ. ՀԱԲ 439
Էջ 156, սյունակ 1
ԳԵՏԻՆ
(-ոյ, աւք)
«գետին, հողի մակերես»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uedeno-
«հող, գետին»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ued-)
արմատից
(չկա Pok. IEW-ում):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գետնաբերդ,
գետնագնաց,
գետնակոշ,
գետնահարց,
գետնաձայն,
գետնաշարժ,
գետնառիւծ,
գետնաչափ,
գետնատարած,
գետնատուն,
գետնափոր,
գետնել,
զգետնել,
դաշտագետին,
մարգագետին,
փշագետին,
գետնայարկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ούδας
«գետին, հողի մակերես»
հուն.
έδαφος
«հիմք, հող, գետին»
խեթ.
utne
«երկիր»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 155, 198
Էջ 165, սյունակ 1
ԳՈ
(-ի, -ից)
(գոյ)
««գոյություն, աստված, հարստություն, գույք, ինչք» եւ գոլ «լինել», գոմ, *գոյ-ցե, գուցե»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ues-
«մնալ, ապրել, բնակվել, գիշերել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uso-, *uosio-, *uos-, *ues-)
արմատից: *uso-` *uosio-կան (>*uosoti (?) > գոյ) *uos-mi- (?) > գոմ (?)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոյարար,
գոյապես,
գոյավոր,
գոյավորություն,
գոյություն,
գոյափոխիլ,
գոյական,
գոյանալ,
գոյացություն,
գոյացողություն,
գերագոյ,
ինքնագոյ,
գոյականաբար,
գոյականակերտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vásati
«մնում է, բնակվում է, գիշերում է»
հուն.
áísa
«անցկացրի (գիշերը)»
աոր.
մ. իռլ.
fō(a)id
«գիշերում է, մնում է, անցկացնում է»
<*uoseti-
գոթ.
wisan
«լինել, մնալ»
իմաստով ամենից ավելի մոտ է հայերենին
Մատենագիտություն
H. AG 435;
Աճ. ՀԱԲ 576
Էջ 190, սյունակ 1
ԴԱՒԱՆ
(-ի, -ից)
«դաւանանք, հաւատ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *deu-
«յարգել, մեծարել, երկրպագել, յարգելի, հզոր»
փոխատու լեզու՝ իրանական *daw
Հաւանաբար փոխառութիւն իրանական աղբյուրից՝ *daw (< հ.-ե. *deu- «յարգել, մեծարել, երկրպագել, յարգելի, հզոր»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դաւանել,
դաւանութիւն,
դաւանաբան,
հայադաւան,
երկադաւան,
կիսադաւան,
քրիստոսադաւան,
սուտադաւանոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
duvas
«յարգանք, երկրպագութիւն»
հ. լատ.
dauenos (duonos)
լատ.
bonus
«լաւ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 209, սյունակ 1
ԵԱՐԻՃՖԵԿՐԱՅ
(այարիճի ֆայդաբան, հասպի հայեարիճ)
«մի դեղամիջոց»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. ayarīj-i-fiqra
փոխատու լեզու՝ պ.
փոխատու լեզու՝ հուն. iera pikra
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 3
Էջ 224, սյունակ 1
ԵՐԵՔ
(-ից)
«երեք (3)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *treies-
«երեք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tri-)
բաղադրություններում
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *treies-, *tri- (բաղադրություններում)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երեքամեայ,
երեքիկին,
երեքկնիկ,
երեքտասան,
երեք(հ)արիւր,
երեքսաւրեայ,
երեքակ,
երեքլեզուեան,
երեքբզեան,
երեքպայծառ,
երեքապայծառ,
երեքսրբեան,
երեքայարկ,
երեքայարմար,
երեքնուկ,
երեքնուկի,
երիցս,
երիր,
երրորդ,
երրորդութիւն,
երրակի,
երրակ,
երեքեան,
եռայարկ,
եռանկեան,
եռավանկ,
եռանկիւն,
եռաժանի,
եռափ,
եռակայմ,
եռահատոր,
եռապատիկ,
եռապատկել,
եռապետ,
եռապետութիւն,
եռապետական,
եռաստիճան,
եռատամ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
trayā
հուն.
τρεῖς
լատ.
trēs
հ. խլ.
tri
գոթ.
þreis
պրուս.
tris
խեթ.
tri
««3»»
Մատենագիտություն
H. AG 444;
Աճ. ՀԱԲ 50;
Pok. IEW 1090-1091
Էջ 226, սյունակ 1
ԵՐԻՒՐ
«հարմար, պատշաճ, ուղիղ, հարթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել, պատշաճել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ritro-)
հմմտ. ավ. ar «ամրացնել», հուն. ararisko «միացնել, ամրացնել, պատշաճել», թոխ. Ա ārwar, Բ ārwer «պատրաստ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երիւրած,
երիւրել,
յերիւրել,
յերիւրումն,
ըստերիւրել,
ստերիւրել,
ստերիւրումն,
անստերիւր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
ar
«ամրացնել»
հուն.
ararisko
«միացնել, ամրացնել, պատշաճել»
թոխ. Ա
ārwar
«պատրաստ»
թոխ. Բ
ārwer
«պատրաստ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 58;
Ջահ. ՀԼՊ 113
Տե՛ս նաեւ
Էջ 242, սյունակ 1
ԶՈՒԱՐԹ
«ուրախ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ստուգաբանորեն կապված է զուարճ բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զուարթանալ,
զուարթութիւն,
զուարթուն,
զուարթագին,
զուարթածաղիկ,
զուարթակից,
զուարթամիտ,
զուարթաչար,
յարազուարթ,
սաղարթազուարթ,
զուարթալի,
զուարթախոս,
մշտազուարթ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։