Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 372, սյունակ 1
ԿԱԹՍԱՅ
(-ի, -ից, -անք)
(կատսայ)
«կաթսա, պղինձ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. qadsā
փոխատու լեզու՝ հուն. κάδος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաթսայատուն,
կաթսայարան,
կաթսա(յ)վար
Մատենագիտություն
H. AG 306;
Աճ. ՀԱԲ 482-483
Էջ 381, սյունակ 1
ԿԱՆԳ-
«կանգնելը, կանգուն, ուղղահայաց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g"em-
«գնալ, գալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g"m-gh-)
*-gh աճականով
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *g"m-gh- ` *g"em-, *g"ā- «գնալ, գալ» արմատի տարբերակը՝ հայերենի համար բնորոշ յուրայատուկ իմաստով (հմմտ. կալ, կայ-)։ m > n անցման համար հմմտ. հայ. եկն, ավ. jantu, հուն. βαινω։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանգուն,
կանգնել,
կանգնական,
կանգնաւոր,
կանգնութիւն,
կանգնումն,
կանգնաչափ,
կանգնաչափութիւն,
կանգնեան,
եռականգուն,
երկկանգուն,
հինգկանգնեան,
տասնկանգնեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
եկն
ավ.
jantu
հուն.
βαινω
Տե՛ս նաեւ
Էջ 388, սյունակ 1
ԿԱՏԱԿ
I
(Ուտիքին յատուկ)
«մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 425, սյունակ 1
ԿՈՒԷ
«գլխավոր»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն ()
Աստուածաշնչային յատուկ անուն՝ համապատասխան մեկնութեամբ:
Էջ 426, սյունակ 1
ԿՈՒՃ
(-ոյ, ի կճէ)
(կիճ` բառարանային ձեւ՝ սխալ վերականգնմամբ)
«մարմար»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gud'o-)
Հազիվ թե կապ ունենա կոճ բառի հետ (տե՛ս), այսինքն՝ ծագել հնդեւրոպական *gud'o- նախաձեւից՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կճայատակ,
կճասալ,
կճեայ,
կճետարած,
կճեայարկ,
կճեապաճոյճ,
ջրկիճ,
լուսնակուճ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 450, սյունակ 1
ՀԱՏ
(-ոյ, ուշ նաեւ՝ -ի, -ից)
«հատուկտոր, հատիկ, սերմնահատիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ խեթ. hattāi-
«հատել, ծակել, պատռել»
խեթերենից կամ մերձավոր լեզվից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հատանել,
հատուցանել,
հատուցումն,
հատած,
հատուած,
հատու,
հատուկտոր,
հատիկ,
հատոր,
հատկիլ,
յատկիլ,
վարձահատոյց,
անհատոյց,
անհատ,
վիմահատ,
երկաբահատ,
տահեկանահատ,
դեղահատ,
կապարահատ,
հատուկտոր,
հատուածակողմ,
ականատ,
ականջատ,
հերատ,
միջատ,
փայտատ,
կտավատ,
գունատ,
բացատ,
խրամատ,
ծայրատել,
գլխատել,
քարատել,
զատ(ան)ել,
զատչիլ,
զատական,
ընդհատ,
անընդհատ,
ընդհատել,
նհատ,
աննհատաբար
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 314
Էջ 451, սյունակ 1
ՀԱՐԹ
(-ի, -ից)
«հարթ, հավասար, ուղիղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *plat-
(անմիջական նախաձեւ՝ *plet-)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ ավ. pərəθu
«լայն»
իրանական աղբիւրից, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած: հմմտ. աւ. pərəθu «լայն» եւ հ. հնդկ. prthu- «լայն, ընդարձակ» բառերը, որոնք ծագում են հնդեւրոպական *plat- *plet- արմատից, որտեղից հայ. լայն (<*pləteno):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հարթութիւն,
հարթաբարյատակ,
հարթիկ,
անհարթ,
անհարթութիւն,
միահարթ,
դաշտահարթ,
երկնահարթ,
սարահարթ,
հարթաչափ,
հարթաչափութիւն,
հարթավայր,
հարթաքանդակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
prthu-
«լայն, ընդարձակ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 455, սյունակ 1
ՀԱՏ
II
«որթի էտած ուռ»
Ստուգաբանություն ()
Հատ-ի l-ով աճած տարբերակ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յատել
Էջ 519, սյունակ 1
ՄԱՒՏ
(մօտ)
«մոտ, մոտիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Նույնը մատ- արմատի հետ. ւ-ի համար հմմտ. յատ-յաւտ (յօտ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատչիլ,
մատտալուտ,
մատտակա,
մատտակաց,
մատտաւոր,
մարդամատ,
չարամատ,
մօտաւորապէս
Տե՛ս նաեւ
Էջ 533, սյունակ 1
ՄՈՂԵՍ
(մողեզ, մոդիզ, մոսղես, մուզեզ, մուղիզ, մուղուզ, մայլաղեզ)
«մողես»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel-
«մանրել, փշրել, փշուր; գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող)»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mel-, *mol-)
կամ համեմատւում է յատկապէս *mel- «մանրել, փշրել, փշուր» արմատից ծագող հ. վ. գ. moll, molle «սալամանդր», հայ. մլուկ բառերի (Pok. IEW), կամ միեւնոյն գ. բառերի հետ միասին գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող) *mel-, *mol- արմատի հետ։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 342) փոխառեալ է համարում մ. պ. մի ձեւից՝ նկատի ունենալով պ. mālūs (mālōs) «կանաչ մողես» բառ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
moll, molle
«սալամանդր»
հայ.
մլուկ
պ.
mālūs (mālōs)
«կանաչ մողես»
Մատենագիտություն
Pok. IEW None;
Աճ. ՀԱԲ 342
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։