Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 47 բառահոդված (էջ 3/5)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 432, սյունակ 1 Էջ 432
ԿՍՏԵԼ «պատառոտել, ցտել, կետ-կետ նշաններ դնել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geid- «ծակել, խուտուտ ածել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gid-)
արմատից․ հմմտ. հայ. կետ, կծանել, հ. խլ. citla, հ. վ. գ. kizzilōn «խուտուտ ածել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կստել (կստոտ), կտկտել, կուտկուտիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կետ
հայ.
կծանել
հ. խլ.
citla
հ. վ. գ.
kizzilōn
«խուտուտ ածել»
Էջ 433, սյունակ 1 Էջ 433
ԿՏԻՏ I «խուզարկություն, փնտռտուք, պրպտում»
Ստուգաբանություն ()
Կրկնավոր կազմություն՝ *կետ- կամ *կուտ- արմատից, որոնցից առաջինը հազիվ թե կապ ունենա կետ «կետ» արմատի հետ։
Էջ 433, սյունակ 1 Էջ 433
ԿՏՂԻԼ «սեռական խիստ ցանկություն զգալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geid- «խայթել, կծել, խուտուտ ածել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gid-il-)
Հայ-գերմանական զուգաբանություն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կտղանք, կտղուցք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ․ իսլ․
kitla
հ․ անգլ․
citelian
հ․ սաքս․
kitilōn
հ․ վ․ գերմ․
kizzilōn
«խուտուտ ածել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 434, սյունակ 1 Էջ 434
ԿՐԱԿ (-ի) «կրակ, հուր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «այրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gu-ro- կամ *gu-lo-) հուր-ի ազդեցությամբ
Սակայն հնարավոր է կրակ բանի իրանական ծագումը հ. վրաց. kerak «օջախ» բառի հետ միասին:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրակաբեր, կրակակալ, կրակարան, կրակետող, կրակատուն, կրակապաշտ, կրականի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
իռլ.
gúal
«ածուխ»
հ. իսլ.
kol
«փայտածուխ»
մ. վ. գ.
kole
«փայտիլել, առկայծել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 399; Климов, ЭСКЯ 180
Էջ 439, սյունակ 1 Էջ 439
ՀԱԿԵՏԱՐ «ստահակ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Տրված է որպես ստահակ բառի մեկնություն: Ծագումն անհայտ է
Էջ 452, սյունակ 1 Էջ 452
ՀԱՐԿ II (-ի, -աւ, -իւ) «անհրաժեշտություն, հարկավորություն, ծառայություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *per- «փորձել, վտանգ» (անմիջական նախաձեւ՝ *pr-g-)
*ph- սկզբնահնչյունով եւ այլ ածականով` փորձ: Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 60) միացնում է հարկ «զարկ» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հարկիք, հարկետուր, հարկատրիլ, հարկադիր, հարկադրութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
πείρα
«փորձ»
գոթ.
fairina
«հանցանք, մեղք»
հ. իսլ.
far
«վտանգ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 60
Էջ 525, սյունակ 1 Էջ 525
ՄԷՏ «(կշեռքի) միջնակետ, սլաք, նժար, ծանրություն, հակում, միտում, նվազագույն կշիռ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մետել, միտութիւն, մետական, դիտամետ, հավամետ, զուգամետ, միտումնաւոր
Էջ 526, սյունակ 1 Էջ 526
ՄԻ II (-ոյ, այլեւ՝ -ոջ, -ում, -ոջէ) «մի, մեկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sem- «մի, միասին» (անմիջական նախաձեւ՝ *smio-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
միաբան, միագործ, միագունդ, միալար, միամիտ, միանալ, միասին, միաւոր, միանգամայն, միակողմանի, մետասան, մեկուսի, մեկողմանի, մեկին, մեկին, մեկն, մեկնել, մեկնոց, միակ, մեկ, միայն, միայնանալ, միայնակ, միայնակեաց, մենաւոր, մենաստան, մենանալ, մենութիւն, միմեանց, միմեանցասէր, միւս, միակին, միահատուռ, միանձնուհի, միացում, մեկնակետ, մենաշնորհ, մենավաճառ, մենավաճառութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μία
(իգ)
Մատենագիտություն
H. AG 474; Աճ. ՀԱԲ 317-318
Էջ 530, սյունակ 1 Էջ 530
ՄՂՆԱԿ «նշանառության կետ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 551, սյունակ 1 Էջ 551
ՅԵՆՈՒԼ (կտր. յեցայ) «հենվել»
Ստուգաբանություն ()
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յեցուկ, յեցամիտ, նեցուկ, յենակետ, յենուիլ, յեցակ