Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ԴԱՐՁ
(-ի, -ից)
««դարձ, վերադարձ, դառնալը, փոխվելը» (թարգ «առանց»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhrg’h-
«պտտել, դարձնել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dherg’h-/*dhreg’h-)
սահող ձայնդարձով
սահող ձայնդարձով «պտտել, դարձնել, ոլորել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դարձուցանել,
դարձեալ,
դարձդարձիկ,
դարձուած,
դարձընթաց,
անդարձ,
դիմադարձ,
դարձեակ,
վերադարձ,
ապաթարց,
գրադարձ,
գրադարձություն,
դառնալ,
վերադառնալ,
անդրադառնալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
darz(a)
«թել»
ալբ.
dhredh
«պտտել, դարձնել, ոլորել»
խեթ.
tarna-
«թողնել»
բոխ. Ա.
tarnā-, tark-
«թողնել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 258;
Աճ. ՀԱԲ 639
ԵՂԵՌՆ
(-ան, -րունք (եւ -եր-ք))
«չարիք, փորձանք, ոճիր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«ոչնչացնել, վնասել»
Աւելի քիչ հաւանական է կապը եղար, եղեր բառերի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղեռնաւոր,
եղեռնագործ,
եղեռնական,
եղեռնահամ,
մեծեղեռն,
եղեռնադատ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ολλυμι, ολεκω
«ոչնչացնել, կործանել»
խեթ.
hullai-
«հաղթել, պարտութեան մատնել, ոչնչացնել»
թերեւս նաեւ
Մատենագիտություն
Pok. IEW 306
ԵՂՋԻՒՐ
(հին՝ եղջեր), -ջեր, -ջերց (-ջերաւ)
«եղջիւր, կոտոշ, պոզ, սրվակ, մի անկիւնազարդ, այծեղջիւր (պտուղ)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k’er-
«վերնամաս, գլուխ, եղջիւր, գագաթ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k’reuer- կամ *k’reuro-)
արմատից ենթադրված
*k՛reuer- կամ *k՛reuro- նախաձեւի դեպքում ենթադրվում է *k՛r-ի նույնպիսի զարգացում, ինչպես *bhr-ի դեպքում (աղբիւր եւ եղբայր բառերում), որը քիչ հավանական է․ անհավանական է նաեւ խեթ․ *karauar «եղջիւր» եւ հայ․ եղջիւր բառերի համար *ghr-ով նախաձեւի վերականգնումը (փոխանակ *k՛r-ով նախաձեւի)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղջերու,
եղջերատր,
եղջերիկ,
եղջերուաքաղ,
եղջերցել,
միեղջերու,
մահիկեղջիւր,
ռնգեղջիւր,
այծեղջիւր,
միեղջիւր,
եղջերենի,
եղջերաւոր,
եղջիւրաքոյս,
եղջիւրահանդիպեալ
ԵՌ
«եռում, եռացող բան, եռք, մարմաջ, բորբ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ers-
«եռալ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եռալ,
եռանդն,
եռանդնանալ,
եռանդնաբար,
եռանդնալից,
եռանդնոտ,
եռանդնումն,
սրտեռանդն,
ջերմեռանդ(ն),
զեռալ,
զեռուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
arsati
«հոսում է»
խեթ.
ahšaniia
«նախանձել, խանդել»
լատ.
errō, -are
«մոլորվել, թափառել»
գոթ.
airripa
«մոլորություն»
հ. սաքս.
irri
«զայրացած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 30;
Pok. IEW 336
ԵՐԱՆ
III
(ուշ՝ երան)
«թոյլ քամի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *per-
«շաղել, ցնցել, փնչալ»
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
πρημαινω
«ուժեղ փչել (քամու մասին)»
խեթ.
parāi
«փչել (քամու մասին)»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
ԵՐԳ
(-ոյ)
«երգ, բանաստեղծություն, նվագարան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *erkuo-
«ճառագայթել, շողալ, հնչել, երգել, գովերգել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *erku-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երգել,
երգեցիկ,
երգահան,
երգիչ,
երգեցող,
եղերգութիւն,
քնարերգ,
ողբերգակ,
հագներգութիւն,
կատակերգակ,
նախերգանք,
օրհներգու,
երգահան,
թատերերգակ,
դիւցազներգութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
arká
«ճառագայթ, երգ, երգիչ»
խեթ.
arkuāc
«աղոթել»
Մատենագիտություն
H. AG 443;
Աճ. ՀԱԲ 43
ԵՐԵՔ
(-ից)
«երեք (3)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *treies-
«երեք»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tri-)
բաղադրություններում
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *treies-, *tri- (բաղադրություններում)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երեքամեայ,
երեքիկին,
երեքկնիկ,
երեքտասան,
երեք(հ)արիւր,
երեքսաւրեայ,
երեքակ,
երեքլեզուեան,
երեքբզեան,
երեքպայծառ,
երեքապայծառ,
երեքսրբեան,
երեքայարկ,
երեքայարմար,
երեքնուկ,
երեքնուկի,
երիցս,
երիր,
երրորդ,
երրորդութիւն,
երրակի,
երրակ,
երեքեան,
եռայարկ,
եռանկեան,
եռավանկ,
եռանկիւն,
եռաժանի,
եռափ,
եռակայմ,
եռահատոր,
եռապատիկ,
եռապատկել,
եռապետ,
եռապետութիւն,
եռապետական,
եռաստիճան,
եռատամ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
trayā
հուն.
τρεῖς
լատ.
trēs
հ. խլ.
tri
գոթ.
þreis
պրուս.
tris
խեթ.
tri
««3»»
Մատենագիտություն
H. AG 444;
Աճ. ՀԱԲ 50;
Pok. IEW 1090-1091
Ե
IV
«ունենալ (՞)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *op-
«աշխատել, գլուխ բերել, իրականացնել, աշխատանքի արդյունք, հարստություն»
ձայնդարձային ձեւ
Արդյոք հնդեւրոպական *op- «աշխատել, գլուխ բերել, իրականացնել, աշխատանքի արդյունք, հարստություն» արմատի ձայնդարձային ձեւը չէ՞:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եւութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ápas
«գործ»
հ. հնդկ.
árnas
«եկամուտ, ունեցվածք»
խեթ.
happinahh
«հարստացնել»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
ԷՋ
-ի, -ից
«իջնելը, էջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«գնալ»
*-gh- կամ *-dh ածականով
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *el- «գնալ» արմատից՝ *-gh- կամ *-dh ածականով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իջանել,
իջատոր,
Էջմիածին,
ելեւէջ,
վայրէջ,
վայրէջք,
խորէջ,
զիջանել (-իլ),
զիջական,
լույսիջոյց,
էջակապ,
էջակալել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
oichomai
«գնալ, գալ»
Հեսիքիոսի մոտ՝ ειχεμαι
հուն.
ι-θ-ι
«գնա»
ռուս.
ид-ти
«գնալ»
ռուս.
иди
«գնա՛»
խեթ.
it
«գնա»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 296;
Ջահ. ՀԼՊ 121
ԸՆԹՐԻՔ
«ընթրիք, երեկոյան ուտելիք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունենա (փոխառությո՞ւն) խեթ. etriia «անել», etri «ուտելիք, կերակուր» բառերի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ընթրել,
ընթրատու,
ընթրակից,
ընթրեկերք,
անընթրիս,
հացընթրիք,
նախընթրակ,
հիւրընթրեաց
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։