Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 197, սյունակ 1
ԴԺՈՒԱՐ
(-ի, -աց)
(բրբ. դժար)
«դժվար, ոչ հեշտ. դժվարանցանելի տեղ (լեռներում) (հզն. գործածությամբ)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *dužvar
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դժուարանալ,
դժուարանք,
դժուարութիւն,
դժուարագիւտ,
դժուարալուր,
դժուարամատոյց,
դժուարապահ,
դժուարակամ,
դժուարալոյծ,
դժուարամիտ,
դժուարակիրթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրթ.
dižvār
մ. պ.
dašxvar
պ.
dušvār
Մատենագիտություն
H. AG 143;
Աճ. ՀԱԲ 665
Էջ 225, սյունակ 1
ԵՐԻՆՋ
(-ոյ, -ու)
«էգ հորթ, մատաղ կով, կով»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'er-
«գլուխ, եղջյուր, եղջերավոր անասուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k'rentio-)
հմմտ. հ. վ. գ. (h)rind «խոշոր եղջերավոր անասուն, տավար, եզ» (ըստ Պատրուբանյանի. մերժում է Աճառյանը, ՀԱԲ 2, 56, առանց հաշվի առնելու, որ *k'r-ով սկսվող նախաձեւի դեպքում *k'-ն կարող էր ընկնել, ինչպես k'l-ի դեպքում). (հմմտ. *k'luke-> լսել, *k'lu-ro> լուր)։ Ավելի քիչ հավանական է բխեցումը կենդանի նշանակող արմատից՝ որոջ բառի հետ միասին։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երնջ(ն)ակ,
երիժնակ,
իգատերնջնակ,
իգատերնջայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
(h)rind
«խոշոր եղջերավոր անասուն, տավար, եզ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 56
Էջ 235, սյունակ 1
ԶԳԱԼ
(սգալ, ըսգալ)
«ընկալել, իմանալ, հասկանալ, ուժքի գալ, զգաստանալ, տեղեկանալ, լուր ստանալ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
փոխատու լեզու՝ պրթ. izgal
«լսել»
Կազմված է զ- նախածանցով՝ գալ բայից: Ավելի հավանական է իրանական ծագման վարկածը՝ պրթ. izgal (‘zwg‘l) «լսել»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զգալապէս,
զգայաւոր,
զգայուն,
զգայումն,
զգաստ,
զգաստական,
զգաստանալ,
զգաւն,
զգաւնութիւն,
անզգայիկ,
անզգաստ,
անզգամ,
անզգամիլ,
անզգալ,
բարեզգայ,
անզգած,
անզգաբար,
անզգապէս,
զգալիորէն,
զգայազուրկ,
զգայացուցիչ,
անզգայիորէն
Մատենագիտություն
ՕНЯСЯ 180
Էջ 239, սյունակ 1
ԶԻՒՇ
(զոշ)
«խլուրդ»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 244, սյունակ 1
ԶՐԱՀԱՆ
(զրահեան)
«բլուր, կույտ, կարկառ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 244, սյունակ 1
ԶՐՈՅՑ
«խոսք, զրույց, խոսակցություն, տարաձայնություն, խոսակցության առարկա, լուր, զրույց, ավանդություն»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Թերեւս բաղկացած է *զր- այլուր անծանոթ արմատից՝ -ոյց մասնիկով. զր-ի համար զուգահեռների որոնման փորձերը հավաստի չեն:
Էջ 267, սյունակ 1
ԹԻԼ
(-ի, -աց)
«բլուր, հողաբլուր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արամ. tillā
փոխատու լեզու՝ ասոր. tēlā
փոխատու լեզու՝ արաբ. tall
Փոխառութիւն սեմական աղբիւրից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 184
Էջ 275, սյունակ 1
ԹՈՒՄԲ
«պատնեշ, ամբարտակ, պարիսպ, նավեզերք, բլրակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tēu-
«ուռչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tumbho-)
հ.-ե. արմատ՝ *tu-
«ուռչել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բմբաձեւ,
բմբել,
բմբիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τύμβος
«գերեզմանաբլուր, հողաբլումբ, դամբան»
լատ.
tumulus
«բլումբ, հողաբլումբ, գերեզմանաբլուր, դամբարան»
հ. շվեդ.
pumi
հ. վ. գ.
dūma
«բութ մատ»
մ. իռլ.
tom
«բլուր, թումբ, քուփ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 206;
Ջահ. ՀԼՊ 154
Էջ 293, սյունակ 1
ԼԵԱՌՆ
(-րին, -րինք, -րանց, ուշ՝ -ունս)
«լեռ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *klei-
«հենել, հակել, թեքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kleitr-no-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լեռնաբերձ,
լեռնական,
լեռնակեաց,
լեռնակողմն,
լեռնաձեւ,
լեռնային,
լեռնասէր,
լեռնոտն,
լեռնանալ,
լեառնական,
լեառնանալ,
լերինաթինդ,
լերանցամէջ,
լեռնաշղթայ,
լեռնոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κλιτύς
«զառիվայր, բլուր»
լատ.
clivus
«բլուր»
ն. կիմր.
clud
«կոյտ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 601;
Աճ. ՀԱԲ 270
Էջ 300, սյունակ 1
ԼՈԿ
(-ոյ)
(լուկ «հազիվ», լուր «իսկոյն եւեթ»)
«զուրկ, զերծ, ազատ, պարզ, հասարակ, մերկ, աղքատ, միայնակ, միայն, սոսկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *lēg-
«թոյլ, մեղկ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *logo-)
«ազատ թողնել, արձակել» իմաստից
«ազատ թողնել, արձակել» իմաստից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լոկարար,
լոկիմ,
լոկաւոր,
լոկութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ληγώ
«դադարեցնել»
հուն.
λαγασσαι
«բաց թողնել»
ըստ Հեսիք.
լատ.
laxus
«արձակ. ընդարձակ»
մ. ն. գերմ.
lak
«թոյլ, արձակ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։