Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 313, սյունակ 1
ԽԱՂՏԻ
«խորամանկութիւն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kel-
«խաբել, թոզ փչել, շողոքորթել»
*k/kh անցմամբ (*khldiio > խաղտի)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ատտ.
καλεω
«կախարդել»
հուն.
καληδων
«կախարդուհի, գայթակղուհի»
լատ.
calvor
«խորամանկել, խաբել»
հ. վ. գ.
huolen
«խաբել»
Էջ 338, սյունակ 1
ԽՈԼՈՐՁ(Ն)
(խոլորձ, որձարմատ)
«խոլորձ, որձարմատ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *org'h-
որձ բաղադրիչը
հին բարդություն, որի մեջ առկա է հուն. orchis «ամորձի, ձու, խոլորձ» բառին ցեղակից որձ (հ.-ե. *org'h-) բաղադրիչը:
Էջ 352, սյունակ 1
ԽՈՒՆԴԱՏ
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կտրել, հատել, անջատել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k(h)rint-)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կնճռոտվել, կուչ գալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k(h)rindh-)
Հավանաբար խունդուկ բարդության հնչատարբերակն է: Կապ ունի՞ արդյոք խունդ- (*խոն՞նդ) հ.-ե. *(s)ker- «կտրել, հատել, անջատել» կամ հա-մանուն *(s)ker- «կնճռոտվել, կուչ գալ», (s)ker- «ծռել» արմատներից մեկի *k(h)rint- կամ *k(h)rindh- տարբերակային ձեւերի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իգախունդատ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 373, սյունակ 1
ԿԱԽԱՐԴ
(-ի, -աց)
«կախարդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *kaxvarda
իրանական աղբիւրից՝ *kaxvarda:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կախարդանք,
կախարդինք,
կախարդութիւն,
կախարդական,
կախարդակից,
դիակախարդ,
դիւթակախարդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
kaxvarəda-
«դիվական արարած»
Մատենագիտություն
H. AG 162;
Աճ. ՀԱԲ 486-487;
Ջահ. ՀԼՊ 527
Էջ 377, սյունակ 1
ԿԱՂԿԱՆՁԵԼ
«կաղկանձել, վնգստալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gal-
«կանչել, ճչալ»
ունի նաեւ *glag- ձեւը
Կրկնավոր կազմություն՝ կազմված արմատի վերջի բաղաձայնական տարնմանությամբ եւ ուշ՝ կաղ- եւ կանձ (տե՛ս) արմատների բարդությամբ։ Առաջինը հազիվ թե գա հնդեւրոպական *gal- «կանչել, ճչալ» արմատից, որն ունի նաեւ *glag- ձեւը։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 496) բուն արմատական ձեւն է համարում կանձ-ը, որ, ըստ նրա, հանդես է գալիս կնճաձայն բառի մեջ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաղկանձողական
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 496
Տե՛ս նաեւ
Էջ 410, սյունակ 1
ԿՂԵՄԱՅ
(կեղեմայ սխալմամբ` կրետայ)
«ուղղություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κλίμα
«ուղղություն»
նույնն է կլիմայ (կողիմայ) բառի հետ, որ ծագում է հունարենից` κλίμα, որ նշանակում է «աշխարհամաս, աշխարհի կողմ» եւ կարող էր բացատրվել որպես «ուղղություն»: Ամալյանը (ՀԱԲ 391) «ուղղություն» կարդում է «գողություն» եւ բխեցնում հուն. σλεμμα համիմաստ բառից:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 391
Տե՛ս նաեւ
Էջ 413, սյունակ 1
ԿՆՁԱԿ
«?»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Եթե նշանակում է «հաստ» (մարդու մասին), ապա, թերեւս, կապված է կնճ- արմատի հետ
Էջ 419, սյունակ 1
Էջ 463, սյունակ 1
ՀՄԱՅ
(-ից)
«կախարդություն, գուշակություն, հմայակ, հմայքի պահպանակ, կախարդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. humāy
փոխատու լեզու՝ ավ. humāyā-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հմայել,
հմայք,
հմայահավանություն,
հմայակ,
հմայություն,
դիվահմայություն,
կիսահմայ,
հավահմայ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 103
Էջ 503, սյունակ 1
ՄԱՂԿԱՏ
«ցավ, կսկիծ»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel-
«մանրել, փշրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ml-du)
-ատ ածանցով
ԲՀ՝ մաղկատել «ծակել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաղկատել,
մաղկտալ,
մաղկատութիւն,
մաղկատիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mardati
«փչացնում է»
<*mel-d-
հ. հնդկ.
mardayati
«ջարդում է, տանջում է»
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։