Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որ» որոնման արդյունք՝ 4475 բառահոդված · Էջ 298 / 448
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 545, սյունակ 1 Էջ 545
(Յ)ԱԽՆԹՈՐ ((յ)աղխնթոր, (յ)աղնթոր) «ստորին, գռեհիկ, կոպիտ, բիրտ, հիմար, ապուշ, գերի, ստրուկ, ծառա»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Կապ ունի՞ արդյոք աղխ բառի հետ։ սրա սխալագրութիւնն է սաղախնթոր բառը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
(յ)ախնթորագոյն, (յ)աղնթորագոյն, (յ)աղնթորագոյն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 98
Էջ 546, սյունակ 1 Էջ 546
ՅԱԿՔԱՐԻԼ (յաքարել, յակարիլ) «հրաժարել»
Ստուգաբանություն
Աղբյուր՝ իրան. kār «գործ»
որի քար-ը կարող է իրանական ծագում ունենալ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յակքարութիւն, յաքքարութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ. kār «գործ»
պ. kār «գործ»
Էջ 546, սյունակ 1 Էջ 546
ՅԱՂԹ «շատ, հսկա, քաջ, հաղթություն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *sel- «ոստնել; վերցնել, բռնել»
Հնդեւրոպական ծագման վարկածները հավաստի չեն, եւ Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 633-634) համեմատում է լատ. saltus «ոստյուն» բառի հետ եւ բխեցնում հնդեւրոպական *sel- «ոստնել» արմատից, որ անհավանական է։ Քիչ հավանական է բխեցումը նաեւ *sel- «վերցնել, բռնել» արմատից, որ իմաստով կարծես ավելի մոտ է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաղթել, յաղթական, յաղթանակ, յաղթահասակ, յաղթահարել, յաղթանդամ, յաղթազօր, յաղթկու, յաղթուկ, մեծայաղթ, դժուարայաղթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. saltus «ոստյուն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 633-634
Էջ 546, սյունակ 1 Էջ 546
ՅԱՂԿԻԼ «նեխել»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *sel- «նեխել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sl-g-) *-d- աճականով ձեւից է աղտ-ը
այս արմատի *-d- աճականով ձեւից է աղտ-ը։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բ. ulka «թարախակալել, նողկալ»
նորվ. բ. alka «կեղտոտել, ապականել»
Էջ 546, սյունակ 1 Էջ 546
ՅԱՂՄ «շատ, բազում» (ԲՀ)
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pel- «թափել, լցնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pl-mo-)
որից հեղուլ, լի (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաղմանուն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 546, սյունակ 1 Էջ 546
ՅԱՄԱՌ (-ի, -աց) «համառ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *omə- «եռանդուն գործել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յամառիլ, յամառոտ, յամառութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. aniti- «սեղմում է, նեղում է, հար...»
Էջ 547, սյունակ 1 Էջ 547
ՅԱՄԲԱՐ (ամբար, յամպար, յանպար, ամպար) «համպար (անուշահոտ մի նիւթ)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. ‘anbar
Բաղադրութիւններ (նոր)՝
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յամբարահոտ, յամբարաբոյր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 381
Էջ 547, սյունակ 1 Էջ 547
ՅԱՄՈՅՐ (-ի, -աց) «վայրի այծ, այծեամ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. yaxmūrā
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յամոյրանման
Մատենագիտություն
H. AG 312; Աճ. ՀԱԲ 381
Էջ 547, սյունակ 1 Էջ 547
ՅԱՅՏ «յայտնի, երեւացող, յայտնապէս, նշանաւոր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ai- «այրել, լուսաւորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ai-d-) զանազան ածականներով
զանազան ածականներով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յայտագոյն, յայտնական, յայտապատկեր, բացայայտել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. aiskus «պարզ, որոշակի, պարզորոշ, յայտնի, բացայայտ»
ռուս. ясный «պարզ, բացայայտ»
Էջ 548, սյունակ 1 Էջ 548
ՅԱՊԱՆԱՍ (յայպանաս, յապանա) «արհամարհանք, թշնամություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. yapanas
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 383