Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«եւ» որոնման արդյունք՝ 4539 բառահոդված
· Էջ 298 / 454
Էջ 511, սյունակ 1
ՄԱՌ(Ն)
««մշուշ, մեգ, մառախուղ» (հանդիպում է ի մառն մտանել, ի մառն դառնալ դարձվածքներում, որոնք զուգահեռ ունեն ի մայր մտանել, ի մայրն դառնալ դարձվածքներում)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«առկայծել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mr-no-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մառնամուտ,
մառախուղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մայր ((*mr-io-))
հուն.
μορτός «մթին, մթագույն»
հ. սլավ.
mryj «մշուշոտ, մռայլ»
լիտվ.
merknotí «մթնել»
Էջ 511, սյունակ 1
ՄԱՍԻՐ
(բբ)
«ուրախություն, բերկրանք»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. masārra
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 264) նմանությունը համարում է պատահական եւ տալիս փոքր ինչ տարբեր մեկնաբանություն («masārr, որ հոգնակին է masarrat բառի», փոխանակ՝ «... որի հոգնակին է masarrat)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մասրել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 264
Էջ 511, սյունակ 1
ՄԱՍՆ
-ին, -ունք, -անց
«մաս, նշխար(ք), վայրկյան»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mē-
«չափել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mə-k'-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մասնաւոր,
մասնիկ,
մասնաւորել,
մասնատուփ,
անմասն,
բազմանմասն,
հողամասն,
կիսամասնեայ,
եաւթնամասնեայ,
բարեմասնութիւն,
մանրամասն
Նոր՝
մասնակի, մանրամասնել, մանրամասնութիւն
մասնակի, մանրամասնել, մանրամասնութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mātra-māti- «չափ»
ավ.
mā- «չափել»
հ. պ.
mā- «չափել»
ռուս.
мера «չափ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 137
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՍ(ՈՒ)ՐԱՅ
««եղեգնիկ» (որպէս դեղիր եւ որպէս մաքոքի եղեգնիկ)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. masura
Աղբյուր՝ թրք. masura
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 265;
Ղազ.-Ավ. ՄՀԲ 112
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՍ
I
(բբ)
«ածիկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mad-
«թաց, խոնաւ, հիւթեղ, ճարպոտ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mad-s-to-)
արմատից: հմմտ. հայ. մածար/ռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
māstu- «թթուած»
պ.
mast «թթու կաթ, մածուն»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 136
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՍ
II
(մազդ)
«պինդ, հաստ, թանձր, համբերատար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mad-
«թաց. պարարտ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mads-to- կամ *mad-do-)
եթէ *mad-do- -> *mat-to- -> մաստ < հ.-ե. *mad-
Բաղադրութիւն՝ մաստ(ն)ութիւն: Աւելի քիչ հաւանական է փոխառութիւն համարել իրանական աղբիւրից՝ māsta «մեծ», ինչպէս կարծում է Հ. Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 222):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաստ(ն)ութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գերմ.
mast «բտում, պարարտացում»
ալբ.
májmem «հաստանալ, գիրանալ»
սլ.
māscdan «մակարդվել»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 222
Տե՛ս նաեւ
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՍ
III
(բբ)
«բողբոջած ու մաքրված գարի` գարեջուր պատրաստելու համար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mad-
«թաց. պարարտ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mads-do- կամ *mad-do-)
եթէ *mad-do- -> մաստ
Իմաստով հեռու է իրանական ձեւերից, եւ դժվար է փոխառութիւն ենթադրել:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրսկ.
māst «մածուն»
հ. վ. գերմ.
mast «բտում, պարարտացում»
հ. հնդկ.
māda-
ավ.
maθa- «հարբեցնող խմիչք»
հ. հնդկ.
mattá- «հարբած, գրգռված»
լատ.
mattus «հարբած»
հ. անգլ.
mōs «շիլա, կերակուր»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՎԻՃ
«ալիքաձեւ զարդ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. mavj
«ալիք»
Բաղադրութիւն՝ մարգարտամավիճ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարգարտամավիճ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 265
Էջ 512, սյունակ 1
ՄԱՏ
I
«մոտ, մոտեցում, մերձեցում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *məd-
Բաղադրութիւններ՝ մատչիլ (-նուլ, -չիլ), մատուցական, մատուցիչ, մատարկայ, թղթամատոյց, ինքնամատոյց, դժուարամատոյց, դժուարամատչելի, առաջամատոյց, նպաստամատոյց, նորնաւամատոյց, խնդրամատոյց: Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 266) տալիս է *mād- նախաձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատչիլ,
մատուցական,
մատուցիչ,
մատարկայ,
թղթամատոյց,
ինքնամատոյց,
դժուարամատոյց,
դժուարամատչելի,
առաջամատոյց,
նպաստամատոյց,
նորնաւամատոյց,
խնդրամատոյց
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 266;
Pok. IEW 746
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։