Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«նա» որոնման արդյունք՝ 5512 բառահոդված · Էջ 296 / 552
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 450, սյունակ 1 Էջ 450
ՀԱՍԱԿԱՆ «հանապազ» (ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
կազմված է հատ-ից՝ -ական վերջածանցով, բայց անհասկանալի է իմաստի մեկնությունը
Էջ 450, սյունակ 1 Էջ 450
ՀԱՐ- «խփում, զարկում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *per- «խփել, զարկել» ունի նաեւ *-g- եւ *-t- աճականներով ձեւեր
արմատից, որն ունի նաեւ *-g- եւ *-t- աճականներով ձեւեր
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հարուլ, հարուստ, հարուած, հարիչ, հարեւանցի(կ), հարուկ, հարհարել, ոտնահար, խորշակահար, կողահարել, խոյահարել, կացնահար, դիահար, եղջերուահար, երկնահար
Նոր՝
ամսաթահար, հարեւանցիարեն, զարկանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. perti «ավելով խփել (բաղնիքում), լողացնել»
հ. հնդկ. prt-
ավ. pərət- «պայքար»
հ. իռլ. orgaim «խփել, սպանել, ավերել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 53-54; Pok. IEW 819
Էջ 450, սյունակ 1 Էջ 450
ՀԱՐԱԶԱՏ (-ի, -աց, ուշ նաեւ՝ -ից) «հարազատ, ազգակից»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական մ. պ. *haδazat < *haδazata «համածին»
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հարազատութիւն, անհարազատ
Նոր՝
հոգեհարազատ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. haδōzāta
Մատենագիտություն
H. AG 180; Աճ. ՀԱԲ 55
Էջ 450, սյունակ 1 Էջ 450
ՀԱՐԱԿԱՇ (-ի, -աց) «վարուցանքի կիսովի ընկեր, կիսարար»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական hadakaš
իրանական աղբյուրից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 55; Ասատրյան, «Իրան-Նամե» 22-23, 42
Էջ 451, սյունակ 1 Էջ 451
ՀԱՐԱՎՈՒՆՔ (բ. հարմունք) «վարուցանք, արտ, սերմ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ar(ə)- «վարել» (անմիջական նախաձեւ՝ *arəu-)
«վարել» արմատից, որտեղից նաեւ արատ. հմմտ. լատ. arvus «վարել», arvum «արտ», կիմր. erw «դաշտ»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. arvus «վարել»
լատ. arvum «արտ»
կիմր. erw «դաշտ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 63; Ջահ. ՀԼՊ 113; Աճ. ՀԱԲ 57
Էջ 451, սյունակ 1 Էջ 451
ՀԱՐԲ (հորբ, հարֆ, հորփ) «կոտեմ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. hurf
ձայնաւորի շփոթմամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 57
Էջ 451, սյունակ 1 Էջ 451
ՀԱՐԲՈՒԽ (հարբուղխ, խարբուխ) «հարբուխ»
Բնաձայնական
բնաձայնական կազմութիւն: Հազիվ թե կապ ունենայ հնդեւրոպական *ser- «հոսել» արմատի հետ:
Էջ 451, սյունակ 1 Էջ 451
ՀԱՐԳՈՒՆԵԼ (յարգունել) ««հաստատել, բնակեցնել» (բբ)»
Ծագումն անհայտ է
Անստոյգ բառ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հարգունանալ, հարգոնանալ, հարգունող
Էջ 451, սյունակ 1 Էջ 451
ՀԱՐԵՒԱՆ «հարեւան, դրացի»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞) (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Աղբյուր՝ մ. պ. haδ- (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «միասին»
Աղբյուր՝ ավ. haδa- (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «միասին»
Աղբյուր՝ պ. avan (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «ավան»
իրանական աղբիւրից, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած: հմմտ. մ. պ. haδ-, աւ. haδa- «միասին» եւ հայ. (-հրան.) -եւան (իջեւան, օթեւան), պ. avan «աւան»:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 57
Տե՛ս նաեւ
Էջ 451, սյունակ 1 Էջ 451
ՀԱՐԹ (-ի, -ից) «հարթ, հավասար, ուղիղ»
Փոխառություն
հ.-ե. արմատ՝ *plat- (անմիջական նախաձեւ՝ *plet-)
Աղբյուր՝ իրանական (՞) (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Աղբյուր՝ ավ. pərəθu (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «լայն»
իրանական աղբիւրից, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած: հմմտ. աւ. pərəθu «լայն» եւ հ. հնդկ. prthu- «լայն, ընդարձակ» բառերը, որոնք ծագում են հնդեւրոպական *plat- *plet- արմատից, որտեղից հայ. լայն (<*pləteno):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հարթութիւն, հարթաբարյատակ, հարթիկ, անհարթ, անհարթութիւն, միահարթ, դաշտահարթ, երկնահարթ, սարահարթ
Նոր՝
հարթաչափ, հարթաչափութիւն, հարթավայր, հարթաքանդակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. prthu- «լայն, ընդարձակ»
Տե՛ս նաեւ