Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«նա» որոնման արդյունք՝ 5512 բառահոդված · Էջ 292 / 552
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 444, սյունակ 1 Էջ 444
ՀԱՅՍ -ի, -ից (°) (ի հայսի, ի հայսէ) «ջրաշաղախ ալյուր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pak- «ամրացնել»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *pak- «ամրացնել» արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թելահայս, հայսալի, հայսզգալ, հայսողի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. pas- «իրար կպցնել, միացնել»
Էջ 444, սյունակ 1 Էջ 444
ՀԱՅՐ (հաւր, հարք, հարանց) «հայր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pəter- «հայր» (անմիջական նախաձեւ՝ *pətrós-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *pəter-՝ *pətrós- «հայր» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հայրաբար, հայրապետ, հայրենի, անհայր, միահայր, քաջահայր, զուգահայր, նախահայր, թագավորահայր, խոստովանահայր, հաւրեղբայր, հայրենակից, հաւրու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. pita(r)
հուն. πατήρ (սեռ. πατρός)
լատ. pater
հ. իռլ. athir
Մատենագիտություն
H. AG 463; Աճ. ՀԱԲ 32
Էջ 444, սյունակ 1 Էջ 444
ՀԱՆ ոյ (°) «տատ, մեծ մայր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *an- «նախահայր կամ նախամայր»
բնիկ հնդեւրոպական՝ *an- «նախահայր կամ նախամայր» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանի, հանիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ἀκνίς «մոր կամ հոր մայր, տատ» ((Հեսիքիոս))
լատ. anus «պառավ կին»
հ. վ. գ. ana «նախամայր, տատ»
Մատենագիտություն
H. AG 463; Աճ. ՀԱԲ 33
Էջ 444, սյունակ 1 Էջ 444
ՀԱՆ- «հենք, հյուսվածք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pan- «հյուսվածք, գործվածք; մանել, հյուսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)pen-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *pan- «հյուսվածք, գործվածք» արմատից, որը կապված է *(s)pen- «մանել, հյուսել» նախաձեւի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանուլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. pannus «կտոր, ցնցոտի»
հ. պրուս. panto «տրցակ»
անգլ. spin «հյուսել»
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԱՊ «մի տեսակ (մեծ եւ լայն) գաւաթ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ֆրանս. hanap
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 34
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԱՊԱԶ «միշտ, շարունակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *hama-pāza (*hana-pāza)
Հիւբշմանը (AG 463) եւ նրա հետեւողութեամբ Պոկոռնին (Pok. IEW 907), համարում են բնիկ՝ հին-ի հետ միասին։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 35) առանձնացնում է հանա-ն եւ համարում իրանական։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանապազաբուխ, հանապազախաւս, հանապազաստուր, հանապազորդ, հանապազորդել, հանապազար, հանապազարտեայ
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 230; H. AG 463; Pok. IEW 907; Աճ. ՀԱԲ 35
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԱՐ ««հինել, կազմել» (ԲՀ)»
Անստույգ
Կապ ունի՞ արդեւօք հանուլ բայի (հինել բայի տարբերակը) հետ։
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԳ- «դադար, վերջ»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *kuei- «հանգստանալ, հանգիստ վայելել» հան- նախածանցով
որի -i-ն ահպանուել է (*հան-գիչիմ>հանգչիմ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանգչիլ, (-նուլ), հանգիստ, հանգստաբար, հանգստանոց, մահահանգիստ, հոգեհանգիստ, ձմեռնահանգիստ, նաւահանգիստ, անհանգիստ
Նոր՝
հանգստանալ, հանգստութիւն
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 134
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԳԱՄԱՆ (-ք, -աց) «հանգամանք, պարագայ, կերպ, եղանակ, ձեւ, օրինակ, կաղապար, մոդել, պատճառ, ապացոյց, տեղեկութիւն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. hangām «ժամանակ, ժամկէտ, հանգամանք»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանգամանալից, հանգամանաւրէն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 36; Ջահ. ՀԼՊ 530
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԳԱՆԱԿ (-ի, -աց (այլեւ -իւ)) (հանկանակ) «հանգանակութիւն, հանգանակակից, հանգանակաբաժին»
Փոխառություն
իրանական աղբիւրից, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանգանակել, հանգանակութիւն, հանգանակապետ, հանգանակաւոր, հանգանակող