Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 284, սյունակ 1
ԻԿԱՊԼԻ
(ի կապլի)
««ի նեղի» կամ «ի տեղի» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն ()
Ի նախդիրով կապակցություն՝ թերեւս կապ- արմատական բաղադրիչով:
Էջ 284, սյունակ 1
ԻԿՈՆՈՄՈՍ
(իւկոնոմոս, եգոնոմոս, էգոնոմոս, կոնոմոս)
«տնտես, մատակարար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. οἰκονόμος
Մատենագիտություն
H. AG 359;
Աճ. ՀԱԲ 240
Էջ 285, սյունակ 1
ԻՄԱՆԱԼ
«իմանալ, հասկանալ, խորհրդածել, զգալ, կարծել, ենթադրել, հնարել, նիւթել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *em-
«վերցնել»
Մեյեն (Meillet, MSL 8, 280) բխեցնում է *men- «մտածել» արմատից՝ ի-ով, բայց իմանալ-ի խոնարհումը նման է -ան ածանցով բայերի խոնարհմանը՝ -անամ եւ -ացայ ձեւով, որ ենթադրում է իմ- արմատ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իմանալի,
իմանող,
անիմանալի,
դժուարիմանալի,
իմաստ,
իմաստակ,
իմաստապէս,
իմաստասէր,
իմաստասիրել,
իմաստասիրութիւն,
իմաստաւոր,
իմաստութիւն,
իմաստուն,
անիմաստ,
իմաց,
իմացումն,
իմացութիւն,
իմացուած,
իմացողութիւն,
դժուարիմաց,
անիմաց,
խորհրիմաց,
յառաջիմաց,
լաւիմաց,
իմայ,
անիմայ,
երկիմայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
emō
«գնել, ձեռք բերել»
հ. խոլ.
em
«վերցնել, ընդունել»
լիտվ.
imti
«վերցնել»
հ. սլ.
imēti
«վերցնել, ունենալ»
ըստ Շեֆտելովիցի եւ Պեդերսենի
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 122, 165;
MSL 280
Էջ 287, սյունակ 1
ԻՐ
(-ի, -աց)
«իր, բան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kʷi-ro-
*kʷi- դերանուանական արմատից
որտեղից` ի-, ինչ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իրագէտ,
իրազեկ,
իրողութիւն,
իրոցել,
յիրարկել,
իրածել,
իրել,
իրաւ,
յիրաւի,
իրատունք,
իրաւացի,
իրաւագէտ,
իրաւախոհ,
անիրաւ,
իրական,
իրականութիւն,
իրապաշտ,
իրաւազուրկ,
իրաւաբան,
իրաւագիտական,
իրաւագիտութիւն
Էջ 288, սյունակ 1
ԻՐՄԽՈՆՆԵԼ
(իրս խառնեալ՝ ՀԱԲ)
«խաշտեալ, խառնեալ»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Բացատրվող կապակցութիւնը եւ բացատրութիւնը աղավաղված են՝ հանդես գալով տարբեր ձեւերով։ Բոլոր դեպքերում էլ պետք է հանել արմատական բառերի շարքից։
Էջ 288, սյունակ 1
ԻՒՐԱՏ-
«?»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իւրատական
Էջ 289, սյունակ 1
ԼԱԼ
I
(դաղ)
«մեղեսիկ, շափյուղա, սուտակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. lāl
Մատենագիտություն
H. AG 267;
Աճ. ՀԱԲ 257
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՍՏ
(-ի, -աց, ուշ՝ նաեւ -ից)
«լաստանաւ, նաւի ողնաշար, մահճի տախտակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *lēg՛(h)-/*ləg՛(h)-
«ճյուղ, կաղնու թուփ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ləg՛da-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լաստափայտ,
լաստել,
լաստակոտոր,
լաստենի,
լաստակ,
տկալաստ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
lazdà
«փայտ, փայտի կտոր»
պրուս.
laxde
«կաղնու թուփ»
լեհ.
laska
«փայտի կտոր, գաւազան»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 266;
Ջահ. ՀԼՊ 135
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՒ
(-ի, -աց)
«լավ. օգտակար, շահաւետ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *labh-
«բռնել, ունեցվածք, կալվածք»
արմատից: Հնարաւոր է համարւում նաեւ համեմատութիւնը հնդեւրոպական *lē(e)-/ləi- «ցանկանալ» արմատից ծագող հուն. λώϊος «աւելի լավ» բառի հետ.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լաւախաւս,
լաւանալ,
լաւիմաց,
լաւութիւն,
անլաւ,
բարելաւ,
քաջալաւութիւն,
լաւատեսակ,
բարելաւել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
lābha
«ձեռքբերում, օգուտ, շահ»
հուն.
λαφύρον
«ավար, կողոպուտ»
լիտվ.
lōbis
«հարստութիւն, գանձ»
լիտվ.
lābas
«բարիք. բարի»
լատվ.
labs
«լավ, բարի»
պրուս.
labs
«լավ, բարի»
Մատենագիտություն
H. AG 451;
Աճ. ՀԱԲ 268;
Ջահ. ՀԼՊ 135;
Աճ. ՀԱԲ 268
Տե՛ս նաեւ
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՒՇ
(լաւաշ)
«երկար, լայն եւ տափակ, այդպիսի հաց՝ լավաշ, թաղթ, արջտուկ (բոյս)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *lāb/p- կամ *lob/p-
«թոյլ կախվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *lāp-skh-°)
արմատից (լաւշ < *lāp-skh-°).
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լաւշտակ,
լոշտակ,
լոշել,
լոշազաքայ,
լոշքաշ,
լոշականջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
labor
«սահել, իջնել, տարածվել»
լատ.
labium
«շուրթ»
հ. իսլ.
slafask
«թուլանալ, հալից ընկնել»
անհայտ
leppr (<*lappja)
«ցնցոտի...»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։