Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 800 բառահոդված (էջ 29/80)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 280, սյունակ 1 Էջ 280
ԺԱՆՏ -ի, -ից, -աց (ժանդ) «դաժան, խիստ, չար, վատ, զզուելի, ժանտախտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *žant
փոխատու լեզու՝ ավ. gainti
փոխատու լեզու՝ մ. պ. gand «ժանտահոտութիւն»
փոխատու լեզու՝ սողդ. γantāk «վատ, հոռի»
Հմմտ. աւ. gainti, մ. պ. gand «ժանտահոտութիւն», սողդ. γantāk «վատ, հոռի»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժանտագործ, ժանտագինի, ժանտութիւն, ժանտկեն, ժանտախոշ, ժանտահոտ, ժանտամահ, ժանտախտ, ամաժանտ, ժանտաժուռ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 227
Էջ 280, սյունակ 1 Էջ 280
ԺԱՌԱՍ ««մագնիս, ադամանդ» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 281, սյունակ 1 Էջ 281
ԺԻՏ «հետաքրքիր, հետամուտ, հանդուգն, լկտի, լիրբ, երեսապինդ, բախանձող, աղերսող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան.
d > տ անցումը կասկածելի է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժտել, ժտիլ, ժտութիւն, անժտելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
jaidyemi
«խնդրում եմ»
Էջ 281, սյունակ 1 Էջ 281
ԺԻՐ (-ի, -աց) «ժիր, աշխույժ, եռանդուն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *žīr
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժրանալ, ժրել, ժրագլուխ, ժրահաւ, ժրաջան, ժրապէս, ժրանձնակ, ժրութիւն, ժիրաժիր, քաջաժիր, ժրաջանութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
jīra
պ.
zīrak
աֆղ.
žir
Մատենագիտություն
H. AG 156; Աճ. ՀԱԲ 230
Էջ 282, սյունակ 1 Էջ 282
ԺՄԵՐՏ «լկտի, հանդուգն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
իրանակա՞նն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժմերտել
Էջ 286, սյունակ 1 Էջ 286
ԻՆՔՆ (-եան (ուշ՝ ընթ-)) «ինքը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sue- «անդրադարձ դերանուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *s(e)ue-) քե-հիմքից
Կազմուած է բնիկ հնդեւրոպական քե-հիմքից (*sue- (*s(e)ue- անդրադարձ դերանուն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այսինքն, ինքնին, ինքնեակ, ինքնեկ, ինքնանեղել, ինքնակալ, ինքնաբաղխ, ինքնակամ, ինքնիշխան, ընթնագիր, ընթնի, ինքնագոհ, ինքնավարութիւն, ինքնավստահ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
իւր
«իր, յուր» <*seuoro-
հ. հնդկ.
svá
ավ.
hva
«իր, յուր»
լատ.
suus
ռուս.
свой
«իր, յուր»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 882
Տե՛ս նաեւ
Էջ 286, սյունակ 1 Էջ 286
ԻՇՂԱՐ «գորշուկ, փորսուղ (կենդանի)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հեղինակային նորաբանութիւն (Նորայր Բիւզանդացի)
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՐԵԱՐ (-ից, -աց) (իրիրաց, իրար) «իրար, միմյանց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
իր անդրադարձ դերանվան կրկնավոր կամ -եար ածանցով կազմված ձեւ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զիրարել
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՐՄԽՈՆՆԵԼ (իրս խառնեալ՝ ՀԱԲ) «խաշտեալ, խառնեալ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Բացատրվող կապակցութիւնը եւ բացատրութիւնը աղավաղված են՝ հանդես գալով տարբեր ձեւերով։ Բոլոր դեպքերում էլ պետք է հանել արմատական բառերի շարքից։
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՒՐ (-ոյ) «իր, յուր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *seue- «անդրադարձ դերանուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *seuoro-(°))
*seuoro-(°) (*seue- անդրադարձ դերանուն) արմատից։ *-ro ածանցի համար հմմտ. ալբ. vajr «աղջիկ» (< *uaria- ` *suo-ro-ից «մերձավոր ազգական»)՝ հայ-ալբանական զուգաբանութիւն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իւրեան, իւրորոյն, իւրեանցակուռ, իւրեանցայինք, իւրակայան, իւրակից, իւրային, չիւր, իւրաքանչիւր, յուրայատուկ, յուրատեսակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
svá
ավ.
hva
հ. լատ.
sovos
լատ.
suus
ռուս.
свой
Մատենագիտություն
H. AG 451; Աճ. ՀԱԲ 254
Տե՛ս նաեւ