Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 529 բառահոդված (էջ 28/53)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 407, սյունակ 1 Էջ 407
ԿԻՐ II «տանելը, կրելը, կրում, գործածություն, կիրք, բնավորություն, զատիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷer- «ծանր» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēr-/*gʷer-)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական` *gʷēr-/*gʷer- «ծանր» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրել, կիրառութիւն, կիրըդունակ, կրատրական, բարեկիր, բարեկրիչ, իմաստակիր, խաչակիր, խորհրդակիր, ծանրակիր, ծիրանակիր, հրեշտակակիր, բեռնակիր, բեռնակրութիւն, կրան, կիրառել, կիրարկել, կրքոտ, անհամակիր, համակրելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gurú
հուն.
βρίθος
«բեռ»
հուն.
βρίθω
«ծանր լինել, բեռն(վ)ել»
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 84-85
Տե՛ս նաեւ
Էջ 407, սյունակ 1 Էջ 407
ԿԻՑ «մոտ, կպած, միասին, ճանապարհների կցատեղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geit- «հարեւան կամ կից լինել» (անմիջական նախաձեւ՝ *geit-so- կամ *geit-sk-) արմատի վերականգնումը հեղինակինն է
Ավելի քիչ հավանական է փոխառություն լինելը արեւելակովկասյան աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կցեմ, կցան, կցորդ, կցորդող, կցուած, կցկտուր, կցկցութիւն, կցխանի, կցղաք, կցիր, ձայնակից, գոռակից, գործակից, ժամանակակից, ժառանգակից, իւրակից, լծակից, խաչակից, ծառայակից, կենակից, նիզակակից, հանցակից, գաղափարակից, մեղսակից, կիցք, կիցսընկեց, կցուտող, կցածեմ, կցարկեմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γείτων
«հարեւան, դրկից»
հուն.
γειτόσυνος
«հարեւան» հայ-հունական զուգաբանություն
տինդ.
kicv
«հանգույց»
Էջ 407, սյունակ 1 Էջ 407
ԿԻՒԵՍՏՈՐ «մի պաշտոն, հարկահան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κυαίστωρ
փոխատու լեզու՝ լատ. questor
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 597
Էջ 411, սյունակ 1 Էջ 411
ԿՆԳՈՒՂ (ոյ, -ի, -աց) «կնգուղ, կրոնավորի գլխարկ» (կրոն.)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κουκούλλιον
փոխատու լեզու՝ լատ. cucullus
Փոխառություն՝ հուն. κουκούλλιον (<լատ. cucullus):
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 606-607
Էջ 414, սյունակ 1 Էջ 414
ԿՈԹՈՂ «կոթող, հուշարձան»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունի կոթ բառի կամ հնդեւրոպական *gwet- «ուռուցք, կլորություն» բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոթողել, քարկոթող, աշտարակաքարկոթող, կոթողական
Տե՛ս նաեւ
Էջ 414, սյունակ 1 Էջ 414
ԿՈԾ -ոյ «կրծքաձեծ լաց, ողբ, կոծում, ծեծում, ալեկոծություն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ենթաշերտային բա՞ռ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոծիլ (-ալ), կոծական, կոծանք, կոծադիր, կոծապար, կոծատեղի, քարկոծել, քարկոծանի, ալեկոծ, ալեկոծութիւն, ձեռակոծ, նաւակոծիլ, պատուհասակոծ, թթակոծ, ծովակոծութիւն, երասանակակոծել, համբաւակոծ, հանապազակոծ
Էջ 417, սյունակ 1 Էջ 417
ԿՈՂՈԲ (կողո(բ)բոնայ), -ի, -աց ««անթեւ կարճ զգեստ» (կոլոփ «գլխարկ»)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κολόβον
փոխատու լեզու՝ հուն. κολόβή
Մատենագիտություն
H. AG 359; Աճ. ՀԱԲ 622
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅՏ -ի, -ից «կույտ, բազմություն, երամակ, ջոկ, խումբ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *kōt
փոխատու լեզու՝ պ. kōd
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կուտել, լեռնակոյտ, կուտոց, խեցակոյտ, կուտակ, ծերակոյտ, կուտակել, նախարարակոյտ, կուտակութիւն, կարկառակոյտ, կուտապան, կոյտապան, կուտկէն, բազմակոյտ, գաւառակոյտ, դիակոյտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
kōd
Մատենագիտություն
H. AG 173; Աճ. ՀԱԲ 631
Էջ 420, սյունակ 1 Էջ 420
ԿՈՌ III «հարկադիր աշխատանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gᵘer- «ծանր» (անմիջական նախաձեւ՝ *gᵘor-s-)
որտեղից նաեւ հայ. կրել (կիր-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոռավար, մորեխակոռ, կոռութ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կրել (կիր-)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 426, սյունակ 1 Էջ 426
ԿՈՒՂ «ծալք, ոլորք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gu-lo-)
Ավելի քիչ հավանական է *gōl- < *gel- «գնդ(վ)ել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երեքկուղ, երեքկղի, չորեքկուղի, քառակղեան, կղել, կղան, կղացու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γυλον
«խոռոչ, ուռուցիկություն»
հ. վ. գ.
kiulla
«գրպան»
հ. իսլ.
kyll
«պարկ, տոպրակ. գրպան»