Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 2894 բառահոդված (էջ 272/290)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 747, սյունակ 1 Էջ 747
ՈՒԼՆ I (ուղն, յուղն) (-ան, -անց) (ուղն, յուղն) «պարանոց» վիզ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el- «ծռել, թեքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *olen-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *olen-` *el- «ծռել, թեքել» արմատից, որից նաեւ ողն (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուլնագեղութիւն, ուլնափող
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 592
Տե՛ս նաեւ
Էջ 747, սյունակ 1 Էջ 747
ՈՒԼՆ II (ուղն) (-ան, -ունք) (ուղն) «մարգարտահատիկ, ուլունքահատիկ, վեգ, պարանոց, ոսկր, անրակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el- «ծռել, թեքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *olen-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *olen-` *el- «ծռել, թեքել» արմատից, որից նաեւ ուլն «պարանոց» եւ ողն (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուլնախաղաց, ուլունավաճառ, յուռ(ու)թուլունք, տապեղուլունք
Տե՛ս նաեւ
Էջ 748, սյունակ 1 Էջ 748
ՈՒԼՈՒԼԱԼ «լալ, ողբալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el- (անմիջական նախաձեւ՝ *ol-ol-) կրկնավոր բնաձայնական արմատից
կրկնավոր *ol-ol-` *el- բնաձայնական արմատից, որից նաեւ ողող-անալ (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ողող-անալ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 748, սյունակ 1 Էջ 748
ՈՒՂԵՂ (-ոյ, ուղ՝ -ի, -ից) (ուղիղ, ուղխղ) «ուղեղ, ծուծ, ոսկրածուծ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *seu- «հյութ» (անմիջական նախաձեւ՝ *seu-lo-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *seu-lo-` *seu- «հյութ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուղղածուծ, ուղղալից, ուղղաբոյն, պարզուղեղ, ուղեղատապ, ողնուղեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ὕλη
«նստվածք»
լիտվ.
sulà
«ծառի հյութ, խեժ»
Էջ 749, սյունակ 1 Էջ 749
ՈՒՂՈՒԿ «երկարության չափ (թիզ)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el- «ծռել, թեքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ol-)
որից նաեւ ուղն, ոլոք (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուղկեան, երեքուղկեան
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 597
Տե՛ս նաեւ
Էջ 749, սյունակ 1 Էջ 749
ՈՒՂՈՒՂԻԼ «ջրի երեսին տարուբերվել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pleu- «հոսել, լողալ, լողանալ, ծածանվել, ծփալ» կրկնավոր ձեւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
plavate
«լողում է, լողանում է»
հայ.
լուանալ
ռուս.
плавать, плыть
«լողալ»
Էջ 749, սյունակ 1 Էջ 749
ՈՒՂՏ (-ու, -ոյ) «ուղտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ուրարտ. ultu
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուղտապան, ըղտապան, յղտապան, ուղտերամակ, ուղտենի, ուղտաքաղ, ուղտափուշ, ըղտափուշ, ուղտիմճ, ընձուղտ
Մատենագիտություն
Ղափանցյան, ՈՒՊ 53; Ջահ. ՀԼՊ 431-432
Էջ 749, սյունակ 1 Էջ 749
ՈՒՂՓ «լույս, արփի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)p(h)el-n- «փայլել, շողալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *pol-ph-) թերի կրկնավոր
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուղփաճեմ, ուղփիաճեմ, ըղփաճեմ, ուղփեան, ուղփագունի, ուղփամած, ուղփաճահ, մետուղփեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
sphalingu-
«կայծ»
հայ.
փայլ-ել
հայ.
փաղփաղիլ
հայ.
փող-փողիլ
Էջ 749, սյունակ 1 Էջ 749
ՈՒՆԱՅՆ (ուշ -ի, -ից, -ոյ) «ունայն, դատարկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *eu- «պակասել, դատարկ» (անմիջական նախաձեւ՝ *eu-nā- (+-յն))
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ունայնանալ, ունայնաձայն, ունայնաձեռն, ունայնութիւն, ունայնավար, ընդունայն, ընդունայնական, ընդունայնավարժ, ձեռնունայն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ūná-
«պակաս»
հուն.
εΰνις
«զուրկ, զրկված»
լատ.
vanus
«դատարկ, ունայն»
Մատենագիտություն
H. AG 484; Աճ. ՀԱԲ 600
Էջ 749, սյունակ 1 Էջ 749
ՈՒՆԴ (-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -ից) (ունտ, հունդ, հունտ) «հունդ, սերմ, ուտելի բույս»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հնդեւրոպական մեկնության փորձերը (*suonto- ` *su- «ցանել» կամ *andh- «ծլել, ծաղկել» արմատից) օրինաչափ չեն. *sei- «ցանել» նախաձեւի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ունդակեր, ընդակեր, ընդաբուտ, ընդանալ, ընդիկ, ընդասեր, անունդ, դեղահունդ, ընդեղեն