Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 2894 բառահոդված (էջ 270/290)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 743, սյունակ 1 Էջ 743
ՑՆԴԵԼ (-իլ, -անիլ) (ցունդ) «սփռել, ցրել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ken- «հանդես գալ, երեւալ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցնդուան, բազմացունդ, հոմացնդիլ, հոմացնդելի
Էջ 743, սյունակ 1 Էջ 743
ՑՆԾԱԼ «ցնծալ, ուրախանալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *skend(h)- «խնդալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *skendio-)
եթե առանց *s-ի ձեւից է ծագում *khend > հայ. խնդոյ ձեւը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցնծութիւն, ցնծալից, ցնծալի
Էջ 743, սյունակ 1 Էջ 743
Ց(Ն)Կ/ԳՆԻԼ «ծնել (կենդանիների մասին)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ken- «հանդես գալ, ձագ ունենալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *sken-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
щенок
«ձագ»
ռուս.
щениться
«ձագ ունենալ, ցնկնել»
Էջ 744, սյունակ 1 Էջ 744
ՅՆՈՐ (-ի) «ցնորք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ken- «հանդես գալ, երեւալ»
Թերեւս կապ ունի հնդեւրոպական *(s)ken- «հանդես գալ, երեւալ» արմատից, որից մենք բխեցնում ենք ցնցիլ բայը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցնորիլ, ցնորական, ցնորակ, խելացնոր, խելացնորեցուցանել, զայցագնոր
Էջ 744, սյունակ 1 Էջ 744
ՅՈԼ «գոլ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *k'el- «տաք»
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *k'el- «տաք» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոլել, գոլական, գոլացութիւն, գոլացումն, գոլումն
Էջ 744, սյունակ 1 Էջ 744
ՅՈՂԿ «օձասանղր, քառասնոտիկ (որդ)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *skel- «ծռել»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *skel- «ծռել» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցողկենի
Էջ 744, սյունակ 1 Էջ 744
ՅՈՅՑ (ուշ՝ -ի) «ցույց, ապացույց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu- «ուշադրություն, դարձնել, նկատել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skeu-sk'-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցուցանել, ցուցակ, ցուցիչ, ցուցումն, ճանապարհացույց, մատն(ա)ցույց, յառաջացույց, նկարացույց, հրեշտակացույց, երագացույց, կանխացույց, ապացույց, ցուցամոլ, ցուցամատ, ցուցահանդես, ցուցադրել, օրացույց, կողմնացույց, դասացուցակ, ուղեցույց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ā-kuvate
«մտադիր է»
հուն.
koéō
«նկատել»
հ. վ. գ.
scouwon
«դիտել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 461; Pok. IEW 588
Էջ 744, սյունակ 1 Էջ 744
ՅՈՎԻԼ «երեւալ» կամ «բերկրել» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *skeu- «ուշադրություն դարձնել, նկատել»
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական ծագման ցոյց-ի՝ առանց երկրորդ -ց-ի (*skeu- «ուշադրություն դարձնել, նկատել») արմատի հետ, թե՞ նմանությունը պատահական է։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 744, սյունակ 1 Էջ 744
ՅՈՐԵԱՆ (ցորեան) «ցորեն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *k'er- «աճել, սնել»
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *k'er- «աճել, սնել» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցորենահատ, ցորենաբաշխ, ցորենաշատ, ցորենավաճառութիւն, բազմացորեան, եգիպտացորեն, մարացորեն
Էջ 744, սյունակ 1 Էջ 744
ՅՈՒ (-ոյ) «ցուլ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *skulu-
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *skulu- արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ցլագլուխ, ցլաձեւ, ցլափիղ, ցլիկ, ծովացուլ, իշացուլ, ձիացուլ, մարդացուլ, ցլամարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
skýlax
«շան ձագ, շնիկ» (հայ-հունական զուգաբանություն)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 462