Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 389, սյունակ 1
ԿԱՍԱՊԱՆ
(կատեպան, կատպան)
«քաղաքապետ, կուսակալ, այգեպան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ բյուզ. հուն. κατεπάνω
փոխատու լեզու՝ մ. լատ. catapanus
Մատենագիտություն
H. AG 355;
Աճ. ՀԱԲ 537
Էջ 389, սյունակ 1
ԿԱՏԱՐ
(-ի, -աց, -ոյ (°))
«ծայր, կատար, ավարտ, լեռնագագաթ, աքաղաղի կատար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, թեքել, կամար կապել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gᵘ-od-)
Հազիվ թե ծագի սեմական աղբյուրից (հմմտ. եբր. keter «պսակ, թագ, կատար»):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կատարել,
կատարումն,
կատարելիք,
կատարած,
կատարեալ,
կատարելապէս,
կատարելամիտ,
անկատար,
լիակատար,
դժուարակատար,
երագակատար,
բերակատար,
հայրենակատար,
խորհրդակատար,
կամակատար,
գործակատար,
յանձնակատար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բրբ.
kyta
«սապատ, վեր ուռած ծալք, ուռուցք»
շվեդ. բրբ.
küt
«սապատ, պալար»
Էջ 391, սյունակ 1
ԿԱՐԱՍ
(ուշ՝ -ոյ, -ի)
«կարաս», կարաս-«կահույք, կահկարասի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ուրարտ. xaraci
փոխատու լեզու՝ իրան.
թերեւս փոխառութիւն ուրարտերենից, որտեղից փոխառուած պետք է լինեն նաեւ ագուլ. xaraci, կուր. xarace, լակ. xarazi: Սակայն հնարաւոր է նաեւ փոխառութիւնը իրանական աղբիւրից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարասի,
կարասեկիր,
կարասապան,
գինեկարաս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kaláça
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 546;
Olsen, NBA 887
Էջ 391, սյունակ 1
ԿԱՐԳ
(-ի, -աց)
«կարգ, հրեշտակախումբ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ծագումն անյայտ է։ Ըստ Հ. Բեյլիի (DKS 441)՝ վրաց. kargi «լաւ» բառի հետ (*karg) (վերականգնում է խոտ.-սակ. hamgalj «հաւաքել» ձեւի հիման վրայ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարգել,
կարգալից,
կարգաւոր,
կարգաւորութիւն,
կարգիչ,
դասակարգ,
ծննդակարգ,
ժամակարգութիւն,
յառաջակարգ,
յարակարգել,
շնորհակարգութիւն,
բարեկարգ,
գլխակարգութիւն,
զրուցակարգութիւն,
անկարգ,
կարգադրել,
կարգադրիչ,
կարգազուրկ,
կարգախօս,
կարգապահ,
կարգապահական,
կարգապահութիւն,
անկարգապահ,
գիտակարգ,
օրակարգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
kargi
«լաւ»
խոտ.-սակ.
hamgalj
«հաւաքել»
Մատենագիտություն
DKS 441
Էջ 393, սյունակ 1
ԿԱՐԿԱՁ/Չ
(կադկաջ)
«ճռվողյուն, աստղացոլք, աքլորի կանչ, քրքիջ, կրճտոց»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
բնաձայնական արմատից՝ *-g կոկորդայինով կազմություն
Բնաձայնական կազմություն, որի հիմքերը, թերեւս, հասնում են հնդեւրոպական շրջանը՝ *geu- արմատից բխող կազմությունները: (համարում է բնաձայն): Pok. IEW 1, 384 (որպես հնդեւրոպական *ger- բնաձայնական արմատից՝ *-g կոկորդայինով կազմություն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարկաջումն,
կարկաջահոս,
կարկաջասահ,
կարկաջել,
կարկաչուն,
կարկաչան,
ատամնակարկաջ,
սիրակարկաջ,
լուսակարկաջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
garjati
անգլ.
cracian
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 553;
Pok. IEW 384
Էջ 395, սյունակ 1
ԿԱՒՇԱՐԱՅ
«մի տեսակ աման. խնկաման»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 396, սյունակ 1
ԿԱՇԻ
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ միջին պարսկերեն kafšak
փոխատու լեզու՝ պարսկերեն kafš
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաշկակար,
կաշկակարութիւն,
պնդակաշիկ,
կոշկակարանոց,
կիսակոշիկ,
կրկնակոշիկ
Մատենագիտություն
H. AG 174;
Աճ. ՀԱԲ 687
Էջ 396, սյունակ 1
ԿԱՓԱՅ
(կափայ)
«հանգ, ոտանավորի տեսակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. qāfiya
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 563
Էջ 396, սյունակ 1
ԿԱՔԱՒ
-ու, ուշ` նաեւ -ոյ, -ի, -աց
«կաքավ, կաքավապար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *kak(k)-
բնաձայնական արմատից
փոխատու լեզու՝ հուն. κακκάβη
«կաքավ»
փոխատու լեզու՝ ասոր. qaqqəwā-ից
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական *kak(k)- բնաձայնական արմատից` որպես բնաձայնություն առանց բաղաձայնական տեղաշարժի կամ դրափոխությամբ: Սակայն ավելի հավանական է փոխառություն լինելը հուն. վերոհիշյալ բառից կամ ասոր. qaqqəwā-ից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաքաւել,
կաքաւիչ,
կաքաւանք,
կաքաւաձեւ,
կաքաւարան,
շնակաքաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κακκάβη
«կաքավ»
հուն.
κακαζω
«կչկչալ, կաքավի ձայն արձակել»
լատ.
caccilare
գ.
kakkeln
«կչկչալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 133, 176;
H. AG 307;
Աճ. ՀԱԲ 563-564
Էջ 397, սյունակ 1
ԿԵԱՆՔ
(կեն-), -աց
«կյանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷei-
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷei̯u-nā-)
*-n ածանցով
Համարւում է հայկական կազմութիւն կեա-ից՝ -ան ածանցով, բայց հաւանական է կեան- ձեւի անմիջական հնդեւրոպական ծագումը: Ցեղակից լեզուներում պահպանւել են բայական կազմութիւններ՝ հ. հնդկ. jinvati, լիտվ. gyve'nù:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կենակից,
կենասեր,
կենասիրութիւն,
կենատու,
անկեանք,
դժուարակեանք,
կենսաբեր,
կենսատուր,
կենսական,
կենսունակ,
կենսառիթ,
կենսաբան,
կենսագիր,
կենսագրութիւն,
կենսաթոշակ,
կենսարթթու,
կենսալից,
կենսունակութիւն,
կենսուրախ,
կենցաղ,
կենցաղական,
անկենցաղ,
կենցաղավարական,
կենցաղավարութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
jinvati
լիտվ.
gyve'nù
Մատենագիտություն
H. AG 459;
Աճ. ՀԱԲ 465-466
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։