Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«առ» որոնման արդյունք՝ 7635 բառահոդված · Էջ 269 / 764
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐՁՆ (-ին, -ունք, -անց, ուշ՝ լորձ, -ոյ, լորձիք) «լորձ, լորձունք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)lend(h)- «սահել» ոչ ռնգական ձեւ
հ.-ե. արմատ՝ *(s)leu- «թոյլ կախուել, թոյլ» *-r- ածանցով
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական ծագման, բայց բուն աղբիւրի վերականգնումը առայժմ քիչ արդիւնաւէտ է. եթէ հնարաւոր է վերականգնել *(s)lend(h)- «սահել» արմատն (Pok. IEW 1, 901), ապա թերեւս կարելի է բխեցնել ոչ ռնգական ձեւից. Աճառեանը (ՀԱԲ 2, 298) հայերենից է բխեցնում վրաց. lorco «լորձանյութ» բառը, բայց քարթվելագէտները (տե՛ս Климов, ЭСКЯ 189) փորձում են վերականգնել *porco «լորձ, լորձունք» քարթվելական արմատը եւ lorco-ն կապել նրա հետ։ Քիչ հաւանական է կապ տեսնել հնդեւրոպական *(s)leu- «թոյլ կախուել, թոյլ» արմատի հետ, որտեղից *-r- ածանցով՝ մ. վ. գ. slier (<*sleura) «տիղմ, կաւ»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լորձնային, լորձնատեսակ, լորձնատեսակութիւն
Նոր՝
լորձնաթաղանթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. lumbricus «ճիճու» (<*lonabr-īko)
վրաց. lorco «լորձանյութ»
մ. վ. գ. slier «տիղմ, կաւ» (<*sleura)
Մատենագիտություն
Pok. IEW 901; Աճ. ՀԱԲ 298; Климов, ЭСКЯ 189
Տե՛ս նաեւ
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐՁԵԼ «ատամներն առնել (թթու բանից)»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐՈՒՍ (-ի, -աց) (լորի՞ստ) «երգի՞չ»
Ծագումն անհայտ է
Ըստ Մալխասեանի (ՀԲԲ 2, 209), հնարաւոր է կապը լոռիկ «գնչու, բոշա» բառի հետ։
Մատենագիտություն
Մալխ. ՀԲԲ 209
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐՏ «ծոյլ, թոյլ, հոգնած»
Անստույգ
Հնարաւոր է ծագումնաբանական կապը լորտու բառի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լորտաբա՞ր
Տե՛ս նաեւ
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐՏՈՒ (լուրտ «իժ») «լորտու (կենդանի՝ սողուն)»
Անստույգ
Ըստ Աճառեանի (ՀԱԲ 2, 298) ստուգաբանօրէն կապուած է լորձն բառի հետ (որպէս «լորձնոտ»)։ Բայց հնարաւոր է կապը նաեւ լորտ «ծոյլ, թոյլ, հոգնած» բառի հետ՝ -ու ածանցով. հմմտ. բրբ. լորտուկ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
բրբ. լորտմձուկ «մի խխունջ»
բրբ. լորտուկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 298
Տե՛ս նաեւ
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒԿԱՍ
Ստուգաբանություն
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 302) հնարավոր է համարում բացատրել «հանկարծ, պատահմամբ» եւ դիտել որպես բաղադրություն՝ լուկ + ամ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 302
Տե՛ս նաեւ
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒԿՈՒՄԱՆ «վայրի գազարի հունդ (°)»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒՂԱՊ «թանձրացված պտղահիւթ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. lu'āb
Մատենագիտություն
Ղազ.-Ավ. ՄՀԲ 311
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒՄԱՅ (-ի, -ից) «մի մանրադրամ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. lumā «փող, դրամ»
Աղբյուր՝ լատ. pūmma «nummus»
Մատենագիտություն
H. AG 304; Աճ. ՀԱԲ 302
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒՊՆԻ (լուպնա) «մի ծառ, styrax L.»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. lubnā (lubnī)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 302