Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«բաղ» որոնման արդյունք՝ 3993 բառահոդված
· Էջ 267 / 400
Էջ 549, սյունակ 1
ՅԱՒԴ
(-ի, -ից)
(յօդ, օդ)
«հոդ, կապ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«հիւսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *audh-)
Կազմուած է յ- նախածանցով՝ հնդեւրոպական *audh- նախաձեւից՝ *au- «հիւսել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւդել,
յաւդուած,
յաւդակապ,
յաւդապատ,
բարեյաւդ,
գեղեցկայաւդութիւն,
կապարայաւդ,
բազմայաւդ,
զաւդել,
զաւդուած,
զաւդած,
զաւդամանել,
յօդացաւ,
յօդուածագիր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
aũtas «ոտքի փաթաթան»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 75;
Աճ. ՀԱԲ 412
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒԷԺ
(-ի, -ից)
(յաւէրժ)
«հաւերժ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. *yāvēž
Փոխառութիւն՝ իրանական աղբիւրից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւէժանալ,
յաւէժութիւն,
յաւէժակայ,
յաւէժաբար,
յաւերժահարսն,
յաւերժաձիգ
Նոր՝
յաւերժահիշատակ
յաւերժահիշատակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ.
yavaējī «յաւերժակեաց»
Մատենագիտություն
H. AG 198;
Աճ. ՀԱԲ 392
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒԺԱՐ
(յօժար, յուժար)
«հոժար»
Փոխառություն
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«բարյացակամ լինել, նպաստել, ցանկանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *au-gh-)
-gh- ածանցով
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
(Աւելի հնարաւոր է)
Հազիվ թե ծագի հնդեւրոպական *au- «բարյացակամ լինել, նպաստել, ցանկանալ» արմատից՝ *-gh- ածանցով (*au-gh-)։ Աւելի հնարաւոր է փոխառութիւն լինել (իրանական աղբիւրից)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւժարիլ,
յաւժարութիւն,
չարայաւժար,
մտայաւժարութիւն,
меծայաւժար,
յաւժարակամ,
սիրայաւժար
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒՆ
(-ի, աց, ուշ՝ նաեւ -ից)
(յուն, օն)
«հոնք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«հիւսել»
«թել» իմաստի միջնորդութեամբ
Հազիվ թե բնիկ հնդեւրոպական *au- «հիւսել» արմատից (հմմտ. յաւղ)՝ «թել» իմաստի միջնորդութեամբ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւնեղ,
յաւնակից,
յաւնաճաճ,
քաւայաւն,
բարձրայաւն,
ընդվայրայաւն,
կցայաւն,
մրայաւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒՄՆԵԼ
(յօսնել, յաւսնուլ, յաւսուլ, յուսնուլ)
«պղծել, պոռնկութիւն անել»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւսնական
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒՏ
(յօտ)
«որթի կտրած ճիւղ»
Ծագումն անհայտ է
Յատանել բայի՝ յ-ով աճած ձեւ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւտել,
յաւտումն,
յաւտահատել
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒՐԱՆԱԼ
(յուրանալ, յովրանալ)
«հղիանալ, լցվել, տարածվել, պարծենալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pei-
«պարարտ լինել, լիքը լինել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pou-ro-)
Հաւանաբար հնդեւրոպական, ծագում է *pou-ro- ` *pei- «պարարտ լինել, լիքը լինել» արմատից, որի *pei-ro- ձեւից ծագում է յոյր-ը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւրացում
Տե՛ս նաեւ
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՓՐԱՆԱԼ
«յագենալ, ձանձրանալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ap-
«բռնել, վերցնել, հասնել»
Հազիվ թե կապ ունենայ հնդեւրոպական *ap- «բռնել, վերցնել, հասնել» (*aph- > հայ. ափ «ձեռքի ափ») կամ *apero- «ափ» (այստեղից ափն՞) նախաձեւերի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յափրանք,
յափրութիւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 551, սյունակ 1
ՅԵԼՄՈՓ
(ելմոմ, յելմոնի, այլեւ՝ մոմդան, մոմտան)
«լապտեր»
(ԲՀ)
Ծագումն անհայտ է
ելմոմ տարբերակը ունի մոմ բաղադրիչը, որ կա նաեւ մոմդան, մոմտան ձեռագրական տարբերակներում:
Էջ 551, սյունակ 1
ՅԵՂՈՒԼ
(յաղ-)
(յեղել «ծռել, թեքել»)
«փոխել, դարձնել, վերածել, թարգմանել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«շարժել»
հ.-ե. արմատ՝ *kuel-
«շրջ(վ)ել»
բուն աղբյուրը չի հավաստվում, դժվարություններ է հարուցում: Ամենից հավանական է համարվում հատկացումը կամ *el- «շարժել» արմատին, որից եղանիլ եւ եղանել, կամ *kuel- «շրջ(վ)ել» արմատին, որից հուն. πέλω, πέλομαι «շարժ(վ)ել»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յեղումն,
յեղափոխ,
յեղափոխել,
յեղաշրջել,
յեղադարձել,
յեղական,
յեղակացուն,
(յ)եղանակ,
յեղանակել,
յեղանակաւոր,
(յ)եղակարծ,
աղեկարծ,
յաղակարծ,
դիւրայեղ,
խելայեղ,
ծայրայեղ,
յեղյեղումն,
անյեղյեղ
Նոր՝
յեղաշրջութիւն, յեղաշրջումն, յեղափոխութիւն
յեղաշրջութիւն, յեղաշրջումն, յեղափոխութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
πέλω, πέλομαι «շարժ(վ)ել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 394
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։