Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված
· Էջ 262 / 466
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՒԱՌԻ
(հավարի)
«գետառ, մայր գետ, ճյուղավորվող գետ»
Ծագումն անհայտ է
Հազիվ թե որեւէ կապ ունենա հնդեւրոպական *auer- «ջուր, անձրեւ, գետ» արմատի հետ
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՒԱՍԱՐ
ուշ՝ -ի, -ից, -աց
«հավասար, նման, միատեսակ, ընդհանուր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *hāvasār
հմմտ. պրթ. hāv(a)sār
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաւասարել,
հաւասարորդ,
հաւասարութիւն,
հաւասարակշիռ,
համահաւասար,
զուգահաւասար,
չաւասարի
Նոր՝
հաւասարակշռութիւն, հաւասարակողմ
հաւասարակշռութիւն, հաւասարակողմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրթ.
hāv(a)sār
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 69;
Ջահ. ՀԼՊ 531
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՒԱՍՏ
ուշ՝ -ի, -ից
«ստույգ, վավերական»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (h)avast
հմմտ. պրթ. 'wstykn (avastēkan)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաւաստի,
հաւաստիք,
հաւաստապես,
հաւաստութիւն
Նոր՝
հաւաստիանալ, հաւաստիացում
հաւաստիանալ, հաւաստիացում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրթ.
'wstykn (avastēkan)
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 531
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՒԱՏ
-ոյ
(աւատ)
«հավատ, կրոն, հավատարմություն, վստահություն, ստուգություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ խոտա-սակ. hot < *fra-vat-), սողդ. awat «հավատ»
«կարողանալ, ի վիճակի լինել»
հմմտ. խոտա-սակ. hot «կարողանալ, ի վիճակի լինել» (<*fra-vat-), սողդ. awat «հավատ»: - Bailey, DKS 1, 498: Ջահուկյանը նախապես ենթադրել է բնիկ հնդեւրոպական ծագում՝ *hau-` *au- «զգալ, հասկանալ» արմատից, բայց հետո (ՊԲՀ 1995) հանգում է իրանական ծագման վարկածին:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաւատաւոր,
հաւատարիմ,
հաւատարմութիւն,
առհաւատչեայ,
անհաւատ,
թերահաւատ,
ճշմարտահաւատ,
միահաւատ,
դիւրահաւատ
Նոր՝
հաւատաբնակական, հաւատաքննութիւն, հաւատուրաց, հաւատալ, չաւատալ, չաւատալի, աւատապետ, աւատական
հաւատաբնակական, հաւատաքննութիւն, հաւատուրաց, հաւատալ, չաւատալ, չաւատալի, աւատապետ, աւատական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
խոտա-սակ.
hot «կարողանալ, ի վիճակի լինել» (<*fra-vat-)
սողդ.
awat «հավատ»
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 498
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՒԱՔ
I
(աւաք)
«հավաքված», «բուժել»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *sem-
«համ-»
հ.-ե. արմատ՝ *uekn
ավ. vak- «խոսել»
Աղբյուր՝ իրան. *hamvak-> havak
(թերեւս)
իրանական աղբյուրից՝ իրան. *hamvak-> havak (հնդեւրոպական *sem- «համ-» եւ *uekn> ավ. vak- «խոսել»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաւաքել,
հաւաքումն,
հաւաքարան,
հաւաքական,
հաւաքիչ,
զանազանահաւաք,
բազմահաւաք,
զուգահաւաքել,
ծաղկահաւաք,
համահաւաք
Նոր՝
հաւաքածու, հաւաքոյթ, զաւրահաւաք
հաւաքածու, հաւաքոյթ, զաւրահաւաք
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՒՏ
I
(հօտ)
«հոտ, ոչխարների կամ ուրիշ կենդանիների խումբ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pā-
«սնել, արածեցնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաւտապետութիւն,
հաւտարած,
հաւտերեց,
հաւտաժողով,
հաւտարան,
հօտաղ
Էջ 455, սյունակ 1
ՀԱՒՐԱՆ
«հոտ, կենդանիների խումբ, փարախ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pā-
«սնել, արածեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pa-tro-)
արմատից + -ան վերջածանցը
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 139
Էջ 455, սյունակ 1
ՀԱՒՐՈՏ
(հօրօտ, հօրոտ, խօրօտ)
«հնրոտ, հավրոն, մավրոտ, ճղանարկես»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
իրանական աղբյուրից (դիցարան)։ հմմտ. ավ. haurvat «լիություն, կատարելություն»
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավեստերեն
haurvat «լիություն, կատարելություն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 140
Էջ 455, սյունակ 1
ՀԱՓԱՓԵԼ
«հափշտակել, առեւանգել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ap-
«բռնել, վերցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *aph-)
կրկնավոր կազմություն
կրկնաւոր կազմութիւն՝ հնդեւրոպական *ap- «բռնել, վերցնել» արմատի *aph- ձեւից
Էջ 455, սյունակ 1
ՀԵԶ
-ոյ
«հեզ, խոնարհ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *seg'h-
«պահել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *seg'ho-)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *seg'ho- ` *seg'h- «պահել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
Նոր՝
հեզանալ, հեզութիւն, հեզիկ, հեզասահ, հեզաշունչ
հեզանալ, հեզութիւն, հեզիկ, հեզասահ, հեզաշունչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավեստերեն
haz- «իրեն հաղթող, զսպող»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։