Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 344 բառահոդված (էջ 26/35)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 664, սյունակ 1 Էջ 664
ՍԱՂԱՐԹ -ի, -ից, -աց, -ու (սադարդ) «տերեւ, տերեւալից ճյուղ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *k'el- «բարակ ցողուն, կարծր ծղոտ»
բնիկ հնդեւրոպական՝ *k'el- «բարակ ցողուն, կարծր ծղոտ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սաղարթանալ, սաղարթափափ, ոսկեսաղարթ, գեղասաղարթ, զուարթասաղարթ, թանձրասաղարթ, լայնասաղարթ, խառնասաղարթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
cila
«հասկ»
լիտվ.
šilas
«տափաստան, մարգագետին»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 552
Էջ 665, սյունակ 1 Էջ 665
ՍԱՄԲԱԿ «վառ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
ոչ «բառ», ինչպես տրված է Աճ. ՀԱԲ 4, էջ 167-ում
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 167
Էջ 667, սյունակ 1 Էջ 667
ՄԱՆ II (-ու) «սան, կնքած մանուկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *f(o)steno- (անմիջական նախաձեւ՝ *psn- կամ *psin-) *sten-, *speno- հիմքից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանական, սանակից, սանահայր, սանամայր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
սնանիլ
հայ.
ստին
Էջ 667, սյունակ 1 Էջ 667
ՄԱՆԴՈՒՂՔ (-ոց) ((սանդուխ-ք, սանդուխդ, սանդուխս, սանդուղի, սանդուխտ), ուշ` -ոց) «սանդուղք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *skand-
Հնդեւրոպական ծագման վարկածը` *skand-ից (Տերվիշյան), կասկածելի է եւ՛ ըստ հայերենի հնչյունական օրինաչափությունների (*sk-ի դիմաց ս-), եւ՛ ըստ բերված զուգահեռների համեմատության. չի բերված Pok. IEW-ում, բայց ավելի հավաստի վարկածներ չկան:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանդղաձեւ, սանդղամատն, սանդղատեսակ, սանդղականույց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
skándati
«ցատկում է, ժայթքում է»
հ. խոլ.
scenlim
«ցատկում եմ»
Էջ 667, սյունակ 1 Էջ 667
ՄԱՆՁ (-ի, -ից, -ու) «սանձ, երասան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'enk- «կախված լինել, տատանվել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանձել, սանձահարել, սանձակոտոր, սանձաբեկ, անսանձ, ոսկեսանձ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
շվեյց.
henkel
«կախափոկ»
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՆՏՐՈՒԿ (բ. սնդրուկ, սինդրիկ) «մի բույս, կոճղուկ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
կազմված է սանտր բառից՝ բուսանունների՝ հաճախ հանդիպող -ուկ ածանցով
Էջ 670, սյունակ 1 Էջ 670
ՍԱՐ(-Ք) (-ու) «սարք, հանդերձանք, կահոյք, պատրաստ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'er- «թել, հիւսել, կցել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սարել, սարուած, սարութիւն, ոսկեսար, ոսկիասար, ոսկեսարեայ, ոսկեսարեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
սարդ
հայ.
սար-ք
հուն.
κάίρος
«հիւսուածքի թել»
հուն.
καιρόω
«հիւսուածքը կապել» հայ-հունական զուգաբանութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 188
Էջ 672, սյունակ 1 Էջ 672
ՍԱՐԿԱՒԱԳ -ի, -ունք, -աց (սարկաւարգ, սարգաւագ) «ծառա, եկեղեցական մի պաշտոնյա, մի եղանակ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Թերեւս կազմված է *սարկ- «՞» եւ աւագ բաղադրիչներից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սարկաւագել, սարկաւագուհի, սարկաւագութիւն, կիսասարկաւագ, նախասարկաւագ, յառաջսարկաւագ
Էջ 674, սյունակ 1 Էջ 674
ՍԵԼԵՄՈՒԿ «մի բույս» (բբ.)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
-ուկ-ը թերեւս վերջածանց է
Էջ 675, սյունակ 1 Էջ 675
ՍԵՂՄ I «սեղմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'el- «ծածկել, պատել»
ՆԲՀ-ում սեղմել բառն ունի նաեւ «ծածկել» իմաստը («զգածել», «ծածկել» կամ «ամրացնել»), այսինքն՝ այս արմատով հանգում է *k'el- «ծածկել, պատել» արմատին
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սեղմել, սեղմանալ, սեղմութիւն, սեղմագիր, սեղմակ, սեղմիչ, սեղմում