Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 529 բառահոդված (էջ 26/53)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԱՁ/Չ (կադկաջ) «ճռվողյուն, աստղացոլք, աքլորի կանչ, քրքիջ, կրճտոց»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
հ.-ե. արմատ՝ *ger- բնաձայնական արմատից՝ *-g կոկորդայինով կազմություն
Բնաձայնական կազմություն, որի հիմքերը, թերեւս, հասնում են հնդեւրոպական շրջանը՝ *geu- արմատից բխող կազմությունները: (համարում է բնաձայն): Pok. IEW 1, 384 (որպես հնդեւրոպական *ger- բնաձայնական արմատից՝ *-g կոկորդայինով կազմություն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարկաջումն, կարկաջահոս, կարկաջասահ, կարկաջել, կարկաչուն, կարկաչան, ատամնակարկաջ, սիրակարկաջ, լուսակարկաջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
garjati
անգլ.
cracian
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 553; Pok. IEW 384
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԱՌԻԼ (կարկառի) «վանդակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «պտտել, ոլորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gr-g-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *gr-g- ` *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γαργαϑος
«կողով»
հ. վ. գ.
kruog
«կուժ, գավաթ»
հայ.
կարկած
հայ.
կարկամ
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԱՐԵԼ «վազել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Իմաստը վերականգնված է ըստ «Բառք քերթողականք»-ի (Ամալյան): Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 554) բերում է ըստ ԲՀ-ի աղավաղված մեկնության՝ «կարկարեաց զագեաց»:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 554
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԱՐ(ԻՈՒՆ) «մի բույս՝ chamaelion»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբերեն
Թերեւս փոխառություն արաբերենից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԱՓԵԼ «պապանձվել, բերանփակ մննալ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Հավանաբար կազմված է կարկել բայից՝ -ափ ածանցով: հմմտ. թարթել-թարթափ, սարսել-սարսափ: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 554) ընկալում է որպես կրկնավոր կազմություն՝ խարխափել, շարշափել (շաւշափել), զարգափել բայերի նման:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թարթել-թարթափ
հայ.
սարսել-սարսափ
հայ.
խարխափել
հայ.
շարշափել
հայ.
զարգափել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 554
Տե՛ս նաեւ
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԵԼ ««փակել, ամրացնել» (կարկիլ «պապանձվել», բրբ. կրկել «սեղմվել»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «պտտել, ոլորել»
Կապ ունի՞ արդյոք հնդեւրոպական *ger- «պտտել, ոլորել» արմատի հետ, որից, թերեւս, ծագում է կարկամ ձեւը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարկափել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԵՀԱՆ «մի ակն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *karkadan
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարկեհանեայ
Մատենագիտություն
H. AG 167, 512; Աճ. ՀԱԲ 555
Էջ 394, սյունակ 1 Էջ 394
ԿԱՐԿԻՆՈՍ (կար(կ)իկան «քաղցկեղ») «խեցգետին, քաղցկեղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. καρκινος
Մատենագիտություն
H. AG 355; Աճ. ՀԱԲ 555
Էջ 394, սյունակ 1 Էջ 394
ԿԱՐԿՈՒՏ (-ի, -ից) «կարկուտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *grōd-/*grəd- «կարկուտ» (անմիջական նախաձեւ՝ *gəgrōdo-)
«կարկուտ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կարկտաբեր, կարկտախառն, կարկտածեծ, կարկտածու, կարկտահար, կարկտահոս, կարկտումն, կարկտչել, կարեկարկուտ, կարկտաբակ, կարկտել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
grando
«կարկուտ»
հ. սլ.
grado
«կարկուտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 556; Pok. IEW 406
Էջ 394, սյունակ 1 Էջ 394
ԿԱՐԿՈՒՐ(Ե)ԱՅ (-ի, -ից) «նավակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. qarqurā
Մատենագիտություն
H. AG 307; Աճ. ՀԱԲ 556