Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 5731 բառահոդված (էջ 26/574)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՅՐ II (-ի, -ից) «քարայր, քարանձավ, ավերակ տեղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ant- «այր, քարայր» (անմիջական նախաձեւ՝ *antrio-` *antrom-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քարայր, Ուրբաթայրք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άντρον
«այր, քարայր»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 50
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՅՐԵԼ «այրել, վառել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *āt- «կրակ» (անմիջական նախաձեւ՝ ātēr-) արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այրելի, այրումն, այրուք, հրայրք, դյուրայրելի, այրեաց, կիսայրեաց, հրայրեաց, այրեցած, այրեցեալ, այրեցուած, անայրեցող, հրայրեցութիւն, զայրանալ, զայրադին, զայրադնէլ, զայրանք, զայրումն, զայրացկոտ, զայրացութիւն, զայրացուք, զայրացաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
atari
«կրակ»
սերբ.
vàtra
«կրակ»
Մատենագիտություն
H. AG 418; Աճ. ՀԱԲ 175
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՅՐԻ (-ւոյ, -եաց) «այրի կին կամ տղամարդ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Եթե կապ ունի այր «տղամարդ» բառի հետ, ապա ի՞նչ ձեւով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այրենոց, այրութիւն, այրիութիւն, այրանալ (այրիլ)
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՅՑ «այցելություն, քննություն, խնամք, վրեժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ais- «ցանկանալ, որոնել, այցելել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ais-sk'ā-) արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այցելու, այցելութիւն, այցելել, այցել, յայցել, այցելականութիւն, այցառնութիւն, այցետոմս, այցեքարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ićchā
«ցանկություն»
հ. վ. գ.
eiscōn
«հետազոտել, հարցնել, պահանջել»
լիտվ.
ieškóti
«որոնել, հետազոտել»
Մատենագիտություն
H. AG 418; Աճ. ՀԱԲ 177
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՆԱԳ (-ի, -աց, ուշ՝ -ոյ) «անագ, կլայեկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ խուռ. anagi
փոխատու լեզու՝ ակկադ. anāku
փոխատու լեզու՝ սումեր.
Ջահ. ՀԼՊ 425, այլեւ H. AG 300
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անագեայ, անագել, անագազօծ, անագազօծել, անագապղինձ, անագագործ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 177
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՆԱԳԱՆ «ուշացած, ուշ ժամանակ, երեկո»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
թերեւս կազմված է ան- (<հ. -ե. *an- «վրա, վեր») նախածանցով՝ ագանիլ «օթեւանել, գիշերել» բայից: Ավելի քիչ հավանական է բխեցնել ագան «ժրաշան» բառից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անագանել, անագանութիւն, անագանավար, անագանի
Էջ 50, սյունակ 1 Էջ 50
ԱՆԱԶԱՐՄ «անգութ, վայրենի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. anāzarm-
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անազարմաբար, անազարմապէս
Մատենագիտություն
H. AG 96; Աճ. ՀԱԲ 178
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱԼՈՒԹ «ընձուղտ» (ըստ ս. գրքի հուն. բնագրի), «եղնիկ» (ըստ Համշենի բրբ.), «մի բույս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱՂԱՅՏ «գարշ կամ աղտեղի» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 179) ուղղում է անաղարտ, բայց Ամալյանը (ԲՀ 347) ժխտում է՝ ենթադրելով անուղղայ բանի սխալագրություն՝ ըստ սրա որոշ բացատրությունների՝ («անզեղջ, կամ գարշ, կամ անհաւան կամ աղտեղի»)
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 179; ԲՀ 347
Էջ 51, սյունակ 1 Էջ 51
ԱՆԱՂԱՓ «եկեղեցական մի հագուստ (աղարողոն) կամ հագուստի պարագա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀνάλαβος
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀναβολαιον
ἀναβολαιον > աղարողոն՝ աղավաղմամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 179