Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 1859 բառահոդված (էջ 26/186)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 118, սյունակ 1 Էջ 118
ԲԱՇ (բարշ, -ի, փաշ) «ձիու եւ այլ կենդանիների պարանոցի մազափունջ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ մ. պ. barōša-
փոխատու լեզու՝ սողդ. βarš
փոխատու լեզու՝ մ. պ. buš
փոխատու լեզու՝ պ. buš, paš
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից. հմմտ. մ. պ. barōša-, սողդ. βarš (<*brša-), մ. պ. buš, պ. buš, paš, թելուգ. bušk:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաշահատ, երկայնաբաշ
Մատենագիտություն
H. AG 118; Աճ. ՀԱԲ 410
Էջ 119, սյունակ 1 Էջ 119
ԲԱՍՏԵՌՆ (- ան, -ունք) «գահավորակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ լատ. basterna
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 417; Ջահ. ՀԼՊ 631
Էջ 120, սյունակ 1 Էջ 120
ԲԱՐԳԱՒԱՃ (-ի, -ից) ««փառահեղ, պերճ» (նոր` «զարգացած»)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան.
հմմտ. սողդ. bry’wcy «երջանիկ, ունեւոր»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարգաւաճիլ, բարգաւաճանք, բարգաւաճագոյն, անբարգաւաճ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 519
Էջ 120, սյունակ 1 Էջ 120
ԲԱՐԳՈՂԵԼ (բարգոզել) ««նշկահել, արհամարհել» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 121, սյունակ 1 Էջ 121
ԲԱՐԿ «կծու, թունդ, դժնի, բարկացկոտ, ուժգին, սաստիկ, շատ, հրավառ, խիստ տաքացած»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bherg- (անմիջական նախաձեւ՝ *bhr̥guo-s-)
Pok. IEW 1, 963 (հնարավոր է համարում բերել նաեւ *bhag- «կծու» (*bhag-ro-) եւ *bh(e)reu- «հուզվել, ուժեղ շարժվել (առանձնապես եռալու ժամանակ)» հիմքերի տակ)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. յղլ.
borb, borp
«հիմար»
մ. յղլ.
borb
«կոպիտ»
շվեդ. բրբ.
bark
«կամակոր, անբարեհամբույր մարդ»
լատվ.
barkun
«դաժան, կոպիտ»
լատվ.
bargs
«ահեղ, խիստ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 963; Ջահ. ՀԼՊ 117
Էջ 121, սյունակ 1 Էջ 121
ԲԱՐՁ I (-ի, -ից) «բարձ, նստաբարձ, բազմոց, աթոռ, գահ (փխբ.) պատվաստիճան, (հգն.) ազդր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *barĵ
իրանական աղբյուրից՝ *barĵ (
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարձընտիր, բարձերեց, բարձրաթոռ, բարձակից, բարձրաձգութիւն, նախաբարձութիւն, երկայնաբարձ, բարձոսկր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
barəziš
ou. baz
baz
պ.
bāliš
«բարձ»
Մատենագիտություն
H. IF Anz. 45; Աճ. ՀԱԲ 426; Ջահ. ՀԼՊ 519
Էջ 121, սյունակ 1 Էջ 121
ԲԱՐՁ II (-ձու, -ձունք, -ձանց) «բարձր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhergh- «բարձր, վեր» (անմիջական նախաձեւ՝ *bherg'hu-r-)
*bherg'h- «բարձր, վեր» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարձրանալ, բարձրաւանդ, բարձրագոյն, բարձրեալ, բարձրիմաստ, բարձրահաս, բարձունենակ, բարձրագահ, բարձրաստիճան, բարձրաքանդակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
brhant-
«բարձր, մեծ»
ավ.
bərəzant
«բարձր»
խեթ.
parkuš
«բարձր»
Մատենագիտություն
H. AG 428; Աճ. ՀԱԲ 414; Ջահ. ՀԼՊ 116
Տե՛ս նաեւ
Էջ 121, սյունակ 1 Էջ 121
ԲԱՐՇՈԿ «մեղմ, անուշ (?)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ։ (թերեւս ինքնահնար)։
Էջ 122, սյունակ 1 Էջ 122
ԲԱՐՍ(ՈՒ)ՄՆ (հգն. -ունք, -անց) «տրցակ, որ կրակապաշտները աղոթքի ժամանակ պահում էին ձեռքներին» (կրոն.)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավեստերեն barəsman
փոխատու լեզու՝ միջին պարսկերեն barsum
փոխատու լեզու՝ պազենդ barsum
Փոխառություն իրանական աղբյուրից։
Մատենագիտություն
H. AG 119; Աճ. ՀԱԲ 429
Էջ 122, սյունակ 1 Էջ 122
ԲԱՐ-Ք -ուց «բարք, բնավորություն, վարք, սովորություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhr- (անմիջական նախաձեւ՝ *bhriio-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *bhriio- (°) *bhr- արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարամութիւն, բարութիւն, բարեբար, գեղեցկաբարութիւն, բարբախտութիւն, դժնաբարք, խոժոռաբարք, բարեգիտութիւն, բարոյ-ք, բարոյախօս, բարոյախօսել, բարոյածին, բարոյական, բարոյակից, բարոյապէս, բարեբարոյ, գազանաբարոյ, դառնաբարոյ, բարեբարոյութիւն, բազմաբար, գազանաբար, հայկաբար, տիրաբար, այսբար, որբար, բարոյագէտ, բարոյականութիւն, բարի, բարեգործ, բարեժողով, բարեխորհել, բարեխորհուրդ, բարեխրատ, բարեկամ, բարեկեաց, բարեկենդան, բարեկեցիկ, բարերար, բարեբ, բարեբի, բարեբանալ, բարեբիկ, բարետես, բարեխորժ, բարեասաց, բարեանուն, բարեժամանակ, բարեազգի, բարեընկալութիւն, բարիոք, բարեաւ, բարով, բարւոք, բարեդեմիկ, բարեխիղճ, բարեկիրթ, բարեմիտ, բարեփոխել, բարելաւել, բարոքել
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 116