Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված · Էջ 257 / 411
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 514, սյունակ 1 Էջ 514
ՄԱՏՈՌՎԱԿ -ի, -աց «մատռուակ, գինեմատոյց, տակառապետ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *maturuak
Հմմտ. մ. պ. *maturun (mtwrwn) «գինու աման»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատռուակել, մատռուակութիւն, մատռուակոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ. *maturun (mtwrwn) «գինու աման»
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 276; Ջահ. ՀԼՊ 533
Էջ 514, սյունակ 1 Էջ 514
ՄԱՏՐԱՆ «հին հայկական տոմարի երկրորդ ամիս, հոռի ամսվա աւելի վաղ անունը» (տոմարական)
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աշխարհամատրան
Էջ 515, սյունակ 1 Էջ 515
ՄԱՐԱԽ I (մորեխ, մորեախ), -ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -աց «մորեխ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *madaχ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. madaχa-
բելուջ. madaχ
պ. malax
Մատենագիտություն
H. AG 192; Աճ. ՀԱԲ 274; Ջահ. ՀԼՊ 533
Էջ 515, սյունակ 1 Էջ 515
ՄԱՐԴ (-ոյ, -իկ) «թռչուն»
Փոխառություն
հ.-ե. արմատ՝ *mer- «մեռնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mr̥-to-)
Աղբյուր՝ իրանական *marg
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սիրամարգ, մարդակեր, լորամարգ, մարդաշատ, մարդակերպ, մարդատեաց, մարդկակերպարան, մարդկութիւն, մարդագայլ, աշխարհամարդ, տմարդի, բարեմարդիկ, կնամարդի, չմարդկապէս, կիսամարդի, անմարդի, մարդաբան, մարդաբանութիւն, մարդակազմական, մարդակազմութիւն, մարդահամար, մարդավայել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. marəγa
հ. հնդկ. márta-
պրթ. mrg
մ. պ. mart
մ. պ. mrg
սողդ. mart
պ. mrg
պ. mard
ou. murγ
հուն. μορτός «մարդ» ((Հեսիք.))
հուն. βροτός «մահկանացու»
լատ. mors, -tis
լիտվ. mirtis «մահ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 276; H. AG 472; Ջահ. ՀԼՊ 533; Աճ. ՀԱԲ 279
Էջ 516, սյունակ 1 Էջ 516
ՄԱՐԶԵԼ «մարզել, վարժեցնել»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *marz-
մ. պ. marz- «շփել, տրորել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարզանք, մարզողական, մարզիկ, մարզանք, մարզարան, մանկամարզ, նորամարզ, մարմնամարզ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. marəz- «շոշափել, շփել, քսել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 282; Ջահ. ՀԼՊ 534
Տե՛ս նաեւ
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐԹ «կարելի, հնարավոր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *magh- «կարողանալ, օգնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *magh-thro-)
*magh- «կարողանալ, օգնել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարթել, մարթանալ, մարթական, մարթանք, մարթուշ, անմարթ, չմարթուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. maghá- «ուժ, կարողություն. ձիրք»
գոթ. magan «կարողանալ»
ռուս. мощь «հզորություն»
ռուս. мочь «կարողանալ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 694; Ջահ. ՀԼՊ 136
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐՁԵԼ «մերսել, շփել, տրորել»
Փոխառություն
իրանական աղբյուրից՝ նույնը մարզել ձեւի հետ. ձ-ի համար հմմտ. դերձակ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարձիկ, մարձիկք
Տե՛ս նաեւ
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐՄԱՆԴ ««բարեխառն» (բ. «հանդարտ»)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Ծագումն անհայտ է (կրկնավոր կազմությո՞ւն)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմանդել, մարմանդանալ
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐՄԱՇ «նուրբ բարակ գործվածք»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ վրաց. marmaši «նույնիմաստ»
Վրաց. marmaši նույնիմաստ բառի հետ միասին փոխառություն արեւելյան մի աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմաշե, մարմաշեայ
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐՄԱ(Ն)Ջ ««մարմաջ, քոր, մորթի գրգիռ» (բհ՝ «հեշտ, դյուր»)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mer- «շփել, տրորել» կրկնավոր կազմություն
Կրկնավոր կազմություն, թերեւս, հնդեւրոպական *mer- «շփել, տրորել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարմա(ն)ջել, մարմանջողական, մարմա(ն)ջումն, մարմա(ն)ջիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. μαραίνω «մարել, հյուծել, քայքայել, ուժասպառել»
կիմր. merw «թույլ»
իռլ. merja «խփել»
հ. վ. գ. smerzan «ցավել»
անգլ. smar «սուր, այրող ցավ»