Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 439, սյունակ 1
ՀԱԿ
«հակառակ, հակառակ կողմ, մի կողմ, կողմնակից, բեռան կապոց, պատասխան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *peg-
«կողմ, կողք, ուս, ազդր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pog-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հակիլ,
հակերգ,
հակառակ,
հակառակագնաց,
հակառակորդ,
հակառակութիւն,
ինքնահակառակ,
ներհակ,
արտահակիլ
Էջ 439, սյունակ 1
ՀԱՀԱՆԴ
(հահանտ, հարհանդ)
«հանդարտ»
Ստուգաբանություն ()
Կրկնավոր կազմություն՝ *հանդ անհայտ արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հահանդել,
հահնդութիւն
Էջ 444, սյունակ 1
ՀԱՅԴՈՒԿ
«հեղափոխական մարտիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ բուլղ. hajdúk
փոխատու լեզու՝ հունգ. hajdú
«հետեւակ (հգն. hajdúk)»
Նոր փոխառություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 30
Էջ 445, սյունակ 1
ՀԱՆԱՊԱԶ
«միշտ, շարունակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *hama-pāza (*hana-pāza)
Հիւբշմանը (AG 463) եւ նրա հետեւողութեամբ Պոկոռնին (Pok. IEW 907), համարում են բնիկ՝ հին-ի հետ միասին։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 35) առանձնացնում է հանա-ն եւ համարում իրանական։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանապազաբուխ,
հանապազախաւս,
հանապազաստուր,
հանապազորդ,
հանապազորդել,
հանապազար,
հանապազարտեայ
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 230;
H. AG 463;
Pok. IEW 907;
Աճ. ՀԱԲ 35
Էջ 445, սյունակ 1
ՀԱՆԳՈՅՑ
(-ի, -ից)
«հանգոյց, կնճիռ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Թերեւս կազմուած է -ոյց ածանցով՝ անգանիլ (անկանիլ) «հասնել, աւարտել» բայի յանգ արմատից, կամ, որ աւելի հաւանական է, հանգ «դադար, աւարտ» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանգուցել,
ոսկեհանգոյց
Էջ 446, սյունակ 1
ՀԱՆԴԱՐՏ
«հանգիստ, խաղաղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *handart
հմմտ. հայ. հան-<իրան. han եւ ավ. darta- (դերբայական ձեւ՝ dar «պահել, ետ պահել, ամուր պահել»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանդարտել,
հանդարտասիրտ,
հանդարտիկ,
հանդարտութիւն,
անհանդարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
darta-
«դերբայական ձեւ՝ dar «պահել, ետ պահել, ամուր պահել»»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 39
Էջ 451, սյունակ 1
ՀԱՐԱՎՈՒՆՔ
(բ. հարմունք)
«վարուցանք, արտ, սերմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ar(ə)-
«վարել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *arəu-)
«վարել» արմատից, որտեղից նաեւ արատ. հմմտ. լատ. arvus «վարել», arvum «արտ», կիմր. erw «դաշտ»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
arvus
«վարել»
լատ.
arvum
«արտ»
կիմր.
erw
«դաշտ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 63;
Ջահ. ՀԼՊ 113;
Աճ. ՀԱԲ 57
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՄԱՆԱՊԵՏ
««ճարտարապետ» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական -պետ
իրանական ծագման -պետ բաղադրիչով
Էջ 454, սյունակ 1
ՀԱՎԱՏ
-ոյ
(աւատ)
«հավատ, կրոն, հավատարմություն, վստահություն, ստուգություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ խոտա-սակ. hot
«կարողանալ, ի վիճակի լինել»
փոխատու լեզու՝ սողդ. awat
«հավատ»
հմմտ. խոտա-սակ. hot «կարողանալ, ի վիճակի լինել» (<*fra-vat-), սողդ. awat «հավատ»: - Bailey, DKS 1, 498: Ջահուկյանը նախապես ենթադրել է բնիկ հնդեւրոպական ծագում՝ *hau-` *au- «զգալ, հասկանալ» արմատից, բայց հետո (ՊԲՀ 1995) հանգում է իրանական ծագման վարկածին:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաւատաւոր,
հաւատարիմ,
հաւատարմութիւն,
առհաւատչեայ,
անհաւատ,
թերահաւատ,
ճշմարտահաւատ,
միահաւատ,
դիւրահաւատ,
հաւատաբնակական,
հաւատաքննութիւն,
հաւատուրաց,
հաւատալ,
չաւատալ,
չաւատալի,
աւատապետ,
աւատական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
խոտա-սակ.
hot
«կարողանալ, ի վիճակի լինել»
<*fra-vat-
սողդ.
awat
«հավատ»
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 498
Էջ 459, սյունակ 1
ՀԵՐՁԻՔ
««չարախոսություն, զրպարտություն» (°)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ: Ծագումն անհայտ է:
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։