Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«տի» որոնման արդյունք՝ 2894 բառահոդված · Էջ 249 / 290
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 681, սյունակ 1 Էջ 681
ՍԻՐՏ -ի, -ից «սիրտ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ k'erd- «սիրտ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սրտանալ, սրտաբան, սրտաբեկ, արտառուչ, սրտակեզ, քաջասիրտ, հայկասիրտ, թանձրասիրտ, անսրտություն, գազանասիրտ, խստասիրտ, նեղսրտիկ, միասիրտ
Նոր՝
սրտամորմոք, սրտոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. καρδία
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԻՒՆ (-եան, ուշ՝ -ի) «սիւն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k'iōn-
հայ-հունական զուգաբանութիւն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սիւնակ, սիւնեակ, սիւնաձեւ, սիւնակեաց, սիւնեայ
Նոր՝
սիւնազարդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. κίων
Մատենագիտություն
H. AG 490; Աճ. ՀԱԲ 221
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԻՒՆԲՈԼՈՆ «նշան, հաւատի հանգանակ, դաշն, դաշինք» (կրոն.)
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. σύμβολον
Մատենագիտություն
H. AG 379; Աճ. ՀԱԲ 222
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԻՒՐՈՒԶ «զօրահաւաք անող» (ռազմ.)
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ թրք. sürjb «նախիրը քշող»
թուրքական աղբիւրից. (թուրք. sür «հոտ, նախիր» եւ «ամբոխ» արմատից)։
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԻՔ -ոյ (սիկ, սիւք, սիգ) «սյուք, մեղմ քամի»
Ծագումն անհայտ է
Փոխառության աղբյուր՝ ասոր. zīqā (հաւաստի չէ) «փոքրիկ»
Հյուբշմանի (H. AG 316) եւ Աճառյանի (ՀԱԲ 4, 223) նշած ասոր. zīqā «փոքրիկ» զուգահեռը՝ բ. աւելի մերձաւոր ձեւի ենթադրութեամբ, հաւաստի չէ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սքախառն, սիքաշարժ, խաղաղասիւք, դժնդակասիւք, քաղցրասիւք
Մատենագիտություն
H. AG 316; Աճ. ՀԱԲ 223
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԼԱԼ «ուշադիր նայել, դիտել, զննել»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *k'el- «հենել»
Հազիւ թէ կապ ունենա հնդեւրոպական *k'el- «հենել» արմատի հետ, որտեղից ծագում է լատ. ausculto «ուշադրութեամբ լսել, ականջ դնել» բայը։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. ausculto «ուշադրութեամբ լսել, ականջ դնել»
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԼԱՆԱԼ «սլանալ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *k'ul-
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական *k'ul- արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սլացումն, սլացք, սլացիկ, քաջասլացիկ, երագասլաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ. sūl'em «նետուել, հարձակուել»
ռուս. слать, сылать «ուղարկել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 223
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԼԱՔ (-ի-ա) «սուր ծայր (նետի, նիզակի)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k'u- «սուր, սրածայր» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'u-l-) l-լայնացում
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *k'u-l-` *k'u- «սուր, սրածայր» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սլաքալեզու, սլաքարզել, սլաքեալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. çū-la- «նիզակ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 224; Pok. IEW 626
Էջ 682, սյունակ 1 Էջ 682
ՍԽԱԼ (սղալ, զաղալ) «սխալ, պակաս»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *skhel- «սայթաքել, սխալուել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhal-) a-ձայնդարձ
հայ-հնդկական զուգաբանութիւն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սխալիլ, սխալել, սխալակ, անսխալ, արագասխալ, հանապազասխալ, դիւրասխալ, երդմնասխալ, բազմասխալ
Նոր՝
սխալագրութիւն, սխալմունք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. skhalatē «սայթաքում է, երերում է, սխալւում է»
Մատենագիտություն
H. AG 490; Աճ. ՀԱԲ 224
Էջ 683, սյունակ 1 Էջ 683
ՍԽՐԻԼ «նիհարել, տկարանալ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *skhēr-/*sker- «կուչ գալ, կնճռոտվել, խորշոմել»
հազիվ թե բնիկ հնդեւրոպական