Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«Թ» որոնման արդյունք՝ 9186 բառահոդված · Էջ 249 / 919
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 209, սյունակ 1 Էջ 209
ԵԶ (-ոյ) «մեկ, միակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *sem- «մեկ, միասին» (անմիջական նախաձեւ՝ *sem-gh-) °
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 4) չի ընդունում, բայց առաջարկում է նույնպես կասկածելի մի ստուգաբանություն՝ արեւելակովկասյան փոխառություն: հմմտ. աբխ., աբազ. zə, za, կաբ., ուբիխ. zzə:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ΐγγια «մեկ» ((Հես.))
լատ. singuli «առանձիններ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 902
Էջ 209, սյունակ 1 Էջ 209
ԵԶՆ (-ին, -անց) «եզ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ag'h- «խոշոր եղջերավոր անասուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *eg'h-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եզնանոց, եզնալուծ, եզնակ, եզնախոյ, եզ(ն)ող, եզնիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդ. ahē- «կով»
ավ. azī «երեք տարեկան կով»
մ. հոլ. ag «խոշոր եղջերավոր անասուն, ար...»
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԶՐ (-եր) (այլեւ, հարմարեցմամբ՝ եզերտ) «եզր, սահման, ափ, վերջ, ավարտ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *eg'h- «եզր, սահման» (անմիջական նախաձեւ՝ *eg'her(o)-) արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եզ(ե)րիլ, եզրակացութիւն, գետեզր, ծովեզր, ծովեզրեայ, անեզր, տի-եզերք, տիեզերախաւս, տիեզերական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. éžeras «լիճ»
լատվ. ezers
հ. սլ. ezero
ռուս. озеро
փռյուգ. Ezara «լիճ» (տեղանուն)
լիտվ. eže «սահման, սահմանագիծ»
լատվ. eža «սահման, սահմանագիծ»
Մատենագիտություն
H. IF Anz. 47; Աճ. ՀԱԲ 6; Ջհ. СГАЯ 105
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԶՐԵՆԻ «դափնի»
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ եբր. ezrah (հավանաբար)
թերեւս բաղարկված հայ. եզր բառի հետ
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԶՐԻԿ «մի բույս»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
թերեւս հայ. եզր բառից
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԹ I «միայն (՞)»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *et- դերանվանական արմատից
առկա է նաեւ եթէ-ի մեջ. թ-ի համար հմմտ. նույն արմատից ծագող *i-t(h), որ առկա է *itthā «այստեղ, այնտեղ», *itthám «այսպես, այդպես», լատ. item «այսպես, այսպիսով» բառերում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ետեթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. item «այսպես, այսպիսով»
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԹ II ««գեղ» (ԲՀ)»
Անստույգ
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 7-8) գեղ-ը կարդում է գէգ «տարակույս» եւ միացնում եթէ-ին, եթիւ ձեւը՝ «տարակույսով, տարակուսական». հմմտ. եթէ «շաղկապ տարակուսական» (ԲՀ)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 7-8
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԹԵՐ (-այ, -ի, -աց) «եթեր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. αἰθήρ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եթերական, եթերածեմ, եթերային, եթերեան, եթերընթաց, եթերանման
Մատենագիտություն
H. AG 347; Աճ. ՀԱԲ 7
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԹԷ (հին՝ եթե) «տե՛ս թէ:»
Ստուգաբանություն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 210, սյունակ 1 Էջ 210
ԵԹԻԱ (-այց, -ւաց) (եթիա, էթիա, եթւայ) «հողմաձուկ, ձկնկուլ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. αἴθυια
Մատենագիտություն
H. AG 347; Աճ. ՀԱԲ 7