Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«եւ» որոնման արդյունք՝ 4539 բառահոդված
· Էջ 248 / 454
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԻ
«արտի առու, փոքր ջրանցք, ակոս»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *goᵘeriio-)
արմատից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 648) կասկածելի է համարում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γυρός «կլոր, ուռուցիկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397;
Աճ. ՀԱԲ 648
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԻԶ
I
(-ոյ)
«կորիզ, կուտ, ուռուցք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *-r- ածանցական մասնիկով (*-rio-) կազմված)
արմատից՝ *-r- ածանցական մասնիկով (*-rio-) կազմված (ըստ Լիդենի), բայց անբացատրելի է մնում զ-ն։ Կասկածելի է նաեւ *gorig'h- ձեւ ենթադրելը՝ *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397;
Աճ. ՀԱԲ 648
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
«շրջում, շուռ տալը, կործանում, տապալում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, դարձնել, շրջել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gor-g'-)
Անմիջական արմատից է կոր բառը, որի եւ կործ-ի կապը երեւում է ի կոր կործանեմ արտահայտության մեջ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կործել,
կործան,
կործանեմ,
կործանեցուցանեմ,
կործանիչ,
կործանում,
դիակործան,
դիակործանելի,
բիւրակործան,
եգիպտակործան,
երկրակործան,
ինքնակործան,
կործանարար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
krākr, krōkr «ծռում, բերում. ծովախորշ, կեռ»
լիտվ.
grazyti «պտտել, շրջել, շուռ տալ, ոլորել»
լիտվ.
gráižyti «գայլիկոնել, ծակել, շրջել, ծկել, տապալել»
մ. անգլ.
crinkled «շրջված, շուռ տված»
հ. անգլ.
criucan «կուչում ընկնել»
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐԿ
«կպած կեղտ»
Բնիկ հնդեւրոպական
ըստ Բուգգեի։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 650), համարում է կասկածելի։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
βόρβορος «կեղտ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 482;
Աճ. ՀԱԲ 650
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐԿՈՏ
«կորկոտ, թեփահանված եւ ծեծված ցորեն կամ գարի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gred-
«քերել, քերել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gogrod-)
որ ներկայացվում է միայն ալբաներենով եւ գերմանականով (ալբանա-գերմանական զուգաբանություն)։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 650-651) նույնպիսի *grod- արմատ ենթադրում է *ghreu- «շփել, տրորել» արմատի *-d-ով աճած ձեւերի հիման վրա` ենթադրելով *gh-ի դիմաց *g- (բայց այս դեպքում դուրս են ընկնում գերմանական զուգահեռները եւ առանց *-d ածականի ձեւերը):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորկոտապուր,
գարեկորկոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
gerrusε «քերոց»
հ. շվեդ.
kratta «քերել, ճանկռել»
գ.
krutzen «քերել, քերել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 650-651
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
I
«ընկույզի կեղեւ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gord'o-)
ծագի հնդեւրոպական *gord'o- նախաձեւից` *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից (որպես «ծուռումուռ»):
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայերեն
կորճ «ծուռ, անհարթ»
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
II
«պսակում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
(անմիջական նախաձեւ՝ *gord'o- (կամ *gorg'o-?))
որտեղից նաեւ` կոր, կեռ (կեռ կտուցի համար այսպես կոչված):
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
III
«ծուռ, ծուռումուռ, անհարթ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gord'o- (կամ *gorg'o-?))
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 652) համարում է Կորճայք նահանգի անունից, բայց սա էլ իր հերթին ծագում է կորճ բառից. կորճայ, կործալեզու, կործաբար բառերը գալիս են Կորճայք-ի հիմքից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորճայ,
կործալեզու,
կործաբար,
բեկկորճ,
պեկկորճ,
ծակկորճ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
արեւելաֆրիզ.
kret «կնճռոտված պտուղ» (*ger-d->)
լատվ.
grùods «խիստ ոլորված, պիրկ»
անգլ.
crook «կեռ. ոլորան» (*ger-g->)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 652
Տե՛ս նաեւ
Էջ 425, սյունակ 1
ԿՈՐՈՎ
«կորով, կտրիճություն՝ քաջություն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«արթնացնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gor-eu-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորովի,
կորովել,
կորովութիւն,
կորովախաւս,
կորովաբան,
կորովաձիգ,
կորովամիտ,
արդարակորով
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
jā-gr-wams «կայտառ, եռանդուն»
հ. հնդկ.
jagarūka «արթուն, կայտառ»
հ. իսլ.
karskr «աշխույժ, առույգ»
Էջ 425, սյունակ 1
ԿՈՒԹ
(-ոյ)
«այգեկութ, այգեկութի ամիս՝ սեպտեմբեր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷet-
«խեժ, ձիւթ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēt-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կթոց,
այգեկութ,
խակակութ,
դժուարակութ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կիթ
նորվ.
koda «դալ, խեժ»
նորվ.
kvoeda «դալ, խեժ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։