Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«տի» որոնման արդյունք՝ 2894 բառահոդված · Էջ 243 / 290
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 666, սյունակ 1 Էջ 666
ՍԱՅՌ «(լեռնա)գագաթ, սայթ» (սեռ «լեռան մեջք») «(լեռնա)գագաթ, սայր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k’ē(i)- «սրել»
«սրել» արմատից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բնասեռ, բնասար, միասեռի, միասայռի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. սայր
հայ. սուր
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 131; Աճ. ՀԱԲ 170
Էջ 666, սյունակ 1 Էջ 666
ՍԱՅՐ (-ի, -ից) «ծայր, եզր, (թրի) բերան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k’ē(i)- «սրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *k’əi-ri-)
«սրել» արմատից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սայրա սուր, երկսայրի, երեքսայրի, եռասայր, միասայրի, կրկնասայր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. սուր
հայ. սայռ
մ. ն. գ. harin «սրել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 543; Աճ. ՀԱԲ 170; Ջահ. ՀԼՊ 131
Էջ 667, սյունակ 1 Էջ 667
ՄԱՆ II (-ու) «սան, կնքած մանուկ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *f(o)steno- (անմիջական նախաձեւ՝ *psn- կամ *psin-) *sten-, *speno- հիմքից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանական, սանակից, սանահայր, սանամայր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. սնանիլ
հայ. ստին
Էջ 667, սյունակ 1 Էջ 667
ՄԱՆԴԻԿՈՍ «մի տեսակ ընտիր ձեթ»
Փոխառություն
Էջ 667, սյունակ 1 Էջ 667
ՄԱՆԴՈՒՂՔ (-ոց) ((սանդուխ-ք, սանդուխդ, սանդուխս, սանդուղի, սանդուխտ), ուշ` -ոց) «սանդուղք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *skand-
Հնդեւրոպական ծագման վարկածը` *skand-ից (Տերվիշյան), կասկածելի է եւ՛ ըստ հայերենի հնչյունական օրինաչափությունների (*sk-ի դիմաց ս-), եւ՛ ըստ բերված զուգահեռների համեմատության. չի բերված Pok. IEW-ում, բայց ավելի հավաստի վարկածներ չկան:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանդղաձեւ, սանդղամատն, սանդղատեսակ, սանդղականույց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. skándati «ցատկում է, ժայթքում է»
հ. խոլ. scenlim «ցատկում եմ»
Էջ 667, սյունակ 1 Էջ 667
ՄԱՆՁ (-ի, -ից, -ու) «սանձ, երասան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k'enk- «կախված լինել, տատանվել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանձել, սանձահարել, սանձակոտոր, սանձաբեկ, անսանձ, ոսկեսանձ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
շվեյց. henkel «կախափոկ»
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՆՏԵՐ «քիր, փայտ, ցից» (բբ)
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *k'am- (*k'em-) «ձող, փայտ»
կապ ունենա հնդեւրոպական *k'am- (*k'em-) «ձող, փայտ» արմատի հետ, որտեղից հայ. սամի
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՆՏՐ (-երի, -ով, -ի-է) (սանդր, այլեւ ն. գր. սանր) «սանր»
Անստույգ
Հնդեւրոպական ծագման վարկածները, այդ թվում՝ հուն. ξαντροη = հայ. սանտր, հավաստի չեն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանտրել, սանտրաբարձ, օձասանտր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ξαντροη
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՊԱՊԵԼ «հաստատել, կրթել, սեղմել» (ԲՀ)
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ արաբ. sabab (հավանաբար) «իմաստի ազատ մեկնաբանությամբ»
իմաստի ազատ մեկնաբանությամբ
Էջ 668, սյունակ 1 Էջ 668
ՍԱՌՆ (-ին, -անց) «սառույց, սառը»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k'er- «սառչել, ցրտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'ar-n-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սառնակերպ, սառնանալ, սառույց, սառչել, սառնամանիք, նախասառույց, մշտասառույց, սառնասառույց, թերասառույց, սառնաշաքար, սառնասրտութիւն, սառնարան, սառնարիւն, սառցադաշտ, սառցակալել, սառցային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ. hjarn «սառած ձյուն»
լիտվ. šerkšnas «եղյամ»
Մատենագիտություն
H. AG 488; Աճ. ՀԱԲ 176-178