Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ամ» որոնման արդյունք՝ 3432 բառահոդված · Էջ 243 / 344
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒՃԱՆԵԼ (-մոյծ) «մուծել, մտցնել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)meug- «սահել, սողոսկել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)mug-)
արմատից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 343) միացնում է մուտ- արմատի հետ՝ առանց նկատի ունենալու, որ այս դեպքում չի բացատրվում մուծ/մոյծ հերթագայությունը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մուծումն, մուծիչ, մուծիկ, ստորամույծ, եկամույծ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ. smjúga
հայ. մուխ
հայ. մխել
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 139; ՀԱԲ 343
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒԿՆ -ան, -ունք «մուկ, մկան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mūs- «մուկ, մկան» -կն վերջածանցով
արմատից՝ -կն վերջածանցով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մկնաքիս, մկնորսակ, մկնաճարակ, մկնանիկ, մկնասոխ, մկնականջ, մկնակեր, մկնօրհնէք, խոլոմուկն, հողամուկն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. muš-
հուն. μῦς
լատ. mūs
հ. անգլ. mūs
ռուս. мышь
Մատենագիտություն
H. AG 355; Աճ. ՀԱԲ 355
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒՂ I «մղում, քաշում, հրում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *meu- «հեռացնել, տեղից շարժել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mu-l-)
(մուղ «վարժ») ըստ Բուգգեի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մղել, ընդդիմամղել, ճակատամղող, մեզմսող, ջրմսող, տրմսող, անմսող, քաջամսող
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. mivati- «հրում է մղում է»
լատ. moveō «շարժել»
Էջ 538, սյունակ 1 Էջ 538
ՄՈՒՂՁ I (մողձ, մղինձ) «շնչահեղձություն, խեղդվելը»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մանրել, ջարդել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mol-g/h- կամ *mul-k-)
որից մամուլ, «սեղմելու գործիք», մեղկ «թույլ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մղձուկ, մղձկել, մղձկոտ, մղնձկտալ, հեղձամուղձ
Նոր՝
մղձաւանջ, մղձաժետ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 538, սյունակ 1 Էջ 538
ՄՈՒՂՋ (աղջամուղջ բառում)
Ստուգաբանություն
եթե ինքնուրույն բաղադրիչ է եւ ոչ թե աղջ-ի կրկնավորը, ապա հմմտ. մուղտ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 538, սյունակ 1 Էջ 538
ՄՈՒՂՏ «մշուշ, խավար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մթին, կեղտոտ» (անմիջական նախաձեւ՝ *mold-)
որից մլար, մուղճ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մղտանալ, մղտափարատ, մղտագույն, մղտագունութիւն, մղտաձեւ, մղտատեսակ, մղտութիւն, մղտոտ, աղտամուղտ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 538, սյունակ 1 Էջ 538
ՄՈՒՆ -ոյ, ուշ՝ -ի «մանր մժեղ, եռք, քոս»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mus- կամ *mu- «միջատ՝ մոծակ, ճանճ» (անմիջական նախաձեւ՝ *mus-no- կամ *mu-no-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մնակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. μυῖα «ճանճ»
հ. վ. գ. mucka «մոծակ»
Մատենագիտություն
H. AG 476; Աճ. ՀԱԲ 358
Էջ 538, սյունակ 1 Էջ 538
ՄՈՒՆԻ «իգական անդամ»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 539, սյունակ 1 Էջ 539
ՄՈՒՆՁ I «խոսք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mun- «բնաձայնական արմատ» (անմիջական նախաձեւ՝ *munkio-)
Աճառյանը ՀԱԲ (3, 359) համարում է բնաձայնական կազմություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մնջել, մնջին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. múnjati «ձայն է արձակում»
հուն. mukáomai «բառաչել, մռնչալ, որոտալ»
ռուս. мычать «բառաչել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 359
Տե՛ս նաեւ
Էջ 539, սյունակ 1 Էջ 539
ՄՈՒՆՋ «մունջ, անխոս, համր, լուռումունջ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mu- «բնաձայնական արմատ» (անմիջական նախաձեւ՝ *mundhio-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 359) տալիս է *mundyo- նախաձեւը, որ կասկածելի է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մնջիկ, մնջուկ
Նոր՝
մնջկատակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. mutus «համր»
հայ. մունջ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 359