Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԹ
(-ոյ, ուշ՝ -ի, -ից)
«խոչընդոտ, արգելք, ծովաժայռ, անհարթ (լեզվի ոճի մասին)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k(h)eu-t-
«խփել, հրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khuto-)
*(s)k(h)ai-t- արմատի կողքին
*(s)k(h)ai-t- «խփել, հրել» արմատի կողքին, որտեղից՝ խայթ, խիթ, խէթ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 414;
Ջահ. ՀԼՊ 147
Տե՛ս նաեւ
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԽԱՅ
-ի
«ամբոխ, աղմուկ, հարձակում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. γauγā
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 416
Էջ 348, սյունակ 1
ԽՈՒՃԻԿ
«սպանդ, հարմալ (բույս)»
(բրբ.)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 348, սյունակ 1
ԽՈՒՄԱՐ
«հարբած, արբեցումից նոր սթափված, խենթ, գիժ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. xumār
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խումարութիւն,
խում(ա)րիլ
Մատենագիտություն
H. AG 268;
Աճ. ՀԱԲ 419
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՈՒՐՁՆ
(-ձան, -ձունք)
«խուրձ, կապոց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kert-
«պտտել, ոլորել, կծկել, կուլ ածել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khōrtio-no- (?))
Պարզ չէ հարաբերությունը հնդեւրոպական *kures-, *kuers-, *kurs- «փայտ, ծառ» եւ օս. (իրան.) kwiris «խուրձ», կովկասյան (աբազ. kwres, ինգ. kurs «կապոց, խուրձ»), այլեւ ֆիննոուգր. համիմաստ բառերի միջեւ (տե՛ս Աբաեւ, ИЭСОЯ 120, Ջաուկյան, ОИДПАЯ 120, ծան.):
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
krtati
«կապում է, կցում է»
հուն.
καρταλ(λ)ος
«զամբյուղ»
լատ.
cratis
«հյուսված ցանկապատ, ցանկապատիկ»
հ. վ. գ.
horst
«թփուտ»
Մատենագիտություն
Джаукян, ОИДПАЯ 120
Տե՛ս նաեւ
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԱՅ
«վտիտ, նիհար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կնճռոտվել, կուչ գալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khērat-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *khērat-` *(s)ker- «կնճռոտվել, կուչ գալ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խռանալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բրբ.
scranta
«նիհարել»
մ. ն. գ.
skhrade
«բարակ, նիհար»
Էջ 355, սյունակ 1
ԽՐՃԻԹ
(խրջիթ, խռճիթ), ուշ՝ -ի, -ոց
«խրճիթ, խցիկ, հյուղակ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *kred-
«գերաններ»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *kred- «գերաններ» արմատի հետ, որից գոթ. hrōt «տանիք», հ. իսլ. hrōt «տանիք, ձեղնահարկ»։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
hrōt
«տանիք»
հ. իսլ.
hrōt
«տանիք, ձեղնահարկ»
Էջ 358, սյունակ 1
ԾԱՂԻԿ
(-ան, -ոյ, -ի, -աց)
«ծաղիկ, ծաղիկ, ծաղկախտ, գինու մաք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'el-
«պայծառ, զվարթ շողալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'ol- (+ -իկ))
արմատից. հմմտ. հուն. γελάω «ծիծաղել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծաղկել,
ծաղկաբեր,
ծաղկաբուխ,
ծաղկալից,
ծաղկաձեւ,
ծաղկաքաղ,
ծաղկեայ,
ծաղկոց,
ծաղկուտ,
անծաղիկ,
խնկածաղիկ,
ծաղկաբոյր,
ծաղկադարման,
ծաղկազարդ,
ծաղկահասակ,
ծաղկահար,
ծաղկակաղամբ,
ծաղկաման,
ծաղկանման,
ծաղկենկար,
ծաղկեփունջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γελάω
«ծիծաղել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 366;
Ջահ. ՀԼՊ 125
Տե՛ս նաեւ
Էջ 360, սյունակ 1
ԾԱՐԲ
«մի տեսակ օձ, ծարաւահարոյց օձ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կապ ունի՞ ծարաւ բառի հետ։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 360, սյունակ 1
ԾԱՒԱԼ
(-ի, -աց)
«ծաւալ, սփռուածք, տարածում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'eu-
«շտապեցնել, շտապել»
Իմաստով հեռու է հնդեւրոպական *g'eu- «շտապեցնել, շտապել» արմատից։ Միւս կողմից՝ անհայտ է հարաբերութիւնը բաւալ, տապալ, ճապաղ բառերի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծաւալիլ,
ծաւալանալ,
ծաւալումն,
բոցածաւալ,
լայնածաւալ,
խաղաղածաւալ,
լուսածաւալ,
ծաղկածաւալ,
գեղեցկածաւալ,
գերածաւալ,
ծովածաւալ,
ծաւալուն,
ընդարձակածաւալ,
меծածաւալ
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։