Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 322 բառահոդված (էջ 24/33)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 512, սյունակ 1 Էջ 512
ՄԱՍ(ՈՒ)ՐԱՅ ««եղեգնիկ» (որպէս դեղիր եւ որպէս մաքոքի եղեգնիկ)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. masura
փոխատու լեզու՝ թրք. masura
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 265; Ղազ.-Ավ. ՄՀԲ 112
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏԱՂ (-ոյ) «մատաղ, մատղաշ մանուկ մատաղ հորթ, զոհ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց, խոնավ. կաթել. հյութեղ, պարարտ, բտած»
որտեղից նաեւ մածառակ, մաճար/ռ, այլեւ պ. maskah «թարմ յուղ», հ. վ. գ. Mast «գիրացում, բտում»: Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 267), հենվելով սլավոնական զուգահեռների վրա (հ. սլ. mladŭ, ռուս. младший «երիտասարդ, մատաղ»), բխեցնում է *mel- «մանրել» արմատից՝ *-d- աճականով եւ դրափոխությամբ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատաղածին, մատաղական, մատաղամայր, մատաղատուն, մատաղել, մատղաշ, մատաղահաս, մատաղատի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
maskah
«թարմ յուղ»
հ. վ. գ.
Mast
«գիրացում, բտում»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 694; Ջահ. ՀԼՊ 136; Աճ. ՀԱԲ 267
Էջ 513, սյունակ 1 Էջ 513
ՄԱՏՉԻԼ (մատիզ կամ մատուզ) «մածվել, կպչել, փակչել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց, խոնավ, կաթել, հյութեղ, պարարտ, բտած» (անմիջական նախաձեւ՝ *mad-ig’h- (-ug’h-))
որտեղից նաեւ մատաղ, մածառակ, մաճար/ռ: Տարբեր է մածիլ-ից, որ *mag’- արմատից է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մատզողական
Էջ 514, սյունակ 1 Էջ 514
ՄԱՏՈՒՏԱԿ «բխան, մարովս, քաղցրարմատ, սուս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց, խոնավ, գեր, բտած»
հ.-ե. արմատ՝ *medhu- «քաղցր. մեղր» հիմքի ձեւաւորման մէջ հնարաւոր է ազդեցութիւնը
Կազմուած է մատու- եւ տակ բաղադրիչներից: մատու-ն, թերեւս, ծագում է հնդեւրոպական *mad- «թաց, խոնավ, գեր, բտած» արմատից, որտեղից՝ մատաղ, այլեւ, թերեւս, մատիտեղ: հիմքի ձեւաւորման մէջ հնարաւոր է հնդեւրոպական *medhu- «քաղցր. մեղր» հիմքի ազդեցութիւնը:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 514, սյունակ 1 Էջ 514
ՄԱՏՈՒՌՃ (մատոռիչ) ««խազմուզ, քաղցու, մաճառ» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad- «թաց, խոնավ, կաթել, հիւթեղ, պարարտ, բտած»
Թերեւս կապ ունի հնդեւրոպական *mad- արմատի հետ, որտեղից՝ մատաղ, մաճառ/ր, մաճառակ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 515, սյունակ 1 Էջ 515
ՄԱՐԳ «մարգագետին, խոտատեղի, խոտհարք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *marg
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարգագետին, մարգախոտ, մարգձակ, ջրամարգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
marəγa
պրս.
marγ
««մարգագետին»»
Մատենագիտություն
H. AG 193; Աճ. ՀԱԲ 276; Ջահ. ՀԼՊ 533
Էջ 521, սյունակ 1 Էջ 521
ՄԵՀԵԱՆ (-ի, -ի-ա) «տաճար, մեհեան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրս. mehyān «Միհրի, միհրական»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեհենագիրք, մեհենազարդ, մեհենական, մեհենապետ, մեհենատեղի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 296; Ջահ. ՀԼՊ 534
Էջ 522, սյունակ 1 Էջ 522
ՄԵՂԻԱՐԻՍ «մի կշռաչափ, քառորդ ունկի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μιλιαρήσιον
փոխատու լեզու՝ լատ. miliarensis, miliarius
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 299
Էջ 522, սյունակ 1 Էջ 522
ՄԵՂԻՂՈՎՏԱՅ «մի բույս, կորնգան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μελίλοτον
Մատենագիտություն
H. AG 518; Աճ. ՀԱԲ 300
Էջ 527, սյունակ 1 Էջ 527
ՄԻՍ (-ոյ, ուշ՝ -ի-, աց) «միս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mēms- «միս» (անմիջական նախաձեւ՝ *mēmso-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մսակերութիւն, մսահան, մսահատ, մսան, մսմոլ, մսապատ, մսեղի, մսավաճառանոց, կակղամիս, իշամիս, մատաղամիս, խառնամիս, թանձրամիս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
miś
գոթ.
mimz
ռուս.
мясо
թոխ. B
misa
«միս»
Մատենագիտություն
H. AG 474; Աճ. ՀԱԲ 323-324