Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված · Էջ 24 / 466
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԽԹԱՆՔ «մի տեսակ հիվանդություն»
Բնիկ հայերեն
կազմված է խիթ «ցավ, վերք, հիվանդություն» բառերից՝ ան ոչ ժխտական նախածանցով:
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԽՈՒՇՔԱՐԷ «սեփականություն»
Փոխառություն (՞)
Աղբյուր՝ իրան. խուշքարէ
Աղբյուր՝ մ. պ. ēškār
Աղբյուր՝ պ. xwēškārē «սեփականություն»
Կազմված է ան- նախամասնիկից (՞)` իրանական աղբյուրից փոխառված խուշքարէ բաղադրիչով:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 196
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԾՈՂ (անծոխ) «կավատ»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Թերեւս ինչ-որ բայի (*անծել) -ող-ով դերբայական ձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անծողութիւն
Էջ 58, սյունակ 1 Էջ 58
ԱՆԿ- (անգ-) «ընկնելը, անկում, պատահմամբ հայտնվելը, հասնելը, ապավինում, վերջ, ավարտ, հարում, պատշաճություն, հյուսում, գործում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *sengu- «ընկնել, իջնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sngu-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անկանիլ, անկած, անկածութիւն, անկումն, անկաստեղ, անկաւոր, անկելանոց, անկիչ, անկուած, անկուածոյ, տնանկ, ոստայնանկ, սարդանկոյ, ստորանկիլ, վայրակեալ, անզատոյլ, անզուրդ, յանգիլ, յանգակից, յանգաւոր, յանգատրիլ, յանգել, ցանկ, ցանկել, ցանկորդել, ցանկութիւն, զանգել, զանգուած, արիւնազանգ, զանգութիւն, անզանգ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ. sigqan
հ. անգլ. sincan
հ. վ. գ. sinkan, sinken
հուն. εάφθη «ընկավ»
Մատենագիտություն
H. AG 419; Աճ. ՀԱԲ 198-199
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆԿԻՒՆ I (անգիւն), -եան, յ-է, -ք, -եանց «անկիւն, եզր, խորշ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ang- «ծռել, թեքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ang/k-) -իւն ածանցով
«ծռել, թեքել» արմատից՝ -իւն ածանցով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անկիւնահատ, անկիւնակալ, անկիւնաւոր, անկիւնաքար, երեքանկիւն, չորեքանկիւն, վեցանկիւն, եռանկիւն, եռանկիւնի, քառանկիւն, քառանկիւնի, բազմանկիւն, ուղղանկիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. anka «անկիւն, ծռուածք»
հուն. αγκών «արմունկ»
լատ. angulus «անկիւն, խորշ, ծայրաւմաս»
հ. վ. գ. ango «կարթ, խայթ»
հ. վ. գ. angul «կարթ, խայթ»
Մատենագիտություն
H. AG 419; Աճ. ՀԱԲ 200
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆԿՂՏԱՆԱԼ «վատ բան տենչալ, տոփալ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
կազմված է ան- սակաւ գործածական նախածանցով՝ կտղիլ բայի հիմքից, կտիղ > կղիտ դրափոխությամբ։
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆԿՈՒՌՈՒԹԻՒՆ «հզորություն»
Անստույգ (թերեւս)
կազմված *կուռ (=կուռ «կռած») կամ անծանոթ կիռ արմատից՝ ան- (ոչ ժխտական) եւ -ութիւն ածանցներով։
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆՁԱՒ -ի, -աց «(քար)այր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ang'h- «նեղ, նեղացնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ang'hewā-) որպես «նեղ տարածություն»
(որպես «նեղ տարածություն») *ang'h- «նեղ, նեղացնել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քարանձաւ, քարանձաւամուտ, անձաւախիտ, անձաւախոռ, պաղանձաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. անձուկ
հ. վ. գ. angi «նեղ, անձուկ»
մ. կիմր. einggaw «զետեղված լինել, պարունակվել»
Էջ 59, սյունակ 1 Էջ 59
ԱՆՁՆ -ին, -ինք, -անց «ինքը, անձ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ang'hen- «շունչ, անձ»
«շունչ, անձ» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անձնազով, անձնական, անձնակից, անձնասպան, անձնատուր, անձնգովութիւն, անձնահաճոյ, անձնսիրութիւն, անձնընտիր, անձնիշխան, առանձնել, ստանձնել, յանձանել, անձնիւր, անցնիւր, դատարկանձն, միանձն, մեծանձն, վեհանձն, յանձնձել, անձնուէր, անձնուիրութիւն
Նոր՝
առանձին(ն), անձնականութիւն, անձնավստահ, անձնատուութիւն, անձնազոհ
Էջ 60, սյունակ 1 Էջ 60
ԱՆՁՈՒԿ (անձուկ), -ոյ, -ի, -աց «նեղ, դժվարին, նեղ անցք, կիրճ, կարոտ, փափագ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *anghu- «նեղ» +կ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անձկ(ան)ալ, անձկաբեկ, անձկայլեաց, անձկալի, անձկութիւն, անանձուկ, բազմանձուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. anhú «նեղ»
գոթ. aggwus
հ. սլ. azŭkŭ «նեղ»
Մատենագիտություն
H. AG 420; Աճ. ՀԱԲ 204; Pok. IEW 42